Ratifikimi i anëtarësimit të Suedisë në NATO, Orban bojkoton seancën parlamentare

Partia qeverisëse e Hungarisë Fidesz ka bojkotuar një seancë të parlamentit të thirrur nga opozita për të ratifikuar anëtarësimin e Suedisë në NATO, edhe pse një grup ambasadorësh perëndimorë mbërritën në ndërtesë për të kërkuar një votim.

Për muaj të tërë, kryeministri hungarez, Viktor Orban, u premtoi vazhdimisht homologëve të tij brenda NATO-s se vendi nuk do të ishte i fundit për të nënshkruar anëtarësimin e Suedisë.

Por Orban refuzoi premtimin kur Turqia ratifikoi ofertën suedeze muajin e kaluar, duke e lënë Hungarinë të vetme duke penguar pranimin e Stokholmit.

Udhëheqësi hungarez më pas i premtoi publikisht sekretarit të përgjithshëm të NATO-s, Jens Stoltenberg, se do t’i kërkonte parlamentit të “përfundonte ratifikimin në rastin e parë të mundshëm”, vetëm që të braktiste gjithashtu këtë premtim duke mos u paraqitur në një seancë të iniciuar nga opozita e vendit me synimi i votimit për pranimin e Suedisë.

Në një lëvizje simbolike, një grup prej 16 përfaqësuesish diplomatikë, përfshirë ambasadorin amerikan në Budapest, David Pressman, mbërritën në parlamentin e Hungarisë të hënën.

Pressman, i cili në një intervistë për The Guardian muajin e kaluar e përshkroi Uashingtonin si “të zhgënjyer” nga dështimi i Budapestit për të vepruar, u tha gazetarëve pas seancës: “Aderimi i Suedisë në NATO është një çështje që prek drejtpërdrejt sigurinë kombëtare të Shteteve të Bashkuara dhe ndikon në sigurinë e aleancën tonë në tërësi.”

“Kryeministri u zotua të mbledhë parlamentin dhe t’i kërkojë parlamentit të veprojë sa më shpejt që të jetë e mundur. Sot ishte një mundësi për ta bërë këtë, dhe ne mezi presim ta shikojmë këtë nga afër dhe që Hungaria të veprojë me shpejtësi”, shtoi diplomati amerikan.

Vonesa hungareze ka irrituar thellësisht zyrtarët perëndimorë, të cilët kanë shprehur shqetësim si për kohëzgjatjen e vonesave, ashtu edhe për mungesën e qartësisë mbi arsyetimin që qëndron pas lëvizjeve të Hungarisë.

“Me praninë tonë sot, ne donim të tregonim solidaritetin me Suedinë dhe ambasadorin suedez në Budapest, në përpjekjen e tyre për t’u bashkuar me NATO-n në një kohë kaq të vështirë dhe kërkuese për botën. Shpresojmë që kjo të ndodhë sa më shpejt të jetë e mundur”, tha një diplomat i lartë evropian, i cili foli në kushte anonimiteti për të diskutuar çështje të ndjeshme.

“Ne nuk e dinim se cilat palë do të ishin të pranishme gjatë seancës, kështu që i vetmi mesazh që donim të tregonim ishte solidariteti ynë për të rritur sigurinë tonë në rajon”, shtoi diplomati evropian.

Zyrtarët perëndimorë thonë se janë të hutuar nga vendimmarrja e Budapestit. Gjatë shumë muajve që kur Suedia aplikoi për anëtarësim në maj 2022, thonë ata, Hungaria nuk ngriti ndonjë kundërshtim apo kërkesë zyrtare në lidhje me ofertën suedeze, megjithatë vazhdoi të vononte ratifikimin e saj.

Brenda NATO-s , ngjarjet në Budapest shihen “me zhgënjim në rritje”, tha një diplomat i dytë i lartë evropian.

Máté Kocsis, kreu i fraksionit Fidesz në parlamentin hungarez, tha në një postim në mediat sociale të hënën se ratifikimi mund të ndodhë kur parlamenti të mblidhet për seancën e tij të rregullt, të planifikuar për në fund të shkurtit, por se “për këtë një takim i të dyve kryeministrat në Budapest është i nevojshëm”.

“Hungaria kishte premtuar se nuk do të ishte e fundit. Ky premtim është thyer. Ne presim një ratifikim të shpejtë sapo të mblidhet parlamenti”, theksoi diplomati.

“Nëse pranimi është i rëndësishëm për suedezët, atëherë ata vijnë këtu, ashtu siç shkuan në Turqi,” tha ai.

Opozita e Hungarisë, e cila ka bërë presion për ratifikimin, shprehu shqetësimin për vonesën e vazhdueshme.

“Ne e dimë që Orbán i konsideron këto situata si mundësi për shantazh, por injorimi i plotë i një seance parlamentare, kërkesat e aleatëve tanë dhe interesat e sigurisë së Hungarisë është e turpshme,” tha Márton Tompos, një anëtar i parlamentit hungarez dhe zëdhënës i opozitës.

“Shpresoj se ata do të vijnë në vete, përndryshe kam frikë se siguria e Hungarisë do të vuajë pasojat.”

j.l./ dita