Kancelari gjerman Friedrich Merz ka sugjeruar që Ukraina të bëhet një “anëtare e asociuar” e Bashkimit Evropian, për ta afruar atë me bllokun përpara se të përfundojë procesin e kualifikimit për anëtarësim të plotë.
Ukraina është e etur të bashkohet me bllokun si një masë për të forcuar sigurinë dhe prosperitetin e saj, ndërsa lufton kundër forcave pushtuese ruse, veçanërisht pasi SHBA-të deri më tani e kanë hedhur poshtë idenë e anëtarësimit të saj në NATO.
Çfarë ka propozuar Merz?
Në një letër drejtuar shefave të BE-së, Ursula von der Leyen dhe Antonio Costa, të parë nga agjencitë e lajmeve të enjten, udhëheqësja gjermane propozoi që zyrtarët ukrainas të lejohen të marrin pjesë në samitet dhe takimet ministrore të BE-së, por pa të drejtë vote.
“Është e qartë se nuk do të jemi në gjendje ta përfundojmë procesin e pranimit së shpejti, duke pasur parasysh pengesat e panumërta, si dhe kompleksitetet politike të proceseve të ratifikimit”, shkroi Merz.
“Ajo që unë parashikoj është një zgjidhje politike që e afron Ukrainën ndjeshëm me Bashkimin Evropian dhe institucionet e tij kryesore menjëherë”, shkroi ai.
Sipas propozimit të Merz, Ukraina do të mbulohej nga klauzola e ndihmës së ndërsjellë të bllokut dhe gjithashtu do të ishte e kualifikuar për financim nga pjesë të buxhetit të BE-së.
Merz këmbënguli se ai ende dëshironte që Ukraina përfundimisht të bëhej një “anëtare e plotë” dhe kërkoi nisjen e të gjitha negociatave të nevojshme.
“Nuk do të ishte një dritë anëtarësimi,” shkroi ai.
Propozim me mekanizëm kthimi prapa
Merz shkroi se çdo marrëveshje e tillë me Ukrainën mund të përmbajë një mekanizëm rikthimi të menjëhershëm që do të anulonte anëtarësimin e përkohshëm nëse Kievi tërhiqej nga standardet e sundimit të ligjit të nevojshme për anëtarësim të plotë.
“Propozimi im pasqyron situatën e veçantë të Ukrainës, një vend në luftë. Ai do të ndihmojë në lehtësimin e bisedimeve të vazhdueshme të paqes si pjesë e një zgjidhjeje të negociuar për paqen”, shkroi Merz.
Ai shtoi se kjo ishte “thelbësore jo vetëm për sigurinë e Ukrainës, por për sigurinë e të gjithë kontinentit”.
Merz tha se kishte ndërmend të diskutonte idetë e tij me udhëheqësit e tjerë evropianë.
“Qëllimi im do të ishte të arrija një marrëveshje së shpejti dhe të krijoja një Task Forcë të dedikuar për të përpunuar detajet”, shkroi ai.
Propozimi i Merz mund të pritet me njëfarë skepticizmi si nga partnerët e Gjermanisë në BE, ashtu edhe nga vetë Ukraina, e cila ka frikë se zgjidhje të tilla të përkohshme mund ta lënë atë në një situatë të pasigurt pa një fund të parashikueshëm.
Procesi i gjatë i anëtarësimit në BE
Edhe pse viti 2027 u propozua si një datë e mundshme për pranimin e Ukrainës në BE në një plan paqeje prej 20 pikash të diskutuar nga SHBA-të, Ukraina dhe Rusia, zyrtarët evropianë besojnë se anëtarësimi i plotë i vendit është i pamundur në vitet e ardhshme.
Procedurat e pranimit janë zakonisht të gjata dhe përfshijnë shumë burokraci, me vendet kandidate që kërkohet të përmbushin disa standarde demokratike dhe ekonomike.
Secili prej 27 shteteve anëtare të bllokut duhet gjithashtu të miratojë dhe ratifikojë çdo anëtarësim, duke shtuar pengesat e mundshme.
Progresi i Kievit drejt anëtarësimit në BE u pengua ndjeshëm nga ish-kryeministri i Hungarisë Viktor Orban, por pasardhësi i tij, Peter Magyar, ka ngjallur disa shpresa se procesi do të ecë përpara.
DW
