DITA ka publikuar letrat që një doktor italian ushtarak, me shërbim në Shqipëri gjatë luftës së parë botërore, i ka dërguar familjes së vet.
Janë disa qindra letra shumë interesante që na sjellin një tabllo të Shqipërisë së atyre kohëve.
Nuk ka shenja se italiani Damiano Bruno është përpjekur të shohë veç zi këtyre anëve; përkundrazi, ai duket hëm objektiv, hëm dashamirës, por kjo s’e ka penguar të na japë ca “foto” autentike të Shqipërisë së fillim shekullit të kaluar, të cilat janë me interes etnografik e historik.
Ja çfarë i shkruan ai mbesës së vet në një nga letrat e publikuara:
“Përtacia e burrave shqiptarë është e pabesueshme; madje, diçka e përbindshme; unë vetë kam parë çdo ditë burra që rrinë e tymosin duhan e shohin plaka të shkreta që prashitin tokën, duhanin e qepujkat…
Sot pamë një burrë që po shkonte në qytet së bashku me gruan e tij të moshuar të ngarkuar si gomar; [ushtarët tanë] urdhëruan menjëherë që t’i kalonte ngarkesa burrit.”
Jemi në vitin 1917, dhe gratë në të gjithë botën kishin probleme të mëdha pabarazie me burrat (në këtë vit numëroheshin me gishta vendet që kishin njohur ligjërisht të drejtën e votës për gratë).
Gjithsesi, në zonat jo urbane të Shqipërisë, e të botës shqiptare në tërësi, trajtimi që burrat u bëjnë grave, nuk ka qenë për t’u lëvduar.
a.c./dita
