Arkeologët zbuluan një vendvarrimi masiv, të fshehur nën një piramidë të lartë tempulli, në qytetin e lashtë Mayan të Moral-Reforma. 20 varret njerëzore – të cilat u identifikuan kryesisht si meshkuj të rinj – u gjetën në dy grupe që korrespondojnë me periudha të ndryshme kohore, njoftoi Instituti Kombëtar i Antropologjisë dhe Historisë i Meksikës, më 19 prill. Një skenë që të kujton ato të filmit hollivudian të Mel Gibson “Apokalipt”.
Grupi më i fundit i mbetjeve daton diku midis viteve 600 pas Krishtit dhe 900 pas Krishtit, ndërsa grupi më i vjetër daton diku midis 300 para Krishtit. dhe 250 pas Krishtit. Kafkat e gjetura në secilin grup treguan shenja deformimi që tregojnë status të ngritur social, thanë ekspertët. Dy prej kafkave nga grupi i dytë i mbetjeve kishin gjithashtu futje nefriti (mbushje), në mbetjet e tyre dentare. Duke vëzhguar thellësinë dhe mënyrën e varrimit, arkeologët kanë përcaktuar se varrosjet ishin oferta të mundshme të lidhura me një hyjni Maja si një mjet për shenjtërimin e tempullit, sipas institutit. Në disa prej varreve, viktimave u prenë kokat, ose u copëtuan.
Disa prej mbetjeve u varrosën në pozicione të drejta ose të ulura, ndërsa të tjerët ishin varrosur më parë dhe u zhvendosën në vendin e varrimit të tempullit, tha ekipi. Vendi i varrimit u zbulua në Moral-Reforma, e cila dikur ishte një enklavë e lulëzuar e Majave që funksiononte si një qendër për shkëmbimin kulturor përgjatë brigjeve të lumit San Pedro Mártir, tha instituti.
Qyteti lulëzoi për shekuj duke filluar me themelimin e tij në vitin 300 p.e.s. deri rreth vitit 1000 pas Krishtit, sipas ekspertëve. Projekti Arkeologjik Moral-Reforma është një përpjekje e vazhdueshme për të gërmuar dhe kuptuar qytetin dhe historinë e tij, tha instituti. Arkeologët me projektin kanë nisur punën në një ndërtesë tjetër pas gjetjeve të tyre në tempull.
