Për dekada në Shqipëri u hoq gjithçka që të kujtonte të kaluarën komuniste. Nga të gjitha ka mbijetuar “piramida” e ndërtuar në kujtim të diktatorit në qendër të kryeqytetit Tiranë. Tani po bëhet një qendër e teknologjisë së lartë. Një ndryshim, edhe në përballjen me të kaluarën e dhimbshme.
Është një mbrëmje e hënë vjeshte në qendër të kryeqytetit Tiranë. Dielli tashmë kishte perënduar kur kryebashkiaku Erion Veliaj doli pranë mikrofonit. Pas tij ngrihet një ndërtesë në formë koni prej betoni dhe xhami. Vizitorët kuriozë grumbullojnë shkallët që të çojnë në majë. Piramida ishte fshehur pas një gardhi ndërtimi për një kohë të gjatë, por tani qendra e re kulturore dhe e teknologjisë së lartë po inaugurohet me ceremoni.
Ndërtesa monumentale në fakt kishte për qëllim të përkujtonte përgjithmonë ish-diktatorin e Shqipërisë. Në vitin 1988 u hap muzeu për jetën e Enver Hoxhës, i cili më pas do të etiketohej si “mauzoleum”. Për katër dekada, deri në vdekjen e tij në 1985, ai sundoi vendin pa mëshirë dhe e izoloi atë nga bota e jashtme. Shqipëria konsiderohej si regjimi më kufizues midis ish-diktaturave komuniste të Evropës.
Nga jashtë, ndërtesa tashmë të kujtonte piramidën e xhamit në oborrin e brendshëm të Luvrit. Nuk dihet nëse arkitektët janë frymëzuar nga kjo. Në çdo rast, diktatori kishte një marrëdhënie ambivalente me Francën. Gjatë studimeve atje ra në kontakt me idetë komuniste.
Më vonë ai e shpalli vendin armik të imperializmit, por vazhdoi të kishte kostume të furnizuara nga një rrobaqepës parizian, ndërsa popullit shqiptar i ndaloi veshjet “dekadente” nga perëndimi.
Tani, tridhjetë e tre vjet pas ribashkimit, rinovimi u përurua si pjesë e samitit të Procesit të Berlinit, i cili synon të sjellë vendet e Ballkanit Perëndimor më afër BE-së. Kancelarja federale Olaf Scholz dhe presidentja e Komisionit të BE-së Ursula von der Leyen gjithashtu mbërritën.
Flamujt e shteteve të përfshira në proces dekoruan hyrjen e piramidës. Shqipëria është kandidate zyrtare për anëtarësim që nga viti 2014 dhe BE-ja e hapi procesin në korrik 2022. “Enver Hoxha do të kthehej në varrin e tij”, tha kryebashkiaku i Tiranës, duke komentuar afrimin e Shqipërisë me Europën politike.
p.c. / dita
