Komisionarja evropiane për Zgjerim, Marta Kos, tha se ndryshimet në Ligjin për Dhomat e Specializuara të Kosovës bien ndesh me detyrimet themelore të vendit ndaj BE-së dhe janë të papranueshme. Duke folur para takimit të ministrave të Jashtëm të BE-së në Luksemburg, më 12 tetor, Kallas kritikoi ndryshimin e rregullave ligjore ndërkohë që proceset gjyqësore janë ende në zhvillim.
“Dua të jem e qartë se ndryshimet në Ligjin për Dhomat e Specializuara në Kosovë bien ndesh me detyrimet themelore të Kosovës ndaj BE-së. Kjo është e papranueshme”, tha Kos.
Sipas saj, ndryshimi i rregullave gjatë zhvillimit të një procesi gjyqësor bie ndesh me standardet ndërkombëtare të sundimit të ligjit. Deklarata e Kallasit vjen pasi Kuvendi i Kosovës miratoi, javën e kaluar, ndryshimet në ligjin që rregullon funksionimin e Dhomave të Specializuara në Hagë, të njohura si Gjykata Speciale.
“Mesazhi im është shumë i thjeshtë. Zgjerimi evropian po ecën përpara. Nëse vendet kandidate bëjnë hapa prapa, ato nuk janë në rrugën e duhur dhe nuk do të mund të bëhen anëtare të BE-së”, tha ajo.
Ndryshimet u propozuan nga Partia Demokratike e Kosovës, vetëm pesë ditë pas aktgjykimit të 16 shtatorit, kur Dhomat e Specializuara dënuan ish-presidentin e Kosovës, Hashim Thaçi, dhe tre ish-udhëheqësit e tjerë të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës – Kadri Veselin, Jakup Krasniqin dhe Rexhep Selimin – me gjithsej 81 vjet burgim për krime lufte.
Të katërt u deklaruan të pafajshëm gjatë gjithë procesit gjyqësor. Ndryshimet ligjore synojnë të kufizojnë juridiksionin e Dhomave të Specializuara, duke ngushtuar periudhën kohore dhe kategoritë e veprave penale që ato mund të trajtojnë. Ato parashohin, ndër të tjera, uljen e dënimit maksimal me burgim në 15 vjet, mundësinë e ankimimit në Gjykatën Supreme të Kosovës dhe vuajtjen e dënimeve në Kosovë.
BE-ja kërkon respektimin e pavarësisë së Speciales
Deklarata e Kallasit është paralajmërimi më i fundit nga BE-ja lidhur me ndryshimet ligjore. Më 8 tetor, Shërbimi Evropian i Veprimit të Jashtëm deklaroi se ndryshimet në Ligjin për Dhomat e Specializuara janë në kundërshtim me detyrimet ndërkombëtare të Kosovës ndaj BE-së.
Në reagim, BE-ja theksoi se Dhomat e Specializuara janë institucion i pavarur gjyqësor, i themeluar përmes vendimeve të Kuvendit të Kosovës në vitet 2014 dhe 2015, dhe se mandati dhe pavarësia e tyre duhet të respektohen plotësisht. BE-ja i bëri thirrje Kosovës të respektojë detyrimet ndërkombëtare, të garantojë pavarësinë e gjykatës, drejtësinë për viktimat dhe familjet e tyre nga të gjitha komunitetet, si dhe mbrojtjen dhe sigurinë e dëshmitarëve.
Shqetësime të ngjashme shprehu edhe Ambasada e Gjermanisë në Prishtinë, duke theksuar se pavarësia e Dhomave të Specializuara nuk mund të cenohet. PDK-ja, nga ana tjetër, e kundërshtoi vlerësimin e BE-së. Deputeti i kësaj partie, Përparim Gruda, tha se ndryshimet nuk shkelin asnjë detyrim ndërkombëtar të Kosovës.
Sipas PDK-së, synimi nuk është mbyllja e gjykatës, por kufizimi i mandatit të saj në përputhje me qëllimin për të cilin ishte themeluar. Kryeministri Albin Kurti, ndërkohë, i kishte cilësuar ndryshimet si të ngutshme dhe jo mjaftueshëm të analizuara, megjithëse Lëvizja e tij Vetëvendosje i mbështeti ato gjatë shqyrtimit në Kuvend.
Dhomat e Specializuara janë pjesë e sistemit gjyqësor të Kosovës, por funksionojnë në Hagë me gjyqtarë dhe prokurorë ndërkombëtarë. Ato u themeluan për të trajtuar pretendimet për krime të kryera gjatë dhe pas luftës së viteve 1998-1999 në Kosovë. Baza e themelimit të tyre lidhet edhe me marrëveshjet ndërkombëtare të Kosovës me BE-në, përfshirë shkëmbimin e letrave të vitit 2014, që parashihte konsultime për ndryshime ligjore që mund të preknin mandatin e gjykatës.
Një tjetër pengesë në marrëdhëniet Kosovë-BE
Kundërshtimi i BE-së ndaj ndryshimeve në Ligjin për Gjykatën Speciale shton edhe një tjetër çështje mospajtimi në marrëdhëniet mes Brukselit dhe Prishtinës, në një kohë kur Kosova ende nuk e ka marrë statusin e vendit kandidat për anëtarësim në bllok. Kosova aplikoi për anëtarësim në dhjetor të vitit 2022, por mbetet vendi i vetëm në Ballkanin Perëndimor pa statusin e kandidatit.
Përparimi i saj drejt BE-së varet, ndër të tjera, nga reformat në sundimin e ligjit, funksionimi i institucioneve demokratike dhe normalizimi i marrëdhënieve me Serbinë. Në raportin e fundit për zgjerimin, Komisioni Evropian theksoi se afrimi me BE-në kushtëzohet nga përparimi në demokraci, sundimin e ligjit dhe respektimin e të drejtave themelore.
Ai ritheksoi, gjithashtu, rëndësinë e normalizimit të marrëdhënieve me Serbinë për perspektivën evropiane të Kosovës. Rrugën e Kosovës drejt anëtarësimit e ndërlikon edhe fakti që pesë vende anëtare të BE-së – Spanja, Greqia, Rumania, Sllovakia dhe Qiproja vazhdojnë të mos e njohin pavarësinë e saj.
j.l./ dita
BE ,per popullin tone eshte nje koshare e madhe e mbushur me mjalt,te cilin e kane vetem gjyqtaret,prokuroret…ndersa per ne ; eshte nje humnere e madhe ,ashtu si dikur milloshevici i hidhte trupat e pa jete ose gjysem te gjalle,keshtu nje Varr i madh u krijua ne Hage.Premtimet ,mareveshjet ishin ndryshe ne mes Kuvendit te R se Kosoves ne parim,fatkeqesisht ne praktik dolen prapa skenat me deshmitare udbash te paguar mire me carla del ponte me dick marty me dosjet serboruse..dhe cfare jo.Presionet e europes nuk u nderprene edhe atehere kur tentuan ta krijojne ashtu sic e krijuan,vullneti mungonte ,por presionet e ndryshme dhe pafajesia e UCK-ese ,Komandanteve,ushtareve e nderkombetareve dhe e NATO-s ishin legjitime me ligjin nderkombetar.E zeza e popullit tone doli shpejt.As edhe nje shtet ne bote ne kushtetuten e vet nuk e ka ndonje ligj per te mbajtur ne hetime gati gjashte vjet.Bota u alarmua (ajo bote perparimtare reale dhe me dinjitet)kurse bota rusoserbosllave e festuan me ngritjen e dollive dhe ,duke e ber kriminelin vrasesit me te gezuar se kurr.Perse?.Sepse kjo gjykate me denime dragoniane,i hap rrugen prapa skenave akoma me te rrezikeshme per funksionimin e shtetit te Republikes se Kosoves.BE eshte njerke,presione qofte edhe me te buta,kurr nuk i shtroj agresorit serb,europa kurr nuk i bindi peseshen e mallkuar qe edhe shqiptaret e R se Kosoves te jene dhe jetojne nen kete ombrelle dhe drejt mekanizmave te tjera qofte ato europjane ose boterore.Edhe tani ardhjet e shume figurave te rendesishme europjane tallen,ku shpresa durimi popullit i ka humbur sepse ,jane te fabrikuar me tre fetyra egersirash,Murit me koke verte nuk i bien dot,sepse perballe ujqerve hienave jemi te pa perballueshem,por le te kuptohet se edhe populli yne qe ne shekuj u karezistuat fuqive agresore,edhe tani pret fitore …te mallkuar qofshin deshmitaret e udbes ,gjyqtaret prokuroret rusoserbosllav -qe muaren thesa ari,mjalt…
Nga nje kendveshtrim rreptesisht ligjor,ky qendrim eshte i njeanshem dhe i tepruar; ndryshimet ligjore nuk e cenojne pavaresine e kesaj gjykate -nje organ qe deri me tani ka vepruar pa asnje ekuiliber dhe ka shkelur te drejtat e njeriut dhe te te akuzuarve ne cdo faze,qe nga menyra dhe momenti i arrestimit.Gjithashtu,ceshtjet ne vazhdim nuk preken; perkundrazi, ndryshimet sherbejne me shume si nje mase mbrojtese dhe si nje menyre per te percaktuar kufijte e ketij organi gjyqesor te jashtem qe vepron dhe sillet ne emer te Kosoves.Per kete arsye,nje qasje me e matur dhe bashkepunimi midis Kosoves dhe Evropes,mund te sjelle nje qendrim me konstruktiv nga ana e saj.Evropa,gjithnje mbeshtetet ne bashkepunim dhe kompromis,ashtu ka mbijetuar edhe vete.
Marta Kos nenkupton se problemi i kater te burgosurve nuk ka lidhje me kauzen e UCK-se.
Kosi i tharte apo i embelKosi asht dele, dhije apo lope!?
Po cfare kujtuat ju dallaveraxhijt e BE,se gjetet nje qingj te urte e te pambrojtur dhe o burran kush ta shqyeje!
Kosova luftoi kunder Ushtrise serbojugosllave,,,,do dije te luftoje edhe kunder hienave evropiane.
Ato ndryshime te dhomave speciale te intriganteve serbosllave te Evropes,,jane hapi i pare,sepse do c`fuqizohen fare.
Smithi me ceten le te gjykoje vampiret evro[piane qe kenaqnin epshet sadiste duke gjuajtur per SAFARI femijet e Sarajeves.
Sa per ujtese : kjo Kos zevendeson ne ate detyre Komisioner per Zgjerimin ate Johannes Hahn qe me aq mall puthej me Majlinda Bregun sa here vinte ne Tirane e betohej se do na bente shpejt anetare te kesaj BE qe ka shume vite qe nuk zgjerohet.
Keshtu e ka kjo diplomacia e BE s, qe me te vegjelit, me te dobtit, me ata qe i sfidojne ngren zerin se duan t’i bejne te bindur deri ne limite. Por KM Albin Kurti eshte burre shteti dhe patriot, atdhedashes i madh. Hiç mos u shqetesoni, ai do percjell shume Komisioner, sekretar, ambasador, etj. Per sa kohe qe ardhja e tij ne pushtet eshte bere me votim te rregullt, ligjor, te drejte, BE dhe kushdo tjeter do e pranojne se s’kane tjeter, madje do i lutem qe per hir te axhendes tyre, ai, te bej ndonje leshim. Kjo eshte diplomacia e BE s s’fundi. Thjeshte terhiq e mos e keput. Vetem SHBA t jane mbeshtetes te sinqerte te popullit shqiptar!
Shoqja Marta Kos, ( dhalle, hashure) po ndryshet e kodit penal te Rames ku kushe denohet 5 vjete do ta beje ne shtepi si te duken? Velia po e drejtone bashkine nga paraburgimi, Agasi e drejtonte nga arratia jo me me ligje nga shtepia?
Hani hani ju të mësipërmit mos u ngopshi kurrë .
Si tha ai i vjetri: “Vallahi mos kishte qene ky kosi une kisha me i thon t’qime ksaj”
Bullgaria i bashkohet paktit mbrojtes:Kosove-Kroaci.Edi Rama eshte jo vetem i pabesueshem,por armik i deklaruar i kombit.
Ambasada Amerikane ne Kosove shpalli sot se do te bashkepunoje me Institucionet e Kosoves.
Kjo eshte pergjigja ndaj deklaratave te palacos skenik,Dacic.
Po ti qe e hengre, i mire ishte?