Në maj, Zvicra do të marrë drejtimin e Këshillit të Sigurimit të Organizatës së Kombeve të Bashkuara. Presidenca vjen në një kohë kur kapaciteti i Këshillit për të parandaluar dhe zgjidhur konfliktet ndërkombëtare po vihet në pikëpyetje serioze.
15 anëtarët e Këshillit nuk mund ta ndalonin Rusinë të sulmonte Ukrainën vitin e kaluar. Njëzet vjet më parë ajo mbeti e qetë ndërsa Shtetet e Bashkuara nisën një pushtim të Irakut. Në qendër të çështjes është aftësia e Kinës, Francës, Rusisë, Mbretërisë së Bashkuar dhe SHBA-së, anëtarëve të përhershëm, për të vënë veton e vetme ndaj çdo rezolute, shkruan swissinfo.ch.
Megjithatë, çfarë mund të bëjë presidenti?
Detyra kryesore e presidentit të Këshillit të Sigurimit është të sigurohet që puna e përditshme e këshillit të ecë pa probleme. Kjo nënkupton përgatitjen e agjendës së saj, shumë prej të cilave është përcaktuar paraprakisht.
Pikat e rendit të ditës përfshijnë temat që rishikohen periodikisht dhe mandatet ose regjimet e sanksioneve që vijnë për rinovim. Gjithashtu nënkupton organizimin dhe kryesimin e takimeve, shpërndarjen e informacionit tek anëtarët dhe veprimin si fytyra publike e Këshillit.
Avantazhi kryesor që ofron presidenca është dukshmëria, si jashtë ashtu edhe brenda. “Ajo që presidenca i lejon vendit të bëjë është të përcaktojë me të vërtetë pse është në Këshillin e Sigurimit dhe të shpjegojë se cili është qëllimi i tij të jetë atje, cili është roli i saj në skenën botërore,” thotë Richard Gowan, drejtor i OKB-së në Grupin Ndërkombëtar të Krizave, një OJQ në Nju Jork.
Zvicra ka përcaktuar katër prioritete tematike për mandatin e saj dyvjeçar (2023-2024) si anëtare jo e përhershme e këshillit. Do të kërkojë të ndërtojë paqe të qëndrueshme, të mbrojë civilët në konfliktet e armatosura, të trajtojë ndikimin e ndryshimeve klimatike në siguri dhe të përmirësojë efektivitetin e Këshillit, shkruan swissinfo.ch.
Gjatë presidencës së saj në maj, Berna do të organizojë dy të ashtuquajturat “debate të hapura”, takime që do t’i lejojnë Zvicrës të vendosë agjendën e saj. Debati i parë mbi “ndërtimin e paqes së qëndrueshme” do të zhvillohet në fillim të majit, ndërsa i dyti për “mbrojtjen e civilëve” do të mbahet në fund të muajit. Ata do të kryesohen nga ministri i Jashtëm zviceran Ignazio Cassis dhe presidenti zviceran Alain Berset.
Konflikti aktual në Sudan midis fraksioneve rivale ushtarake ka të ngjarë të pushtojë anëtarët e këshillit. Dhe megjithëse nuk do të ishte përgjegjësia e Zvicrës që të hartonte një rezolutë ose deklaratë që kërkon, për shembull, përfundimin e armiqësive (ky është roli i të ashtuquajturve “mbajtës të stilolapsit”), diplomatëve zviceranë do të duhej të kryenin detyra shtesë.
Lufta në Ukrainë po afrohet gjithashtu e madhe me dy pika të mundshme të ndezjes: rinovimin e marrëveshjes së grurit të Detit të Zi dhe një ukrainase të mundshme kundërsulmuese.
j.l./ dita
