Tensionet midis Shteteve të Bashkuara dhe Iranit janë rritur përsëri pasi Teherani iu përgjigj sulmeve amerikane ndaj një objekti ushtarak pranë aeroportit Bandar Abbas me një sulm ndaj një baze ajrore amerikane në zonë. SHBA-të kishin thënë më parë se kishin kryer sulme mbrojtëse, duke thënë se objektivi përbënte një kërcënim për trupat amerikane dhe anijet tregtare në Ngushticën e Hormuzit, një nga korridoret më kritike të transportit të naftës në botë.
Teherani e dënoi operacionin, ndërsa forcat e armatosura iraniane thanë se kishin nisur një sulm ndaj një baze amerikane në shenjë hakmarrjeje. Garda Revolucionare nuk specifikoi se cila bazë ishte në shënjestër, por paralajmëroi për një përgjigje edhe më vendimtare nëse sulmet vazhdonin.
“Armiku e di se agresioni nuk do të mbetet pa përgjigje”, thanë ata në një deklaratë, duke ia lënë përgjegjësinë për pasojat agresorit.
Shkëmbimi i zjarrit rrit pasigurinë nëse armëpushimi midis dy palëve mund të ruhet. Më herët këtë javë, Uashingtoni njoftoi se kishte nisur sulme vetëmbrojtëse kundër anijeve që, sipas autoriteteve amerikane, po vendosnin mina në zonë. Pala iraniane pretendoi se sulmet specifike përbënin një shkelje të marrëveshjes së armëpushimit.
Konfuzion rreth marrëveshjes së deeskalimit
Ndërkohë, ka konfuzion rreth raportimeve për një marrëveshje të mundshme për uljen e tensioneve. Të mërkurën, televizioni shtetëror iranian raportoi se ishte hartuar një memorandum paraprak për marrëveshjen. Megjithatë, pala amerikane i mohoi kategorikisht raportimet, duke i përshkruar pretendimet për një draft marrëveshjeje si plotësisht të rreme.
Kreu i komitetit të sigurisë kombëtare të parlamentit iranian, Ebrahim Azizi, theksoi se Teherani mbetet i palëkundur në kërkesat e tij në negociatat me Shtetet e Bashkuara që synojnë arritjen e një marrëveshjeje për t’i dhënë fund përgjithmonë luftës në Lindjen e Mesme.
Azizi, i cili nuk besohet të jetë i përfshirë drejtpërdrejt në bisedimet dypalëshe, tha nëpërmjet X se Irani nuk do të tërhiqet nga ajo që i konsideron “vijat e tij të kuqe”, konkretisht e drejta për të pasuruar dhe poseduar uranium dhe për të kontrolluar Ngushticën e Hormuzit dhe për të hequr sanksionet.
“Është e qartë se (Presidenti i SHBA-së Donald) Trump, duke kërkuar një rrugëdalje nga bllokimi i tij strategjik, po kalon nga kërcënimet në thirrjen për një marrëveshje”, shtoi ai.
Fati i rezervave të Republikës Islamike prej rreth 400 kilogramësh uranium të pasuruar është ndër çështjet e ashpra për të cilat të dyja palët nuk bien dakord.
Gjatë një takimi të kabinetit të mërkurën, Trump pretendoi se udhëheqja iraniane dëshiron shumë të bëjë një marrëveshje, por deri më tani asgje nuk është arritur.
Sulmet amerikane
Ushtria amerikane ka rrëzuar katër dronë iranianë dhe ka bombarduar një bazë në Iranin jugor, tha një zyrtar amerikan të mërkurën, duke konfirmuar operacionin e dytë ushtarak amerikan kundër Republikës Islamike këtë javë.
“Këto veprime ishin të matura, thjesht mbrojtëse dhe u kryen me qëllim ruajtjen e armëpushimit në fuqi që nga fillimi i prillit, tha zyrtari,” duke folur në kushte anonimiteti.
Departamenti i Thesarit i SHBA-së njoftoi të mërkurën se po vendos sanksione ndaj Autoritetit të sapoformuar të Ngushticës së Gjirit Persik të Iranit, organit të krijuar nga Teherani për të mbledhur tarifat e tranzitit përmes Ngushticës strategjike të Hormuzit.
“Përpjekja e fundit e ushtrisë iraniane për të zhvatur anijet tregtare globale tregon se Operacioni “Tërbimi Ekonomik” e ka lënë regjimin në nevojë të madhe për para”, tha Sekretari i Thesarit Scott Bessant në një deklaratë, duke iu referuar aspektit ekonomik të sulmit ndaj Republikës Islamike.
Njoftimi i ministrisë kërcënon gjithashtu të vendosë sanksione ndaj kujtdo që paguan tarifa tranziti, pasi ata do të konsiderohen se ofrojnë mbështetje për Gardën Revolucionare dhe përfitojnë nga shërbimet e tyre.
j.l./ dita
