“Të rinjtë kanë preferuar të largohen nga vendi drejt Britanisë me gomone, duke e kthyer vendbanimin e tyre në një qytet fantazmë”, kështu shkruan Daily Mail në një artikull kushtuar emigrantëve shqiptarë.
Vëmendjen kësaj radhe duket se e ka marrë Cërriku, për të cilin media britanike shkruan se dekada më parë qendra ishte e mbushur me aktivitete dhe me njerëz.
Artikulli:
I ndërtuar gjatë kohës së komunizmit për të akomoduar punëtorët në një rafineri të re nafte, Cerriku është një qytet i vogël me shtëpi me ngjyra pastel, një orë me makinë në jug të kryeqytetit shqiptar, Tiranës.
Fundjava e kaluar shënoi përvjetorin e saj të 70-të, megjithatë askush që takova në këtë komunitet i cili është përballur me një në tkurrje të shpejtë – prej 27,000 njerëzve nuk shfaqte entuziazëm për festimet e planifikuara.
Ashtu si në shumë qytete shqiptare, jeta përqendrohet në një shesh qendror që mban emrin e heroinës kombëtare, Nënë Tereza.
Dekada më parë, kur rafineria ofronte qindra vende pune dhe fushat aty pranë ishin të mbushura me agrume, ky vend grumbullimi ishte i mbushur me aktivitet.
Ishte veçanërisht popullor me të rinjtë, të cilët mblidheshin këtu në orët e vona të pasdites pasi kishin përfunduar turnet e tyre të punës dhe mësimet e shkollës.
Kur regjimi komunist ra në vitin 1991, rafineria pasoi shpejt.
Me pak ose aspak investime të qeverisë, në Cërrik nuk ka më asnjë industri. Kur arrita në shesh në muzg, ato pak fytyra që pashë ishin të vjetra dhe të dëshpëruara.
E kërrusur në stallën e saj, Bukurie Hamiti, 63 vjeç, e cila jeton me bashkëshortin dhe pesë anëtarët e familjes në një apartament me dy dhoma, po shiste fara luledielli për të cilat na tregoi se nuk kishte blerës.
“Dikur ishte kaq e zënë në këtë kohë të ditës, por të gjithë janë larguar,” na tha ajo , duke u shprehur se të rinjtë kanë shkuar të gjithë të punojnë dhe jetojnë në Angli.
Duke kaluar në shëtitjen e saj në mbrëmje, Bejaze Dine, 70 vjeç, ndaloi për të më treguar se si çdo anëtar i fundit i familjes së saj , gjashtë fëmijë dhe 11 nipër e mbesa ishin zhvendosur jashtë shtetit, në Gjermani, Greqi dhe Itali (rruga për në Angli ishte shumë të rrezikshme)
“Më mungojnë të gjithë, por nuk mund t’i fajësoj për largimin. Nuk ka asgjë për ta këtu. Në ditët e komunizmit, jeta ishte 100 herë më e mirë,”, u shpreh ajo, duke shtuar: “ Në atë kohë, të gjithë punonin dhe jo gjithçka ishte për paratë.
Dukej sikur brezi i ri i qytetit ishte zhdukur nga ndonjë murtajë që zgjidhte moshën dhe, në një farë mënyre emigrimi është plaga që po shkatërron Cërrikun dhe shumë qytete të tjera shqiptare është migrimi.
Historia pas këtij eksodi të jashtëzakonshëm nuk është aq e drejtpërdrejtë sa duket nga Britania.
Sepse nuk janë më vetëm elementët e dobët të arsimuar, të pakualifikuar (dhe, në disa raste, kriminelë) në Shqipëri që po e braktisin këtë komb. Tani shumë nga të rinjtë më të zgjuar të Shqipërisë po ikin gjithashtu.
Mjekë, mësues, bankierë, avokatë, sipërmarrës; shtresat e mesme të arsimuara që mund ta kthenin Shqipërinë nga një kleptokraci e dështuar në një komb, qytetarët e të cilit do të preferonin të qëndronin dhe të ndërtonin të ardhmen e tyre sesa të rrezikonin jetën e tyre në gomone.
Cerriku i ngjan një qyteze të Klondikës pas arit.
Dyqanet nuk kanë klientë, shtëpitë janë bosh, shkollat kanë aq pak nxënës sa përdoren vetëm një pjesë e vogël e klasave.
Drejtoresha e arsimit vendor Dr Mirela Muçaj tha se numri i nxënësve ka rënë me 272 vitin e kaluar dhe së fundmi dy shkolla janë mbyllur fare.
“Kjo është kryesisht për shkak të emigrimit, kryesisht në Angli, por edhe në Gjermani,” tha ajo, duke pranuar se shpreson që vajza e saj të gjejë punë në Britani kur të diplomohet në inxhinieri kompjuterike.
Të paguar shumë pak dhe të zhgënjyer nga një sistem që bllokon rrugën e tyre për në krye të profesionit të tyre, shumë mësues të rinj po shkojnë gjithashtu për në Angli.
Tani të kthehemi në Tiranë:
Në Tiranë, me zhvillimet e reja mbresëlënëse, blloqe apartamentesh, zyra dhe hotele, restorante elegante dhe dyqane me dizajne (shumë prej të cilave pranohet se janë financuar nga fitimet e pastruara të krimit jashtë shtetit) ikja e trurit është më pak e dukshme.
Studentët me pamje më serioze flasin për kampuset universitare. Megjithatë edhe këtu gjërat nuk janë ashtu siç duken.
Fakulteti prestigjioz i fizikës i Universitetit të Tiranës dikur nxirrte shkencëtarë me famë botërore, por këtë vit ndjenja e apatisë është e tillë që vetëm dhjetë studentë janë maturantë.
Në shkallët e politeknikut aty pranë, ku sapo ka ndjekur një leksion inxhinieri mekanike, takoj një student 22-vjeçar të masterit të quajtur ‘Xheson’ (për arsye që do të bëhen të dukshme, ai nuk pranon të japë emrin e tij të vërtetë).
Teksa fillon të tregojë historinë e tij, ky i ri duket tipi i personazhit që i duhet Shqipërisë.
Megjithëse ai pranoi se kishte hyrë ilegalisht në Britani në moshën 17-vjeçare, duke punuar gjithë orët për t’i paguar trafikantët 7,500 £ për ta transportuar atë përmes Kanalit , ai qëndroi vetëm disa muaj para se të kuptonte se kishte bërë një gabim të rëndë dhe të vendoste të kthehej në shtëpi.
Megjithatë, si mund të presin pushtetarët e Shqipërisë që të rinjtë të jetojnë një jetë shembullore kur shoqëria që ata kanë krijuar është e mbushur me korrupsion?
E kontrolluar kryesisht nga miqtë e partisë socialiste në pushtet, me kryeministrin e saj populist Edi Rama (një ish-basketbollist profesionist), media shqiptare është jashtëzakonisht e shtrirë kur bëhet fjalë për korrupsionin zyrtar.
Megjithatë, Lindita Cela, një gazetare investigative shqiptare, më thotë se 12 politikanë, përfshirë kryebashkiakë dhe deputetë, ose janë dënuar ose janë hetuar së fundmi për krime që variojnë nga trafiku i drogës deri te vrasjet.
“Kuvendi shqiptar nuk ka pasur kurrë kaq shumë kriminelë”, thotë ajo, duke shtuar: “Në të kaluarën, ata qëndronin në prapavijë. Tani ata janë në qendër të skenës’.
Partitë politike rivale në mënyrë të pashmangshme fajësojnë njëra-tjetrën.
Gjatë intervistës time 90-minutëshe me liderin e opozitës Sali Berisha, 74 vjeç, ai bëri një sërë akuzash kundër Ramës, i cili e rrëzoi atë nga posti i kryeministrit në 2013.
Kryetari i Partisë Demokratike foli për një projekt qeveritar për asgjësimin e mbetjeve, ku nuk u ndërtuan asnjëherë inceneratorë; shkollat dhe rrugët e reja që u kushtojnë taksapaguesve shqiptarë shumë më tepër se skema të ngjashme në vendet e BE-së, sepse miliona shkojnë në rrugë të gabuar.
“Edi Rama me korrupsion po vjedh kombin dhe është shkatërrues. Kam parë mediat britanike që thonë [emigrimi masiv nga Shqipëria] ka të bëjë me varfërinë. Por . . . varfëria është tërësisht për shkak të vjedhjes së fondeve publike nga qeveria. Tirana është kthyer në djep korrupsioni.
Si rezultat, tha ai,- migrimi po shkatërronte Shqipërinë.
Megjithatë, siç nxitojnë të vënë në dukje deputetët e qeverisë, Berisha nuk është pa skeletet e tij.
Ndërsa atij tashmë i ishte ndaluar hyrja në SHBA, ndalimi u zgjerua kohët e fundit për të përfshirë Britaninë.
Kreu i demokratëve pretendon se akuzat janë falsifikuar për arsye politike.
Sistemi u shuan shpresën të rinjve. Vret shpirtin e tyre.
Kjo është e dukshme nga numri i madh i të rinjve ambiciozë që nisen drejt Britanisë, jo vetëm me gomone, por me anë të vizave studentore dhe të punëtorëve emigrant.
Familjet në mënyrë rutinore heqin nga shkolla djemtë e rinj të zgjuar në moshën 14, 15 ose 16 vjeç dhe i dërgojnë vetëm në Britani, tha ai, duke e ditur se ligji i pengon të rinjtë të dëbohen. Ndërsa punonte për këshillin Brent, ai pa se si ata rrëshqitën përmes rrjetës në kriminalitet.
Nëse kjo ndodh, humbja e Shqipërisë do të ishte fitim i Britanisë. E njëjta gjë mund të thuhet për shumë nga të rinjtë dhe të rejat, iniciative dhe miqësore.
Ata janë shumë larg imazhit stereotipik të emigrantëve shqiptarë, një imazh i nxitur nga pakica e vogël e të padëshiruarve që ngecën në ato gomone të varura.
Megjithatë, sigurisht që rrjedhja e talenteve duhet të ndalohet?
Nëse jo, nuk do të mbetet askush me vullnetin apo zgjuarsinë për të rindërtuar këtë vend të bukur dhe rënia e Shqipërisë do të ketë jehonë në shumë sheshe të tjera bosh.
a.m/dita

I lutem Gazetes Dita mjaft me keto nonsens! Nuk ka problem qe njerezit ikin! Do te kthehen nje dite nese Shqiperia do te behet! Ikin nga gjithe Bota! Ikin nga Amerika,ikin nga Gjermania e vine ne Amerike etj! Vendi yne i mallkuar – i uruar nuk mund te mbaje me shume njeres dhe niveli i jeteses do te jete akoma i ulet! Ne duam te behemi si vendet me te zhvilluara te Botes, duke ndenjur neper kafene dhe duke u marre me politike,si mjeti me i shpejte per tu pasuaruar! Sillni prape Saliun ne pushtet dhe nuk do te ikin me, se mireqenia do te rritet menjehere! Mjaft me i nxorret bojen Shqiperise tone te bukur, por te mjere me mjerane si Saliu,kriminel! Saliu do te beje proteste me 6 dhjetor, qe per mua eshte nje nga tradhetite e krimet e rradhes se ketij sadisti!
Gazetest anglez,te njejta pergjigje si ne Certik,di te marrin ne te gjiths wytezat e krijuara nga regjimi komunistTa fillojne nga Laci,Patisi,Ballshi,… hajufutlleqetve ketyre 30. viteve ,me shkaterrimi e industrise qe krijoji keto qyteza,hodhen ne rruge punetoret e tyre.Edhe Shkodra,Elbasani,… per kete arsye jsne atrofizuar nga papunesija.
Rreziku anglo-amerikan per Shqiperine po i jep me bollek frytet e veta helmuese.
Shikoni Trollet e Endri Fuges. Po si more mund te krahasosh shqiptaret qe ikin nga Shqiperia, me gjermanet qe ikin nga Gjermania ?! Doni te sillni Saliun ne pushtet…? Po ne pushtet e kemi. Drejtesia nuk po funksionon, sepse faji i Saliut, qe nuk qenka ne pushtet. Atehere si shkon kjo ? Me Saliun, Ramen, Meten, nuk behet Shqiperia. As me ata qe u vene pas ketyre. Shqiperia behet kur te linde nje levizje e re. Nje lider i ri. Do nja 100 vjet kohe ky muhabet.
O pordhe me rigon! Nga te keqijat me te medha duhet zgjedhur e keqja me e vogel! Saliu eshte vdekja! Krahasimi eshte i njejte! Njeresit ikin ku ju behet me mire! Ne Shqiperi ,ne Ballkan luhen interesa te medhe gjeo-strategjike! Ne po lihemi ne kete gjendje nga keto lojera te medha! Sic duket inteligjenca e shqiptareve eshte akoma ne mesjete!
E o SPAK je duke filluar ta dredhesh edhe ti.E keqja me e vogel dhe e madhe eshte te hidhesh ne anen e fukarajt per te luftuar keto dy te keqija.Bej nje llogari te thjeshte :40 vjet diktature +30 vjet mafie komuniste =70 vjet qe ky popull nuk po e quan veten popull shqiptar, ku bota cuditet me shqiptaret qe i ka ne gjirin e saj duke pare zgjuarsine dhe pyesin veten:Nje shqiperi me gjithe keto pasuri qe asnje vend ne europe nuk i ka me nje rrotullim lapsi te gjitha dhe te jene te varfer?
Ky problem nuk mbiu tani. Edhe Cerrikut, si kudo, Sali gerdalla ua prishi veprat industriale dhe ata kane 30’vjet qe mbeten pa pune. Cerriku ishte qytee i ri, qe u ngrit ne socializem, per te strehuar punetoret e veprave industriale. Kur uzinat aty u shiaterruan edhe banoret iken.
Ikni ore plera gazetare pirdhuni, duhet ti zene me dru dhe ti bejne non grata se jane keta te paret qe perhapin lajme pa kuptim dhe nxisin urrejtje . Ne gjithe boten ka levizje dhe shkretetire njerezish , kjo varet nga zhvillimi dhe levizja e ekonomise . Mund te veje dhe te gjeje te njejten situate ne mijera provinca rumene apo bulgare qe jane edhe ne UE. E cdo me thene kjo ???? Apo kane mbetur pa pune e duan te bejne lajm sensacional per te shitur ….ne kete pike te vjen te thuash : u a bente mire Enveri
Anglezët kan zgjedhur të zbulojnë ishë sekretet që u ka ngelë merak nga komunizmi -uzinat – sekret pjesë me rëndësi të veprave ushtarake të RSH -së, nën petkun e gazetarit marrin skretet tona . POR me Dramatike është se një grusht njerzish që aktualisht zotrojnë pasuritë e vendit që nga Berisha dhe të tjerë Ilir Meta , qeveritar ministra ,deputet,prokuror .punonjës hipotekash e gjyqëtar e gazetar posedues të mirat matëriale të shqiprisë,kjo është maja e ajsbergut ,makinat e shtrejta , apartamente dhe vila ,npër fshatrat turistike ,fëmijt e tyre ose punojnë në shqipëri ,ose sdudjojnë jashtë ,vetëm ata kurrën e kurrës nuk ikin me gomone nëpër DETË duke vën jetën në rrezik ,por ikin gjithmon fëmijt e popullit varfër si mishë për top.
Nuk eshte vetem Cerriku ashtu. E njejta situate eshte ne cdo qytet te madh te Shqiperise.
Shqiperia eshte bere dhe njerezit po kthehen. Ata e dine tashme se ne Shqiperi ka mundesi me te mira jetese se ne Britani.
… dhe, gazetari britanik, pasi realizoi mire e mire reportazhin mbi periferite, ndërroi profesion dhe i beri Berishes nje “trajtim estetik” anti aging(kunder mplakjes), duke e ulur ne moshe gati 5 vite. Ndersa Rames ia “ngrejti”…
Gazeta eshte e partise naziste angleze ..informohuni..mbjell vetem pasiguri ,nxit urrejtjen midis grupeve te ndryshme fetare e nazionale..qemton vetem anet negative te shoqerise..eshte propoganduese e nihilizmit
edhe ne amerike ka qytete fantazma dhe kjo nuk cudit njeri.Banoret largohen dhe gjejne jeten diku tjeter.Kjo ka lidhje me ekonomine ,bisnesin..Zhduken burimet e punesimit per arsye te ndryshme njerzit largohen.Mbeten pako gje qe meren me pak bujqesi e blegtori ne rastin e cerrikut.I vdekuri qahet per nje fare kohe por jeta vazhdon.Sejcili per vete,zoti per te gjithe.Keshtu ardhi koha.Mjaft syte nga qeveria.
@mali Amerikanet ikin nga njera zone amerikane ne tjetren, kurse shqiptaret ikin nga syte kembet.
Ku bie ky Cerriku mor aman?Mos eshte ne rrugen Gramsh-Peqin?