Orgen Peci – DITA
Rritja e fortë e çmimeve të karburanteve pas tensioneve dhe përshkallëzimit të konfliktit në Iran po rikthen një debat të vjetër në Shqipëri. A duhet të ndërhyjë qeveria duke ulur akcizën për të zbutur goditjen ndaj qytetarëve dhe ekonomisë?
Kriza aktuale nuk është një luhatje e zakonshme tregu. Konflikti në Lindjen e Mesme ka prekur një nga arteriet më të rëndësishme të furnizimit global me naftë, duke rritur menjëherë çmimin në bursat ndërkombëtare.
Kur rritet çmimi i naftës në tregjet botërore, vendet importuese si Shqipëria janë ndër të parat që e ndiejnë goditjen. Në një ekonomi të vogël dhe shumë të varur nga importet e energjisë, çdo lëvizje në tregjet globale përkthehet pothuajse automatikisht në rritje çmimesh në pompë.
Tek ne problemi bëhet edhe më i ndjeshëm për një arsye tjetër. Pesha e lartë e taksave në çmimin final të karburantit. Një pjesë e konsiderueshme e çmimit të një litri naftë përbëhet nga akciza, taksa qarkullimi, TVSH dhe tarifa të tjera. Kjo do të thotë se kur çmimi ndërkombëtar rritet, efekti për qytetarin shqiptar shumëfishohet.
Në këtë kontekst lind argumenti se qeveria duhet të përdorë një instrument që e ka në dorë: taksat. Ulja e përkohshme e akcizës do të mund të vepronte si një amortizator, duke zbutur rritjen e menjëhershme të çmimeve.
Një masë e tillë do të kishte efekt të drejtpërdrejtë jo vetëm për drejtuesit e automjeteve, por për gjithë ekonominë. Karburanti është një kosto bazë për transportin, bujqësinë, industrinë dhe shërbimet. Kur ai shtrenjtohet, rriten edhe çmimet e produkteve të tjera.
Megjithatë, ndërhyrja me akcizën nuk është një zgjidhje e thjeshtë.
Së pari, ajo do të ulte të ardhurat e buxhetit në një moment kur shteti mund të ketë nevojë për më shumë fonde për të përballuar pasojat ekonomike të krizës.
Së dyti, problemi që po përjeton tregu nuk është fiskal, por gjeopolitik. Nëse tensionet në Lindjen e Mesme zgjasin dhe furnizimi global mbetet i paqëndrueshëm, ulja e akcizës mund të ketë efekt vetëm të përkohshëm.
Pikërisht për këtë arsye, shumë vende zgjedhin një qasje më të kombinuar: kufizime të përkohshme të marzheve të fitimit, subvencione për sektorët më të prekur si transporti publik apo bujqësia, apo edhe mekanizma për stabilizimin e çmimeve.
Debati ynë shpesh reduktohet në pyetjen nëse duhet ulur apo jo akciza. Në realitet, pyetja më e madhe është tjetër: sa i përgatitur është shteti për të përballuar goditje të tilla energjetike?
Krizat e fundit kanë treguar se ekonomitë e vogla dhe të varura nga importet janë gjithmonë më të ekspozuara ndaj turbulencave gjeopolitike. Në këtë kuptim, ulja e akcizës mund të jetë një instrument për të zbutur krizën, por nuk mund të jetë zgjidhja e vetme.
Qeveria ka nderhyre prej kohesh ne rritjen e cmimit te karburanteve me rritjen e taksave te tyre (shih shkrimin ne DITA per taksat mbi karburantet ne SHQIPERI), ndaj dhe kjo qeveri pra nuk mundet dot te nderhyje per te frenuar ate qe vete ka arritje madhore.
Mileti nuk ka qeveri.
Qeveri kane vetem oligarkia.
Madje ndonje dite te afert ligjvenesit mund tu shkrepe edhe tia heqe miletit ate te drejten e votes
Ia ka hequr qe ne 2008
O njerëz, pompat e Kastratit, Gegës ………e oligarkëve të tjerë kusarër të pangopur të popullit “çyryk” shqipëtar nuk janë të lidhur me bursat ndërkombëtare të karburanteve por janë të lidhura me “bursën” e kryekusarit kombçfarosës Edi Rama i cili njëlloj si në fillimin e luftës së Rusis në Ukrain, para dy javës hapi për kusarët oligarkë dhe biznesmenë, tregëtarë, të mëdhenjë dhe të vegjël kutin e Pandorës kriminale të ngritjes së çmimeve, bëri thirrje të ngrihen çmimet se filloj lufta e zotit Trap të bordit të paqes me Iranin.
Të më thoni o njerëz që a mund të ngrihet çmimi i karburantëve bler jo tani me çmimin e ngritur në bursat ndërkombëtare për shkak të luftës në Iran por me çmimet e ulta të para luftës nga horrat Kastrat e Gegë e kompani? Ngritja e këtyre ditëve e çmimit të karburanteve që oligarkët me mijra ton i kanë blerë që më parë me çmime të ulta është një spekullim i poshtër kriminal dhe meqënë se bëhet sikurse thonë në situatë lufte, historia tregon që në situatë lufte spekulantët dënoheshin me vdekje.
I takon prokurorëve që të mbrojnë shqipëtarët nga 5, 6 kusarër oligarkër të naftës dhe kryekusari i tyre Edi Rama, mjafton të verifikojnë se a është blerë këto ditë ndonjë litër naftë e benzinë me çmimin e ngritur këto ditë nga lufta më Iran, kur është shkarkuar në depot e karburanteve dhe a ka vajtur në pompat e Kastratëve e Gegëve….. bashkpuntor në krimin e kusaris me Edi Ramën që të shitet me çmimin e ngritur në mënyr jo thjeshtë abuzive por në mënyrë poshtërsisht kriminale, vjedhje me përmasa të frikshme në ditën me djell me faturë me bekimin e kusarokratit kombçfarosës , antishqiptarit të përbetuar Edi Rama.