Mbledhja e këshillit të sigurimit erdhi në prag të mbledhjes së parë të Bordit të Paqes të Presidentit të SHBA-së, Donald Trump, për të diskutuar të ardhmen e territoreve palestineze.
Anëtarët e Këshillit të Sigurimit të Kombeve të Bashkuara, pa Shtetet e Bashkuara, bënë thirrje të mërkurën që marrëveshja e armëpushimit në Gaza të bëhet e përhershme, duke kritikuar përpjekjet izraelite për të zgjeruar kontrollin në Bregun Perëndimor të pushtuar si një kërcënim për perspektivat e një zgjidhjeje me dy shtete.
Mbledhja e këshillit të sigurimit erdhi në prag të mbledhjes së parë të Bordit të Paqes të Presidentit të SHBA-së, Donald Trump, për të diskutuar të ardhmen e territoreve palestineze.
Pakistani, i vetmi vend në këshillin prej 15 anëtarësh që pranoi gjithashtu një ftesë për t’u bashkuar me Bordin e Paqes, e denoncoi projektin kontestues të Izraelit për vendbanimet në Bregun Perëndimor gjatë takimit si “të pavlefshëm”, duke thënë se ai përbën një “shkelje të qartë të së drejtës ndërkombëtare”.
“Vendimet e fundit të paligjshme të Izraelit për të zgjeruar kontrollin e tij mbi Bregun Perëndimor janë jashtëzakonisht shqetësuese”, tha Ministri i Jashtëm Pakistanez, Ishaq Dar.
Ministrat e jashtëm të Mbretërisë së Bashkuar, Izraelit, Jordanisë, Egjiptit dhe Indonezisë morën pjesë gjithashtu në takimin mujor të Këshillit të Sigurimit për Lindjen e Mesme, pasi shumë vende arabe dhe islamike kërkuan javën e kaluar që të diskutohej për Gazën dhe Bregun Perëndimor përpara se disa prej tyre të shkonin në Uashington.
“Aneksimi është një shkelje e Kartës së OKB-së dhe e rregullave më themelore të së drejtës ndërkombëtare”, tha ambasadori palestinez në OKB, Riyad Mansour. “Është një shkelje e planit të Presidentit Trump dhe përbën një kërcënim ekzistencial për përpjekjet e vazhdueshme për paqe.”
Kritikat e OKB-së vijnë pasi Izraeli nisi një proces të diskutueshëm të rregullimit të tokës që do të thellojë kontrollin e tij në Bregun Perëndimor të pushtuar.
Ministri izraelit i Energjisë, Eli Cohen, tha se kjo përbën “sovranitet de facto” që do të bllokojë krijimin e një shteti palestinez, ndërsa palestinezët e indinjuar, vendet arabe dhe grupet e të drejtave të njeriut i kanë quajtur këto lëvizje një aneksim të paligjshëm të territorit, ku jetojnë rreth 3.4 milionë palestinezë që e kërkojnë atë për një shtet të ardhshëm.
Ambicie më të mëdha për Bordin e Paqes
Duke folur të mërkurën, Ministri i Jashtëm Izraelit, Gideon Saar, tha se vëmendja nuk ishte te seanca e OKB-së dhe se fokusi i botës ndërkombëtare do të ishte te takimi i Bordit të Paqes.
Saar akuzoi gjithashtu këshillin se ishte “i infektuar me një obsesion anti-izraelit” dhe këmbënguli se asnjë komb nuk ka një të drejtë më të fortë se “e drejta e tij historike dhe e dokumentuar në tokën e Biblës”.
Fillimisht e caktuar për të enjten, seanca e nivelit të lartë të OKB-së në Nju Jork u riplanifikua kur Trump njoftoi se mbledhja e bordit do të zhvillohej po atë ditë.
U bë e qartë se kjo do të shkaktonte probleme udhëtimi për diplomatët që planifikonin të merrnin pjesë në të dyja, një shenjë në rritje e potencialit për mbivendosje midis organit më të fuqishëm të OKB-së dhe iniciativës së re të Trump, ambiciet më të gjera të të cilit për të ndërmjetësuar konfliktet globale kanë ngritur shqetësime në disa vende se mund të përpiqet të rivalizojë Këshillin e Sigurimit të OKB-së.
Bordi që do të kryesohet nga Trump fillimisht ishte parashikuar si një grup i vogël udhëheqësish botërorë që mbikëqyrnin planin e tij prej 20 pikash për të ardhmen e Gazës. Por vizioni i ri i Trump që bordi të jetë një ndërmjetës i konflikteve në mbarë botën ka çuar në skepticizëm nga aleatët kryesorë.
Ndërsa më shumë se 20 vende deri më tani kanë pranuar një ftesë për t’u bashkuar me bordin, partnerët e ngushtë të SHBA-së, përfshirë Francën, Gjermaninë dhe të tjerë, kanë zgjedhur të mos bashkohen ende dhe kanë rinovuar mbështetjen për OKB-në, e cila është gjithashtu në prag të reformave të mëdha dhe shkurtimeve të fondeve.
Mike Waltz, ambasadori i SHBA-së në OKB, duket se kritikoi vendet që ende nuk ishin anëtarësuar në Bordin e Paqes, duke thënë se ndryshe nga Këshilli i Sigurimit, bordi “nuk po flet; por po vepron”.
“Po dëgjojmë klasën llafazane që kritikon strukturën e bordit, se është e pazakontë, se është e pashembullt”, tha Waltz të mërkurën. “Përsëri, mënyrat e vjetra nuk po funksiononin.”
Më herët këtë javë, Trump tha se anëtarët e Bordit të Paqes kanë premtuar 5 miliardë dollarë për rindërtimin e Gazës dhe do të angazhojnë mijëra personel për stabilizimin ndërkombëtar dhe forcat policore për territorin.
Nuk janë dhënë shumë detaje rreth kësaj, por ushtria indoneziane thotë se deri në 8,000 trupa të saj pritet të jenë gati deri në fund të qershorit për një vendosje të mundshme në Gaza si pjesë e një misioni humanitar dhe paqeje.
j.l./ dita
