Presidenti i SHBA Joe Biden dhe presidenti kinez Xi Jinping zhvilluan një telefonatë të martën në një përpjekje për të ulur tensionet mes dy vendeve. Ata diskutuan rrugët e bashkëpunimit, duke përfshirë përpjekjet e përbashkëta të fundit për të luftuar ndryshimin e klimës dhe rastet e narkotikës, sipas përmbledhjeve të thirrjes. Por duket se disa çështje si Tajvani dhe ato të spektrit ekonomike, që duket se i kanë ‘ndarë’ dy liderët në qëndrimet e tyre. Biden theksoi mbështetjen për Tajvanin, por Xi e quajti ndërhyrjen e SHBA në Detin e Kinës Jugore një “vijë të kuqe”.
Xi gjithashtu kundërshtoi Biden sa i takon sanksioneve që SHBA-ja ka vendosur ndaj Kinës dhe kompanive në pronësi kineze, duke e quajtur atë një “rrjedhë të pafund masash për të shtypur ekonominë, tregtinë, shkencën dhe teknologjinë e Kinës”. “Nëse Shtetet e Bashkuara këmbëngulin të shtypin zhvillimin e teknologjisë së lartë të Kinës dhe t’i privojnë asaj të drejtën legjitime për zhvillim, ne nuk do të rrimë duarkryq,” tha udhëheqësi kinez, sipas një përmbledhjeje të medias shtetërore.
Pavarësisht nga mosmarrëveshjeve, Shtëpia e Bardhë dhe media shtetërore kineze e përshkruan bisedën si “të sinqertë dhe konstruktive”. Biseda varionte nga shqetësimet e AI deri tek komunikimet ushtarake. “Mezi pres të menaxhoj me përgjegjësi marrëdhëniet tona në javët dhe muajt në vijim”, shkroi Biden në X, pasi pranoi pikat e tensionit.
Thirrja ishte “kryesisht performuese dhe një përpjekje për t’i treguar pjesës tjetër të botës se në fakt vendet janë të përkushtuara për të menaxhuar mirë marrëdhëniet – edhe pse dinamika negative në marrëdhënie nuk ka ndryshuar”, tha Robert Daly, drejtor i Qendrës Wilson. Instituti Kissinger për Kinën dhe Shtetet e Bashkuara.
Por kjo nuk do të thotë se përçarjet e shprehura në thirrjen, e cila zgjati një orë e 45 minuta, ishin të parëndësishme. Xi theksoi se mbështetja e Uashingtonit për Tajvanin dhe ndjekja e sanksioneve kundër Kinës “nuk ishte ‘ulje e rrezikut’ por krijimi i rrezikut”, thuhet në përmbledhje.
Presidenti Biden nuk u tërhoq nga mbështetja e administratës së tij ndaj qeverisë tajvaneze. Presidenti amerikan theksoi pikëpamjen e SHBA se ishte thelbësore të ruhej “paqja dhe stabiliteti përgjatë ngushticës së Tajvanit” dhe “sundimi i ligjit dhe liria e lundrimit në Detin e Kinës Jugore”.
Por Biden sfidoi gjithashtu presidentin Xi për mbështetjen e vazhdueshme të Kinës për bazën industriale të mbrojtjes ruse, politikat e saj tregtare dhe kërcënimet e sigurisë kombëtare ndaj Shteteve të Bashkuara, thuhet në deklaratën e Shtëpisë së Bardhë. “Për Kinën, nuk ka asnjë çështje tjetër më të rëndësishme se Tajvani”, tha Yun Sun, bashkëpunëtor i lartë dhe bashkëdrejtor i programit të Azisë Lindore në Qendrën Stimson.
j.l./ dita
