Afrika është konsideruar gjithmonë djepi i njerëzimit, me njerëzit që evoluuan nga majmunët në kontinent, përpara se të përhapeshin në pjesën tjetër të botës.
Por një zbulim intrigues po sfidon supozimin e kahershëm. Kafka e pjesshme e një majmuni të lashtë është zbuluar në Turqi dhe duket se është para majmunëve afrikanë, duke sugjeruar se origjina njerëzore mund të jetë në të vërtetë në Evropë. Fosili i Anadoluvius turkae u zbulua në Cankiri, një qytet rreth 86 milje në verilindje të Ankarasë dhe mendohet se daton rreth 8.7 milionë vjet më parë.
Në të kundërt, homininët e hershëm, grupi që përfshin shimpanzetë, gorillat, njerëzit dhe paraardhësit e tyre fosile, nuk janë parë në Afrikë deri rreth shtatë milionë vjet më parë. Ky fosil sugjeron që paraardhësit e majmunëve dhe njerëzve afrikanë evoluuan në Evropë përpara se të emigronin në jug midis nëntë dhe shtatë milionë vjet më parë.
“Gjetjet tona sugjerojnë më tej se homininët jo vetëm që evoluuan në Evropën perëndimore dhe qendrore, por kaluan mbi pesë milionë vjet duke evoluar atje dhe duke u përhapur në Mesdheun lindor përpara se të shpërndaheshin përfundimisht në Afrikë, ndoshta si pasojë e ndryshimit të mjedisit dhe zvogëlimit të pyjeve,” tha Prof David. Begun, i Departamentit të Antropologjisë në Universitetin e Torontos.
“Këto gjetje janë në kontrast me pikëpamjen e mbajtur prej kohësh se majmunët dhe njerëzit afrikanë evoluuan ekskluzivisht në Afrikë. Kjo dëshmi e re mbështet hipotezën se homininët kanë origjinën në Evropë dhe u shpërndanë në Afrikë së bashku me shumë gjitarë të tjerë midis nëntë dhe shtatë milionë vjet më parë, megjithëse nuk e vërteton përfundimisht këtë. Për këtë, ne duhet të gjejmë më shumë fosile nga Evropa dhe Afrika midis tetë dhe shtatë milionë vjeçare për të vendosur një lidhje përfundimtare midis dy grupeve”, tha Prof David.
Kafka e ruajtur mirë, u zbulua në vitin 2015, por ekspertët vetëm tani po e kuptojnë rëndësinë e saj të vërtetë. Studiuesit besojnë se Anadoluvius ishte afër madhësisë së një grolleje femër, rreth 34 kg, jetonte në një mjedis të thatë pylli dhe ndoshta kaloi shumë kohë në tokë. Krahas kafkës në të njëjtën shtresë fosile, ekspertët gjetën prova të gjirafave, kërpudhave, rinocerontëve, antilopave të ndryshme, zebrave, elefantëve, derrave, hienave dhe mishngrënësve të ngjashëm me luanin.
Të gjitha kafshët që zakonisht lidhen me kullotat afrikane dhe pyjet e thata të sotme. Ekspertët besojnë se ky komunitet ekologjik u shpërnda në Afrikë nga Mesdheu lindor diku pas rreth tetë milionë vjetësh.
“Themelimi i faunës moderne afrikane të hapur nga Mesdheu Lindor ka qenë prej kohësh i njohur dhe tani ne mund t’i shtojmë listës së hyrjeve paraardhësit e majmunëve dhe njerëzve afrikanë,” tha profesoresha Ayla Sevim Erol, e Departamentit të Antropologjisë në Universitetin e Ankarasë, Turqi.
“Ne nuk kemi kocka gjymtyrësh, por duke gjykuar nga nofullat dhe dhëmbët e saj, kafshët e gjetura pranë tij dhe treguesit gjeologjikë të mjedisit, Anadoluvius ndoshta ka jetuar në kushte relativisht të hapura, ndryshe nga mjediset pyjore të majmunëve të mëdhenj të gjallë”.
Studiuesit thonë se gjetjet e vërtetojnë Anadoluvius turkae si një degë të pjesës së pemës evolucionare nga e cila u krijuan shimpanzetë, gorillat dhe njerëzit. Linja që do të çonte te njerëzit u nda nga majmunët në një moment midis rreth 9.3 milion dhe rreth 6.5 milion vjet më parë. Megjithatë, jo të gjithë ekspertët janë të bindur dhe thonë se gjetjet nuk e ndryshojnë teorinë se njerëzit e parë evoluuan në Afrikë, përpara se të përhapeshin më tej.
Hulumtimi është publikuar në revistën Communications Biology.
