Sinisa Karan, kandidati i partisë nacionaliste serbe SNSD, ka dalë fitues në zgjedhjet e parakohshme presidenciale në Republikën Srpska (RS), entitetin serb të Bosnjës dhe Hercegovinës, sipas rezultateve zyrtare ende të pakonfirmuara.
Karan mori 200,116 vota, ose 50.85 përqind, duke mposhtur kandidatin e opozitës Branko Blanusha, një profesor dhe kandidat i partisë opozitare SDS, i cili mori 188,010 vota, ose 47.8 përqind, tha komisioni qendror zgjedhor në Sarajevë të dielën vonë, me 92.79 përqind të fletëvotimeve të numëruara.
Sinisa Karan konsiderohet si njeri i Milorad Dodik, paraardhësit të tij i cili u shkarkua nga detyra për shkak të aktiviteteve separatiste me një vendim gjykate – kjo ishte arsyeja për zgjedhjet e parakohshme.
Performanca e tij ishte, megjithatë, inferiore ndaj asaj të Dodik në vitin 2022. Diferenca prej rreth 12,000 votash nuk krahasohet me atë të pothuajse 27,000 votave të Dodik mbi kundërshtaren e tij më të afërt në atë kohë, Jelena Trivić.
1.2 milion qytetarë kishin të drejtë të merrnin pjesë në proces. Pjesëmarrja ishte rreth 35%, shumë më e ulët se 53% në vitin 2022. Presidenti i ri do të qëndrojë në detyrë për një vit, deri në zgjedhjet parlamentare dhe presidenciale në vitin 2026.
Karan falënderoi votuesit dhe mentorin e tij politik, Dodik.
“Populli serb ka triumfuar”, tha ai, duke iu drejtuar “shumë falënderime Milorad Dodik dhe të gjithë atyre që mbrojtën Republikën Srpska”.
Vëzhguesit besojnë se Sinisha Karan nuk do të vazhdojë politikën separatiste të paraardhësit të tij. Dodik, i cili kultivoi marrëdhënie të ngushta me Rusinë gjatë kohës së tij në pushtet, synon të mbetet udhëheqës i SNSD-së, megjithëse i është ndaluar të mbajë poste publike.
Kandidati i pafat Branko Blanusa ia atribuoi humbjen e tij parregullsive, pa qenë më specifik.
“Nëse nuk do të kishim pasur manipulime, do ta kisha shpallur fitoren tonë sonte”, tha ai. SDS kërkoi që procesi të përsëritet në tre qytete, duke i akuzuar ata për mashtrim, megjithatë, pa paraqitur asnjë provë.
Që nga fundi i Luftës së Bosnjës (1992–1995), vendi është ndarë në dy entitete federale, Federata e Bosnjës dhe Hercegovinës (FBiH) dhe Republika Srpska. Të dyja gëzojnë autonomi të gjerë, përveç në çështjet e politikës së jashtme, mbrojtjes dhe sigurisë.
Presidenti i RS ka një rol qendror në emërimin e ministrave dhe zyrtarëve të tjerë dhe në përcaktimin e axhendës politike.
Milorad Dodik qëndroi në pushtet për rreth dy dekada para se të shpërthente kriza e fundit politike, veçanërisht për shkak të përplasjes së tij me përfaqësuesin kryesor të bashkësisë ndërkombëtare, Christian Schmidt, një ish-ministër gjerman i cili mori detyrën si kujdestar i përkohshëm i marrëveshjes së paqes në vitin 2021.
j.l./ dita
