Gazeta DitaGazeta DitaGazeta Dita
Njoftime Shfleto më tepër
Font ResizerAa
  • Kreu
  • Opinion
  • Politikë
  • Ekonomi
  • Bota
  • Kronikë
  • Sport
  • Kulturë
  • Histori
  • Kendi i Kryeredaktorit
  • Investigim
  • Dita TV
  • Kopertina
  • Arkiva
  • RRETH NESH
Duke lexuar: Një trup i ri qiellor po shtang shkencëtarët, thyen çdo ligj të fizikës dhe ndriçon 10 mln herë më shumë se Dielli ynë
Shpërndaje
Gazeta DitaGazeta Dita
Font ResizerAa
  • Kreu
  • Opinion
  • Politikë
  • Ekonomi
  • Bota
  • Kronikë
  • Sport
  • Kulturë
  • Histori
  • Kendi i Kryeredaktorit
  • Investigim
  • Dita TV
  • Kopertina
  • Arkiva
  • RRETH NESH
Kerko
  • Kreu
  • Lajmi i fundit
  • Kryesore
  • Aktualitet
  • Analiza
  • Politike
  • Ekonomi
  • Kronike
  • Opinion
  • Kendi i Kryeredaktorit
  • Bote
  • Sport
  • Dita TV
  • Lifestyle
  • Enciklopedi
  • Europa/Analize
  • Histori
  • Kendi i Kryeredaktorit
  • Komunitet
  • Kopertina
  • Kulture
  • Kuriozitete
  • Metropol
  • Shendetesi
  • Teknologji
  • Telebingo
  • Televizion
  • RRETH NESH
Sign In
Na ndiqni
Gazeta Dita > Blog > Aktualitet > Një trup i ri qiellor po shtang shkencëtarët, thyen çdo ligj të fizikës dhe ndriçon 10 mln herë më shumë se Dielli ynë
AktualitetKurioziteteTeknologji

Një trup i ri qiellor po shtang shkencëtarët, thyen çdo ligj të fizikës dhe ndriçon 10 mln herë më shumë se Dielli ynë

Published: April 12, 2023
Shpërndaje

Diçka e re e zbuluar nga astronomët në hapësirën e jashtme, po shkel ligjet e fizikës. Quhen burime ultraluminoze të rrezeve X (ULX), dhe ato nxjerrin rreth 10 milionë herë më shumë energji se dielli. Kjo sasi energjie thyen një ligj fizik të njohur si kufiri Eddington, i cili përcakton se sa e ndritshme mund të jetë diçka e një madhësie të caktuar. Nëse diçka thyen kufirin e Eddington, shkencëtarët presin që ajo të shpërthejë veten në copa. Megjithatë, ULX-të “rregullisht e kalojnë këtë kufi nga 100 deri në 500 herë, duke i lënë shkencëtarët në mëdyshje”, sipas një deklarate të NASA-s.

Vëzhgimet e reja të publikuara në ‘The Astrophysical Journal’ nga grupi i teleskopit spektroskopik bërthamor i NASA-s (NuSTAR), i cili e sheh universin në rrezet X me energji të lartë, konfirmuan se një ULX i veçantë, i quajtur M82 X-2, është padyshim shumë i ndritshëm. Teoritë e mëparshme sugjeruan se shkëlqimi ekstrem mund të jetë një lloj iluzioni optik, por kjo punë e re tregon se nuk është kështu – ky ULX në fakt po sfidon disi kufirin e Eddington.

- Publicitet -

Astronomët besonin se ULX-të mund të ishin vrima të zeza, por M82 X-2 është një objekt i njohur si një yll neutron. Yjet neutron janë bërthamat e mbetura, të vdekura të yjeve si dielli. Një yll neutron është aq i dendur, saqë graviteti në sipërfaqen e tij është rreth 100 trilionë herë më i fortë se ai i Tokës. Ky gravitet intensiv do të thotë se çdo material i tërhequr në sipërfaqen e yllit të vdekur do të ketë një efekt shpërthyes. Studimi i ri zbuloi se M82 X-2 konsumon rreth 1.5 materiale të Tokës çdo vit, duke e nxjerrë atë nga një yll fqinj. Kur kjo sasi lënde godet sipërfaqen e yllit neutron, është e mjaftueshme për të prodhuar shkëlqimin jashtë grafikut që vëzhguan astronomët.

Ekipi hulumtues mendon se kjo është dëshmi se diçka duhet të ndodhë me M82 X-2, që e lejon atë të përkulë rregullat dhe të thyejë kufirin e Eddington. Ideja e tyre aktuale është se fusha magnetike intensive e yllit neutron ndryshon formën e atomeve të tij, duke e lejuar yllin të ngjitet së bashku edhe kur bëhet më i ndritshëm dhe më i shndritshëm. “Këto vëzhgime na lejojnë të shohim efektet e këtyre fushave magnetike tepër të forta që nuk mund t’i riprodhojmë kurrë në Tokë me teknologjinë aktuale”, tha në deklaratë autori kryesor i studimit Matteo Bachetti, një astrofizikan në Observatorin Astronomik të Cagliarit në Itali. “Kjo është bukuria e astronomisë… ne nuk mund të vendosim vërtet eksperimente për të marrë përgjigje të shpejta; duhet të presim që universi të na tregojë sekretet e tij”, thanë ata.

Shpërndaje këtë artikull
Facebook Email Printo

Lajmi i Fundit

  • 17 qershor 2026
  • VIDEO: Kur protesta flet me gjuhën e dashurisë
  • PURCHASE OF TWO VEHICLES FOR FIRE MANAGEMENT, ENFORSA-SUPPLY-3
  • I riu i thirrjes për marshim drejt Rinasit: Na kritikuan me të drejtë, por na ka ardhur në majë të hundës
  • Ibrahimaj në Indonezi, qeveria kërkon emigrantë nëpër botë për të zëvendësuar shqiptarët e ikur

Komentet e Fundit

  1. Niki on FOTO VIDEO: Nuk ka dorëzim, as përçarje, sheshi i protestës sërish plot në ditën e 17-të, ironizohet edhe Marta Kos
  2. Realisti on Operacioni i madh antidrogë, reagon kreu i SPAK
  3. demo on Me “bukë me vete”? PO!
  4. bajg shurreliane on FOTO VIDEO: Nuk ka dorëzim, as përçarje, sheshi i protestës sërish plot në ditën e 17-të, ironizohet edhe Marta Kos
  5. demo on Pankartat më pikante nga protesta e nëntë e qytetarëve (FOTO)

Kategori

Rreth nesh

E përditshme e Analizës dhe e Informacionit. Numri i parë, 1 nëntor 2012. Botohet nga "Publikime Shqiptare". Kryeredaktor Adrian Thano. Zyra e Botuesit: Rogner Hotel, Bulevardi "Dëshmorët e Kombit", Tiranë

Merr te rejat më të fundit

Ndiqni Gazeta Dita duke vendosur emailin tuaj më poshtë dhe do të njoftoheni për të rejat më të fundit

[mc4wp_form]

Gazeta DitaGazeta Dita
© Copyright Gazeta Dita 2012. Të gjitha të drejtat e rezervuara



Welcome Back!

Sign in to your account

Username or Email Address
Password

Lost your password?