Fondi Monetar Ndërkombëtar (FMN), në deklaratën e fundit për Shqipërinë, ka këshilluar që të tregohet kujdes për ndikimin që mund të ketë vrulli i ndërtimeve dhe zgjerimi i tregut të pasurive të paluajtshme në stabilitetin e sektorit financiar.
“Ne bëjmë thirrje për monitorim nga afër dhe menaxhim të rreqiqeve të mundshme nga rritja e lartë e kreditimit gjatë viteve të fundit, përfshirë huadhënien e rritur në monedhë të huaj.
Në këtë kuadër, mirëpresim përpjekjet e BSH për të adresuar mungesën e konsiderueshme të të dhënave mbi tregun e pasurive të paluajtshme dhe ndërtimin, si dhe bëjmë thirrje për mbikëqyrje të shtuar të ndikimit të këtij sektori mbi stabilitetin financiar”, thuhet në deklaratën zyrtare.
FMN u trembet dhe pasojave që mund të ketë një rënie e çmimeve të pasurive të paluajtshme.
“Ekonomia është gjithashtu e ndjeshme ndaj kushteve të pafavorshme të motit dhe ndryshimit të kahut të rritjes në çmimet e pasurive të paluajtshme”, citohet në deklaratë.
Vitet e fundit ndërtimi, sidomos ai rezidencial po merr një rol parësor në ekonomi, teksa sipërfaqet e lejeve janë shtuar ndjeshëm dhe tregu i pasurive të paluajtshme është zgjeruar, sidomos në kryeqytet.
Sipas INSTAT, në vitin 2021, sipërfaqja e dhënë për leje ndërtimi në kryeqytet ishte 1.6 milionë metra katror, nivel rekord të paktën që nga viti 2010 kur raportohen të dhënat, nga të cilat gati 80% ishin për ndërtime rezidenciale (shiko grafikun: Sipërfaqja e dhënë për leje ndërtimi në Tiranë, 2010-2021).
E njëjta tendencë vijoi dhe në gjysmën e parë të këtij viti. Po sipas INSTAT, vetëm në 6-mujorin e parë 2022 u dha në kryeqytet gati 1.2 milionë m2 sipërfaqe leje ndërtimi, ose sa 75% e sipërfaqes së dhënë për gjithë vitin 2022 (shiko grafikun: Sipërfaqja e lejeve të ndërtimit dhënë në Tiranë, 6 M I).
Tirana mori 70% të gjithë sipërfaqeve të lejeve të dhëna në vend për periudhën përkatëse.
Ndonëse oferta në treg sa vjen e rritet edhe çmimet kanë shënuar të njëjtën prirje, duke reflektuar shtrenjtimin e kostove të ndërtimit dhe qarkullimit të parasë informale.
Sipas Indeksit Fischer të Çmimeve të Banesave, i llogaritur nga Banka e Shqipërisë, çmimi mesatar i banesave të shitura gjatë 6-mujorit I 2022 është rritur me 28.4% në krahasim me 6-mujorin e kaluar dhe me 39% në krahasim me një vit më parë.
Kjo është rritja më e lartë 6-mujore e këtij indeksi që prej vitit 2013, kur Banka e Shqipërisë nisi llogaritjen e tij. Në raport me periudhën bazë, indeksi i çmimeve të banesave është rritur me afërsisht 110%.
Në linjë me këto zhvillime kredia e dhënë nga sistemi bankar për ndërtimin dhe pasuritë e paluajtshme ka shënuar zgjerim të dukshëm vitet e fundit.
Kredia për sektorin e ndërtimit këtë vit po shënon nivelet më të larta në të paktën gjashtë vitet e fundit. Sipas të dhënave nga Banka e Shqipërisë, për 7-mujorin 2022, kredia e re për ndërtimin kishte vlerën e 22.7 miliardë lekëve ose 194 milionë eurove.
Kredia e re për sektorin e ndërtimit është rritur me 38% krahasuar me të njëjtën periudhë të një viti më parë. Vlera totale e portofolit të kredisë për ndërtimin në fund të muajit korrik arriti në 70.4 miliardë lekë, në rritje vjetore me pothuajse 30% (shiko grafikun: Kredia e re në rritje për ndërtimin).
Monitor
j.l./ dita
FMN E KA FAJIN VETE SEPSE NUK I LIHET EKONOMIA E NJE VENDI SI YNI NE DORE NJE PICKTORI
1. Duhet patur kujdes qe ndertimet te behen ne vende qe
nuk rezikohen nga permbytjet, zjarret, etj.
2. Kur individet kane nje banese, nje apartament, apo ….,
ato jane te lidhur me fort me vendin.
3. Ato do jene akoma me te dedikuar te mbrojne kombin.
Vetem ndertimi po ecen ne Shqiperi dhe kryesishte ne Tirane.Edhe kete ta ndalojme e cfar do te bejen shqiptaret te ikin te gjith tek ata qe jen me te forte(Ekonomija Globale) Si te heqim dore nga Ndertimi, nga Sklavica nga Porti i Durrsit e te tjra athere Shqiperia duhet te vdes e tera.
Shqiperia si Tirana dhe Durresi duhet te ndalohet shkaterrimi duke grryer kodrat malet dhe cdo gje qe Zoti e ka ndertuar duke i lidhur bashke panprishur zinxhirin e nje natyre te mrekullueshme duke ndertuar pallate e komplekse sipas interesit te korrupsionit ne deme te popullit shqiptar dule shkaterruar ekonomin deri ne gremin!!
Ka rene Tirana ne dore te fshatarit nga Kucova. Prinderit e tij jane ritur neper bunkeret e betonizuar te enverit, keshtu qe edhe lali dhjeri do betonoje Tiranen, duke zhdukur gjithe lulishtet e Tiranes.