Gazeta DitaGazeta DitaGazeta Dita
Njoftime Shfleto më tepër
Font ResizerAa
  • Kreu
  • Opinion
  • Politikë
  • Ekonomi
  • Bota
  • Kronikë
  • Sport
  • Kulturë
  • Histori
  • Kendi i Kryeredaktorit
  • Investigim
  • Dita TV
  • Kopertina
  • Arkiva
  • RRETH NESH
Duke lexuar: FMN: Buxhetit 2027 i mungojnë 8,8 miliardë lekë për të përmbushur rekomandimet
Shpërndaje
Gazeta DitaGazeta Dita
Font ResizerAa
  • Kreu
  • Opinion
  • Politikë
  • Ekonomi
  • Bota
  • Kronikë
  • Sport
  • Kulturë
  • Histori
  • Kendi i Kryeredaktorit
  • Investigim
  • Dita TV
  • Kopertina
  • Arkiva
  • RRETH NESH
Kerko
  • Kreu
  • Lajmi i fundit
  • Kryesore
  • Aktualitet
  • Analiza
  • Politike
  • Ekonomi
  • Kronike
  • Opinion
  • Kendi i Kryeredaktorit
  • Bote
  • Sport
  • Dita TV
  • Lifestyle
  • Enciklopedi
  • Europa/Analize
  • Histori
  • Kendi i Kryeredaktorit
  • Komunitet
  • Kopertina
  • Kulture
  • Kuriozitete
  • Metropol
  • Shendetesi
  • Teknologji
  • Telebingo
  • Televizion
  • RRETH NESH
Sign In
Na ndiqni
Gazeta Dita > Blog > Aktualitet > FMN: Buxhetit 2027 i mungojnë 8,8 miliardë lekë për të përmbushur rekomandimet
AktualitetEkonomi

FMN: Buxhetit 2027 i mungojnë 8,8 miliardë lekë për të përmbushur rekomandimet

Published: November 21, 2026
Shpërndaje

Më 20 nëntor, Fondi Monetar Ndërkombëtar përfundoi misionin e tij në Shqipëri dhe publikoi një vlerësim që vendos përballë njëra-tjetrës dy mënyra të administrimit të financave publike. Qeveria kërkon zgjerimin e shpenzimeve për vitin 2027, ndërsa ekspertët e Fondit rekomandojnë një politikë më të përmbajtur, në kushtet kur inflacioni ka kaluar objektivin e Bankës së Shqipërisë.

Misioni, që Diego Cerdeiro drejtoi gjatë periudhës 2 deri më 20 nëntor, vlerësoi pozitivisht qëndrueshmërinë e ekonomisë shqiptare. Ekspertët evidentuan rritjen ekonomike, uljen e borxhit publik dhe të ardhurat nga turizmi. Megjithatë, ata kërkuan masa fiskale shtesë me efekt sa 0,3% e Prodhimit të Brendshëm Bruto në vitin 2027, krahasuar me politikat aktuale.

Në shifra, rekomandimi merr një tjetër peshë. Ministria e Financave parashikon 907,9 miliardë lekë të ardhura për vitin 2027, sa 30,9% e PBB-së. Nga ky raport del një PBB e projektuar prej afërsisht 2 938 miliardë lekësh. Zbatimi i rekomandimit të FMN-së do të kërkonte një përmirësim fiskal prej rreth 8,8 miliardë lekësh, përmes masave që mund të përfshijnë kursime në shpenzime ose të ardhura shtesë.

- Publicitet -

Kjo shumë nuk përfaqëson një shkurtim të detyrueshëm prej 8,8 miliardë lekësh. Fondi kërkon një ndryshim të qëndrimit fiskal, ndërsa zgjedhja e instrumenteve i takon qeverisë.

Projektbuxheti i vitit 2027 parashikon 976,1 miliardë lekë shpenzime, 69,3 miliardë më shumë se plani i rishikuar për vitin 2026. Ministri Petrit Malaj e argumenton zgjerimin me financimin e pensioneve, mbrojtjes sociale, pagave dhe investimeve publike. Qeveria parashikon gjithashtu 201,5 miliardë lekë investime publike dhe 10,05 miliardë lekë pagesa neto për kontratat koncesionare dhe partneritetet publike-private.

FMN-ja ngre shqetësime për cilësinë e shpenzimeve dhe administrimin e rreziqeve që krijojnë angazhimet afatgjata. Fondi kërkon raportim të plotë mbi ekspozimet financiare të shtetit, duke përfshirë ndërmarrjet publike, PPP-të dhe garancitë qeveritare.

Kjo kërkesë prek një çështje thelbësore të administrimit të parasë publike: detyrimet që buxheti duhet të përballojë në vitet e ardhshme. Një kontratë koncesionare mund të krijojë pagesa për një periudhë shumëvjeçare, ndërsa një kompani shtetërore mund të kërkojë mbështetje financiare nëse nuk arrin të përballojë detyrimet e saj. Për këtë arsye, Fondi kërkon që Ministria e Financave të identifikojë dhe raportojë të gjitha ekspozimet përkatëse.

Qeveria argumenton se pagesat vjetore të PPP-ve qëndrojnë poshtë kufirit ligjor prej 5% të të ardhurave tatimore të vitit pararendës. Sipas Ministrisë së Financave, pagesat neto të planifikuara për vitin 2027 përfaqësojnë rreth 1,3% të të ardhurave tatimore të pritshme për vitin 2026. Ky tregues vërteton respektimin e kufirit të deklaruar, por nuk mat vetvetiu koston totale të kontratave, rezultatet e tyre ose detyrimet që do të lindin në të ardhmen.

Rekomandimi i FMN-së për kontrollin e shpenzimeve shkon përtej koncesioneve. Fondi kërkon që qeveria të shmangë përdorimin e përsëritur të akteve normative për të transferuar fonde nga investimet e parealizuara drejt shpenzimeve korrente. Sipas ekspertëve, kjo praktikë mund të dobësojë besueshmërinë e planifikimit buxhetor. Në vend të rishpërndarjeve të rastit, ata kërkojnë vlerësim më të saktë të projekteve dhe përmirësim të zbatimit të investimeve.

Një tjetër paralajmërim lidhet me zgjerimin e rolit të shtetit në ekonomi. FMN-ja vlerëson se krijimi i ndërmarrjeve të reja shtetërore mund të sjellë rreziqe fiskale dhe të kufizojë hapësirën për investimet private. Fondi kërkon që këto institucione të kenë objektiva të përcaktuara, financim transparent dhe mbikëqyrje të plotë nga Ministria e Financave. Ai përmend veçanërisht Bankën Shqiptare të Zhvillimit, për të cilën rekomandon mekanizma të fortë qeverisjeje dhe kontrolli të rreziqeve financiare.

Paralajmërimi ka rëndësi edhe për bizneset që konkurrojnë me subjektet shtetërore ose kërkojnë financim nga sistemi bankar. Fondi kërkon që ndërhyrjet publike të adresojnë mangësi konkrete të tregut, pa kufizuar financimin privat.

Në horizontin afatmesëm, FMN-ja identifikon një problem më të madh. Sipas vlerësimit të saj, nevojat për shëndetësi, arsim, pensione dhe mbrojtje mund të krijojnë presione shtesë mbi buxhetin deri në 3% të PBB-së në vitin 2031. Për t’i përballuar, ekspertët rekomandojnë masa fiskale kumulative me efekt prej 3,7% të PBB-së gjatë viteve 2026 deri më 2031.

Këto përqindje nuk përfaqësojnë një faturë të menjëhershme. Ato tregojnë përmasën e përshtatjes afatmesme që ekspertët e Fondit e konsiderojnë të nevojshme, nëse qeveria synon të financojë kërkesat e ardhshme pa cenuar qëndrueshmërinë e borxhit publik.

Për ekonominë shqiptare, perspektiva ndërkombëtare e ndërlikon më tej këtë llogari. FMN-ja parashikon rritje ekonomike prej 3,5% në vitin 2026 dhe një ritëm afatmesëm rreth 3,2% nga viti 2027. Ekspertët e lidhin ngadalësimin me çmimet e larta të ushqimeve dhe energjisë, emigracionin dhe plakjen e popullsisë. Ata paralajmërojnë se një përkeqësim i kushteve financiare globale dhe tensionet gjeopolitike mund të dëmtojnë turizmin, investimet dhe aftësinë paguese të huamarrësve.

Presioni mbi çmimet ka sjellë edhe një rekomandim tjetër. FMN-ja kërkon që Banka e Shqipërisë ta normalizojë gradualisht politikën monetare, proces që sipas saj do të kërkojë rritjen e normës bazë të interesit. Banka e Shqipërisë e mbajti këtë normë në 2,5% më 3 nëntor. Fondi nuk ka përcaktuar një datë apo një nivel konkret për rritjen.

Një vendim i tillë mund të ndikojë në koston e kredive të reja dhe të atyre ekzistuese me interes të ndryshueshëm. Ndikimi do të varet nga kushtet e kontratave bankare, mënyra e përcaktimit të interesave dhe ecuria e tregut financiar.

Ndërkohë, leku vijon të forcohet. Më 20 nëntor, Banka e Shqipërisë publikoi kursin zyrtar prej 89,78 lekësh për një euro, kundrejt 90,02 lekëve një ditë më parë. Forcimi i monedhës vendase ul në lekë vlerën e të ardhurave në euro të eksportuesve, kur faktorët e tjerë mbeten të pandryshuar. Në të njëjtën kohë, ai ul koston në lekë të importeve të faturuara në euro. FMN-ja vlerëson se kursi duhet të ruajë fleksibilitetin dhe kërkon që banka qendrore t’i kufizojë ndërhyrjet valutore te rastet kur tregu përballet me mungesë likuiditeti.

Qeveria ka argumente për zgjerimin e shpenzimeve sociale dhe investimeve publike. FMN-ja pranon nevojën për këto financime, por vendos kushte të tjera për mënyrën si shteti duhet t’i sigurojë dhe t’i përdorë paratë. Dallimi mes dy qëndrimeve lidhet me ritmin e shpenzimeve, cilësinë e projekteve dhe kontrollin e detyrimeve që shteti krijon për vitet e ardhshme.

Në qendër të këtij debati qëndron një shifër konkrete: 8,8 miliardë lekë, vlera e përafërt e përmirësimit fiskal që rekomandimi i FMN-së nënkupton për vitin 2027.

Qeveria duhet të zgjedhë nëse do ta marrë parasysh këtë rekomandim dhe, nëse po, cilat zëra të buxhetit do të preken. Përgjigjja ka rëndësi të veçantë për një projektbuxhet që parashikon më shumë shpenzime, më shumë investime dhe angazhime të vazhdueshme financiare.

FMN-ja ka përcaktuar madhësinë e korrigjimit që rekomandon. Vendimi mbi përbërjen e buxhetit i takon qeverisë dhe Kuvendit.

j.l./ dita

Shpërndaje këtë artikull
Facebook Email Printo

Lajmi i Fundit

  • FMN: Buxhetit 2027 i mungojnë 8,8 miliardë lekë për të përmbushur rekomandimet
  • Elisa në botën e çudirave
  • Ditën që Rama tha se takoi studentët, njoftohet krijimi i LSK, Lëvizja Studentore Kombëtare
  • Mesazhi nga qelia i Veliajt dhe paralajmërimet e Ramës për Bashkinë sot në Asamble
  • Rama i përgjigjet Veliajt: Ata që zbatojnë porositë e Veliajt në bashki do t’i gjykojmë me ashpërsinë më të madhe politike

Komentet e Fundit

  1. Student on Pas rënies së turpshme të ambasadores amerikane në Athinë fshihet një histori shumë serioze
  2. Vlora 97 on Pas rënies së turpshme të ambasadores amerikane në Athinë fshihet një histori shumë serioze
  3. Berati on Pas rënies së turpshme të ambasadores amerikane në Athinë fshihet një histori shumë serioze
  4. Dashi on Kurti, editorial në gazetën e Kievit, thirrje Zelenskit të njohë Kosovën: “Demaskon bllofin e Putinit”
  5. demo on Beteja e 17 nëntorit për Tiranën në arkivat amerikane: Një ofertë e heshtur për grusht shteti që u refuzua në fushëbetejë

Kategori

Merr te rejat më të fundit

Ndiqni Gazeta Dita duke vendosur emailin tuaj më poshtë dhe do të njoftoheni për të rejat më të fundit

[mc4wp_form]

Gazeta DitaGazeta Dita
© Copyright Gazeta Dita 2012. Të gjitha të drejtat e rezervuara



Welcome Back!

Sign in to your account

Username or Email Address
Password

Lost your password?