Shpesh përdorim shprehje frazeologjike dhe figurative për të përshkruar diçka, si psh., “Për pak sa nuk vdiqa nga frika”, ose “pothuajse më doli zemra vendit”. Edhe pse shpesh e themi si ekzagjerim, realiteti mund të jetë më i mprehtë nga sa mendojmë: A mundet një frikë të na heqë frymën përgjithmonë?
Përpara se të filloni të shqetësoheni sa herë që hasni në diçka që ju frikëson, është e nevojshme të sqaroni se vdekja nga frika nuk është e zakonshme, por as e pamundur. Trupi i njeriut është i mahnitshëm dhe i përgjigjet stimujve në mënyra të pabesueshme. Shpesh këto përgjigje janë masa mbrojtëse, si lirimi i adrenalinës kur diçka na frikëson. Por sa të dëmshme mund të jenë këto përgjigje?
Çelësi i këtij fenomeni është në zemër. Kur jemi të frikësuar, trupi shkakton një rritje të adrenalinës, kimikatit përgjegjës për rritjen e shpejtësisë dhe efikasitetit të reagimeve tona. Është një përgjigje e lashtë që na ka lejuar të mbijetojmë si specie, por që, në mënyrë paradoksale, mund të kërcënojë jetën tonë në kushte specifike.
Zemra e shëndoshë duron, e
dobëta mund të ketë komplikacione
Procesi i përgjigjes së luftës ose fluturimit është një mrekulli e inxhinierisë biologjike që është përsosur gjatë miliona viteve të evolucionit. Është një mekanizëm mbijetese që të gjithë e kemi përjetuar dhe efektiviteti i tij varet kryesisht nga gjendja e shëndetit të zemrës sonë.
Kur ndodh një rrezik, real apo i imagjinuar, trupi i njeriut vepron pothuajse menjëherë. Është sikur të kemi një çelës që sa hap e mbyll sytë ndez një makineri shumë komplekse. Sytë zgjerohen, muskujt tensionohen, zemra rreh më shpejt dhe gjaku rrjedh më me forcë. Ne jemi të gatshëm të përballemi me çdo gjë që ka shkaktuar këtë përgjigje. Për një zemër të shëndetshme, ky përshpejtim nuk është më shumë se një rutinë e përkohshme. Ky organ është krijuar për të trajtuar këto shpërthime përpjekjesh. Pasi kërcënimi ka kaluar, trupi fillon të relaksohet, zemra ngadalësohet, gjaku rrjedh me një ritëm normal dhe gjithçka kthehet në normalitet.
Megjithatë, për ata me sëmundje të caktuara të zemrës, kjo histori mund të ketë një fund shumë më pak të lumtur. Nëse zemra tashmë është dobësuar ose dëmtuar nga sëmundja e mëparshme, kërkesa e papritur për përpjekje shtesë mund të jetë e tepërt. Ashtu si një motor i shtyrë përtej kufijve të tij, zemra mund të mos jetë në gjendje të kthehet në ritmin e saj normal, gjë që mund të çojë në probleme serioze, të tilla si aritmi apo edhe dështim të zemrës.
Kjo, natyrisht, mund të përfundojë deri në vdekje. Prandaj, nuk vret vetë frika, por reagimet që në raste të caktuara mund të shkaktojnë këtë lloj shoku. Për këtë arsye, kuptimi dhe menaxhimi i këtyre rreziqeve është thelbësor. Parandalimi, përmes zbulimit të hershëm të sëmundjeve të zemrës dhe menaxhimit të situatave stresuese, mund të jetë ndryshimi midis një anekdote gjysmë qesharake dhe tragjedisë.
