Tubim përpara SPAK, dorëzohet zyrtarisht kallzim për Ramën: Çfarë është botimi “The Albanian Files” që u zbulua gjatë protestave

Nga Johana Lubonja 

Aktivistë të shoqërisë civile dhe qytetarë janë mbledhur përpara Strukturës së Posaçme Antikorrupsion (SPAK). Qëllimi i këtij tubimi është dorëzimi zyrtar i librit “The Albanian Files”, i shoqëruar nga një peticion me firmat e mbledhura në shesh nga qytetarët.

Aktivisti Edison Lika, gjatë fjalës së tij në protestë, e cilësoi këtë vëllim si një “armë krimi” që dokumenton hapur planet korruptive të qeverisë.

​“Në orën 10:00 jemi te SPAK për armën e krimit Albanian Files. Jeni të lutur ta firmosni nga ky shesh se ajo armë krimi mban firmën e secilit prej jush. Ajo armë krimi do sigurojë burgosjen e kryeministrit të vendit, Edi Rama. Ju erdhi fundi”, – u shpreh Lika duke iu drejtuar protestuesve.

Çfarë është “Albanian Files” dhe pse po ngjall revoltë?

“Albanian Files” është një libër voluminoz prej rreth 800 faqesh, i botuar nga shtëpia ndërkombëtare Lars Müller Publishers. Libri përmbledh punët, skicat dhe planet e 60 studiove më të njohura të arkitekturës në botë, të cilat kanë projektuar kulla, rezorte dhe transformimin urban të Shqipërisë.

Ajo që e ka shndërruar këtë botim luksoz në një kauzë të fortë revolte është zbulimi i asaj që fshihet pas faqeve të tij, një projektim 100-vjeçar në fshehtësi të plotë. Libri shpërfaq si është planifikuar ndarja e tokave në bregdetin shqiptar, ndërtimi i kullave dhe tjetërsimi i vendit për një shekull në vazhdim.

Ky planifikim afatgjatë është kopsitur privatisht mes arkitektëve të huaj dhe kryeministrit shqiptar, pa asnjë lloj transparence publike. ​

Revolta e qytetarëve dhe aktivistëve buron nga fakti se fati i pronave të vendit, i hapësirave publike dhe i qyteteve ku jetojnë, është vendosur në prapaskenë. Ndërsa projektet e mbyllura qarkullonin nëpër zyra ndërkombëtare, shqiptarët nuk dinin asgjë dhe u përballën me këtë realitet vetëm së fundmi, kur libri u zbulua në web dhe nisi të qarkullojë gjatë protestës.

Për kallzuesit sot në SPAK, ky është një skandal i paprecedent ku një popull i tërë mbahet në errësirë për të ardhmen e territorit të vet. Pikërisht për këtë arsye, ky botim zyrtar arkitekture po trajtohet si prova kryesore e një abuzimi galopant me pasurinë publike.

Si ka reaguar Rama

Kryeministri Rama reagoi zyrtarisht për këtë çështje të dielën e kaluar (28 qershor 2026), duke ia kushtuar të gjithë episodin e podkastit të tij “Flasim” pikërisht librit The Albanian Files dhe debateve që po zhvillohen në shesh.

​”Nuk është libri im, kam shkruar vetëm parathënien”- deklaroi Rama. Sipas tij ky nuk është një botim qeveritar apo i kontrolluar prej tij. Ai theksoi se libri është projekt “tërësisht i pavarur”, i konceptuar dhe kuruar nga studiuesja Anneke Abhelakh, dhe se ai thjesht u ftua të shkruante hyrjen si kryeministër, gjë për të cilën ndihet krenar.

Tubimi përpara SPAK-ut vjen në vazhdën e qëndresës qytetare në kryeqytet. Ditën e sotme do të zhvillohet protesta e 32-të radhazi.

j.l. / dita