Liberalizimi i vizave për Kosovën është çështja kryesore e mbledhjes së Këshillit Evropian ditën e sotme në Bruksel. Mbledhja ka nisur rreth orës 14:00 dhe po vijon ende me dyer të mbyllura. REL shkruan se është propozuar që procesi i liberalizimit të vizave për Kosovën të lidhet me funksionalizimin e sistemit për siguri në Evropë, ETIAS. Ky propozim besohet se është bërë nga zyrtarët francezë, dhe është mbështetur prej të paktën katër shteteve tjera: Suedisë, Belgjikës, Holandës dhe Spanjës. Vendimi për Kosovën nuk është marrë ende, duke qenë se mbledhja po vijon me dyer të mbyllura dhe ende nuk dihet nëse propozimi i Francës do të miratohet.
Ka shumë vende që nuk janë në Bashkimin Evropian (BE), qytetarët e të cilëve mund të hyjnë në Zonën Shengen të BE-së pa pasur nevojë për vizë. Konkretisht, aktualisht janë 63 vende që nuk janë në BE, por janë pa viza. Shtetasit e këtyre vendeve lejohen të shkojnë në vendet e zonës Shengen për qëllime biznesi ose udhëtimi deri në 90 ditë. Gjatë këtyre 90 ditëve, këta vizitorë nuk lejohen të punojnë apo studiojnë, por mund të merren me aktivitete biznesi dhe turistike.
Për më tepër, shqetësimet e fundit të sigurisë me terrorizmin dhe krizën e emigrantëve kanë kërkuar një menaxhim më të mirë se kush po hyn në kufijtë e BE-së. BE-ja ka deklaruar vazhdimisht qëllimin e saj për ta bërë udhëtimin brenda kufijve të saj një përvojë më të sigurt. Për të reduktuar procedurat dhe kohën e pritjes, si dhe për të adresuar shqetësimet e sigurisë, Komisioni Evropian (KE) ka dalë me një zgjidhje – ETIAS.
Çfarë është ETIAS?
ETIAS do të thotë Sistemi Evropian i Informacionit dhe Autorizimit të Udhëtimit. Është një sistem tërësisht elektronik që lejon dhe mban gjurmët e vizitorëve nga vendet që nuk kanë nevojë për vizë për të hyrë në Zonën Shengen. Në një farë mënyre, ai i ngjan Sistemit Elektronik të SHBA për Autorizimin e Udhëtimit (ESTA), i cili shërben për një qëllim të ngjashëm. Procedurat ligjore për kalimin e ETIAS kanë nisur në vitin 2016 dhe sistemi pritet të jetë plotësisht funksional në nëntor 2023.
ETIAS do t’i nënshtrohet një kontrolli të detajuar sigurie të secilit aplikant për të përcaktuar nëse ata mund të lejohen të hyjnë në ndonjë vend të Zonës Shengen. Ndërsa qytetarët e vendeve që nuk kanë nevojë për vizë për qëllime udhëtimi deri në 90 ditë në BE, nuk kanë nevojë të kalojnë një proces të gjatë aplikimi për vizë, ETIAS do të sigurohet që këta njerëz të mos përbëjnë një kërcënim sigurie. Ky sistem i autorizimit të udhëtimit do të mbledhë, monitorojë dhe përditësojë informacionin e nevojshëm në lidhje me vizitorët për të përcaktuar nëse është e sigurt për ta të hyjnë në vendet e Shengenit. ETIAS, përveç përdorimit për qëllime biznesi dhe turistike, do t’i lejojë njerëzit të vizitojnë vendet e Shengenit për arsye mjekësore dhe tranziti. Gjithashtu, do të jetë i detyrueshëm për të gjitha vendet që janë pa viza Shengen.
Pse përdoret autorizimi ETIAS?
Në fjalimin e tij të vitit 2016 për gjendjen e Bashkimit, Presidenti i Komisionit Evropian, Jean-Claude Juncker ka thënë sa vijon:
Ne duhet të dimë se kush po kalon kufijtë tanë. Në këtë mënyrë ne do të dimë se kush po udhëton në Evropë edhe para se të arrijnë këtu. Arsyeja kryesore për miratimin e autorizimit ETIAS është siguria. Me rritjen e rrezikut të udhëtarëve në mbarë botën, BE-ja dëshiron të sigurojë udhëtime të sigurta në vendet e saj. ETIAS do të ulë ndjeshëm shqetësimet e sigurisë nëpërmjet sistemeve të tij të mbledhjes së informacionit dhe të dhënave. Çfarë do të thotë kjo është se ETIAS do të zbulojë nëse një person është një kërcënim në ndonjë mënyrë për sigurinë e vendeve të Shengenit. Kjo do të bëjë që personit t’i mohohet hyrja dhe të shmanget kërcënimi për të qenë i pranishëm brenda kufijve të BE-së. Në thelb do të merret me një problem para se të jetë aty.
Megjithatë, përveçse e bën udhëtimin më të sigurt, autorizimi ETIAS do të ndihmojë gjithashtu vendet e BE-së dhe të gjithë udhëtarët në mënyrat e mëposhtme: Redukton procedurat dhe kohën e aplikimit; Përmirëson menaxhimin e kufijve të vendeve të BE-së; Ndihmon në zbulimin dhe uljen e krimit dhe terrorizmit; Pengon migrimin e parregullt; Përforcohet politika e BE-së për liberalizimin e vizave.
Në përgjithësi, autorizimi ETIAS do ta bëjë udhëtimin në BE më pak telashe dhe një përvojë shumë më të sigurt.
a.m/dita
