Ka vende që mendon se i njeh përpara se t’i vizitosh. Shqipëria është një prej tyre. Ne mbërritëm këtu me një ide të caktuar në kokë, por ajo zgjati shumë pak. Sa më shumë e eksploronim dhe përshkonim rrugët e saj, aq më tepër na krijohej ndjenja se ky vend fshihte diçka që nuk përputhej me atë që kishim imagjinuar.
Si është e mundur të gjesh makina që kushtojnë qindra mijëra euro të parkuara pranë ndërtesave gjysmë të rrënuara? Si mund të ketë zona që duken sikur kanë dalë nga e ardhmja dhe, vetëm pak metra më tej, lagje që duket se kanë mbetur dekada pas në kohë? Shqipëria është një vend i kontrasteve të mëdha.
Sa më shumë përpiqeshim ta kuptonim këtë realitet, aq më shumë pyetje na lindnin. Në këtë udhëtim do të zbulojmë se çfarë fshihet pas këtij imazhi, sepse Shqipëria nuk është aspak ajo që kishim pritur.
Ditët e para në kryeqytet
Jemi në Tiranë, Shqipëri. Është e pabesueshme që ndodhemi këtu. Krejt papritur, ndryshuam hartë dhe u futëm në këto rrugë për të parë se çfarë makinash qarkullojnë. Që nga udhëtimi me taksi nga aeroporti deri te hoteli, kemi parë gjëra të jashtëzakonshme.
Këtu shihen shumë më tepër makina luksoze sesa në Spanjë. Pritshmëritë tona janë vërtet të larta. Nga informacionet që kemi dhe nga ajo që po shohim vetë në terren, këtu ka shumë targa të huaja: zvicerane, gjermane, si dhe nga Britania e Madhe.
Shihet qartë se ka pasur një emigracion të madh drejt këtyre vendeve dhe tani, gjatë verës, shumë prej tyre kthehen në Shqipëri. Por, çuditërisht, kemi parë edhe katër apo pesë targa nga Shtetet e Bashkuara – nga Kalifornia, Nju Jorku, Teksasi, madje edhe një nga Alaska.
Është diçka tejet kurioze. Megjithatë, ka edhe shumë makina të shtrenjta me targa vendase. Është një përzierje e gjithçkaje. Për shembull, sapo hasëm një BMW M4 të mrekullueshme me një targë të personalizuar ku shkruhej “Ëndrra ime”.
Pak më tej, shfaqet një kombinim i çuditshëm: versione të modifikuara që imitojnë modele AMG apo RS6, por menjëherë pas tyre del një Audi RSQ8 origjinal mat dhe makina e parë vërtet mbresëlënëse – një Mercedes G-Class Brabus me targë të personalizuar.
Kontraste që të lënë pa mend
Kemi mbërritur në zonën më të shtrenjtë të qytetit. Në një farë mënyre, të kujton pak Rumaninë për nga stili, por ky qytet është shumë më interesant. Papritur një ndërtesë duket si holandeze, një tjetër ngjan me ato rumune me kabllo që varen jashtë, ndërsa pranë tyre ngrihen struktura super moderne.
Kontrasti është i pranishëm në çdo hap, por njerëzit janë jashtëzakonisht miqësorë dhe atmosfera është shumë e këndshme. Gjatë këtij eksplorimi, hasëm diçka vërtet të jashtëzakonshme: një Maybach Brabus V12. Brendësia e saj ishte në ngjyrë blu të çelët, në stilin Tiffany.
Kjo është pikërisht lloji i makinës që nuk pret ta shohësh në Shqipëri, por ajo ndodhet këtu. Edhe nëse dikush në Madrid do të kishte paratë për ta blerë, ndoshta nuk do ta shihje shpesh në rrugë. Ajo që të habit më shumë është vendi ku ndodhen këto makina, shpesh të parkuara përpara ndërtesave krejtësisht të zakonshme ose të vjetra.
Një tjetër element interesant është çështja e targave të personalizuara. Këtu rregullat janë më fleksibël. Mund të vendosësh edhe vetëm një shkronjë apo një numër të vetëm. Sa më pak shkronja të ketë një targë, aq më shumë kushton, por përsëri nuk krahasohet me raste si Dubai, ku një numër i vetëm mund të arrijë vlera miliona.
Në Shqipëri, me rreth 2.500 euro mund të kesh një targë premium me sfond të artë.
Mes bunkerëve dhe rrokaqiejve të së ardhmes
Duke ecur nëpër lagje, peizazhi ndryshon sërish. Disa pjesë të kujtojnë Beirutin ose Egjiptin, ndërsa pak më tej shfaqet një xhami dhe pranë saj një bllok ndërtesash super moderne.
Kapëm në kamera një tjetër targë nga Florida. Është e habitshme se si njerëzit këtu shpenzojnë para për makina si Aston Martin DBX 707, Porsche GT63 apo Range Rover SVR. Kemi parë madje edhe një Hummer gjigant.
Një tjetër surprizë ishin Lamborghini Urus. Sapo zbritëm nga aeroporti pamë tre të tilla. Ky model është kthyer në një nga makinat më të kërkuara në qytetet e mëdha të botës, por këtu në Tiranë pamë edhe versionin Performante.
Kjo zonë e re të kujton krejtësisht Holandën – arkitekturë e pastër, ndërtesa të larta dhe shumë stil. Dhe menjëherë pranë këtyre ndërtesave që të kujtojnë Dubain, shfaqet historia: bunkerët.
Shqipëria është një nga vendet me numrin më të madh të bunkerëve në botë, me rreth 170 mijë deri në 200 mijë të shpërndarë në të gjithë territorin. Sot, disa prej tyre janë kthyer në muze, pikërisht në mes të shesheve ku njerëzit luajnë dhe kalojnë pasditet, nën hijen e rrokaqiejve të rinj.
Ndër makinat më mbresëlënëse që regjistruam ishte një Porsche 911 GT3 RS spektakolare me targa italiane, e veshur me një material që të kujton kadifenë, si dhe një tjetër Maybach me trup me dy ngjyra dhe targa të personalizuara.
Në ditën tonë të dytë, vendosëm të futemi më thellë në lagjet e brendshme. Këtu kontrasti të godet sërish. Në një rrugicë me ndërtesa të vjetra dhe kabllo elektrike të ngatërruara gjithandej, shohim të parkuar një Bentley krejt të ri, në ngjyrë të gjelbër shumë të errët, me targa shqiptare.
Vetëm dy metra më tej, rruga kthehet në një lagje tipike popullore. Shumë njerëz mund të thonë se në Madrid apo në qytete të tjera europiane ka makina më të mira. Por ndryshimi është se në Spanjë, një person që ka një makinë të tillë shpesh e mban të mbyllur në garazh dhe nuk e nxjerr në rrugë.
Në Shqipëri, mund të shohësh 5 Mercedes AMG në të njëjtën rrugë brenda pak minutash. Ky nivel është vërtet i lartë dhe të bën të pyesësh: Nga vjen gjithë ky kapital në Shqipëri?
