Populisti Peter Pellegrini është zgjedhur president i Sllovakisë, duke pasuar liberalen Zuzana Caputova. Pellegrini, 48- vjeçar, mundi pro-perëndimorin Ivan Korcok, një ish-diplomat, me 53% të votave. Ish-kryeministër, Pellegrini është një aleat i kryeministrit Robert Fico dhe ndan qëndrimin e tij pro Rusisë. Fico dhe aleatët e tij tani kontrollojnë parlamentin, qeverinë dhe së shpejti zyrën e presidentit të Sllovakisë.
Sllovakia ishte një nga aleatët më të vendosur të Ukrainës përpara se Fico të vinte në pushtet në tetor, me një zotim për të ndaluar furnizimet me rezerva ushtarake të Ushtrisë Sllovake në Kiev. Me Pellegrini që zëvendësoi Caputovan, Ukraina tani ka humbur përfundimisht zërin e mbështetjes në një kryeqytet të BE-së dhe NATO-s, shkruan BBC.
Fico ka bërë thirrje për t’i dhënë fund mbështetjes ushtarake perëndimore për Ukrainën, një armëpushim të menjëhershëm dhe bisedime paqeje me Moskën. Ai tha se kohët e fundit presidenti Vladimir Putin ishte “djallëzuar padrejtësisht” dhe argumentoi se pranimi i Ukrainës në NATO do të shënonte fillimin e një lufte të tretë botërore.
Fushata e Pellegrinit i bëri jehonë disa prej asaj retorike miqësore ndaj Moskës, duke e akuzuar Korcok si një luftënxitës që do të dërgonte ushtarë sllovakë për të luftuar në Ukrainë – një fuqi kushtetuese që presidenti nuk e ka.
Opozita liberale pro-perëndimore akuzon gjithashtu Pellegrinin – si kreu i partisë së koalicionit Hlas dhe kryetar i parlamentit – se ka mbetur i heshtur ndërsa Fico ka marrë një top rrënues në sistemin e drejtësisë penale të Sllovakisë, veçanërisht duke shfuqizuar Zyrën e Prokurorisë Speciale, e cila u krijua 20 vjet më parë për të hetuar korrupsionin e rëndë dhe krimin ekonomik.
Ajo kishte gjykuar një numër zyrtarësh të lartë në partinë Smer të Ficos dhe kishte mbikëqyrur ndjekjen penale të atyre që besohej se ishin përgjegjës për vrasjen e gazetarit investigativ Jan Kuciak dhe të fejuarës së tij Martina Kusnirova në vitin 2018.
Vrasjet ishin një ngjarje sizmike në politikën sllovake. Rezultati i dha fund postit të dytë të kryeministrit të Fico-s në vitin 2018 dhe çoi në zgjedhjen e presidentes liberale pro-perëndimore Zuzana Caputova pas një valë zemërimi popullor ndaj korrupsionit zyrtar dhe krimit të organizuar.
Qeveria e Robert Fico kohët e fundit i vuri sytë transmetuesit publik të Sllovakisë, duke paraqitur plane për të shfuqizuar institucionin dhe për ta zëvendësuar atë me një nën kontrollin virtual të shtetit. Këto plane u vunë në flagrancë pas një paraqitje çuditërisht të dobët nga Peter Pellegrini në raundin e parë të zgjedhjeve presidenciale dy javë më parë.
Opozita ka frikë se një Robert Fico i ringjallur do t’i ri-dorëzojë ato – dhe ata thonë se presidenti i zgjedhur Pellegrini nuk ka gjasa të qëndrojë në rrugën e tij.
j.l./ dita
