Nga Dori Xhima
Nën ujërat e qeta dhe të kristalta të Liqenit të Ohrit, pranë fshatit historik të Linit në Pogradec, historia e Europës prehistorike po rishkruhet rrënjësisht.
Një ekspeditë e përbashkët arkeologjike shqiptaro-zvicerane ka dokumentuar përmasat gjigande të sitit arkeologjik “Lin 3”, duke e konfirmuar zyrtarisht atë si vendbanimin palafit (mbi pilota druri) më të vjetrin në të gjithë Europën dhe më të madhin në Ballkan, me një shtrirje prej mbi 6 hektarësh.
Përmes gërmimeve me standarde milimetrike dhe analizave të avancuara në laboratorët më të njohur botërorë – nga Berna e Oksfordi te Kopenhageni – hulumtimet kanë nxjerrë në pah një qytetërim të sofistikuar që daton mbi 8 mijë vjet më parë (rreth 5800–4500 p.e.s.).
Gjetjet përfshijnë katër palestrada mbrojtëse komplekse, mjete lundrimi si piroga 7300-vjeçare, si dhe qeramikë të zezë me llustër e grafit të punuar me një nivel artizanal çuditërisht të lartë për atë periudhë.
Ky zbulim jo vetëm që shton një fazë të re në kronologjinë e Neolitit të Mesëm në Shqipëri, por konfirmon se ky rajon ka shërbyer si një laborator kyç përshtatjeje bujqësore për gjithë kontinentin.
Për ta afruar këtë pasuri të UNESCO-s te publiku, arkeologët synojnë ngritjen e një qendre inovative me transmetim dixhital live nga gërmimet nënujore, duke i kthyer Ohrit dhe banorëve të tij dëshminë e gjallë të rrënjëve të hershme të qytetërimit.
Detaje rreth zbulimeve të reja: KËTU
