Nga Migena Aleksi
Ngjarjet e rënda gjatë protestës së fundit në kryeqytet kanë tendosur edhe më tej një situatë sociale mjaft të ngarkuar. Përplasjet e ashpra fizike lanë pas të lënduar nga të gjitha palët, përfshirë protestues, punonjës të Policisë së Shtetit, si dhe gazetarë e punonjës të medias.
Në çdo shoqëri demokratike, dhuna, nga cilido krah që vjen, mbetet e dënueshme dhe e papranueshme.
Megjithatë, zhvillimet e djeshme nxorën në pah një sërë problematikash që lidhen si me menaxhimin e protestave, ashtu edhe me rrënjët e kësaj revolte që ka marrë dje përmasa të tjera.
E drejta për të protestuar është një e drejtë fondamentale kushtetuese që duhet garantuar. Kjo e drejtë nuk mund të përdoret për të legjitimuar dhunën ndaj uniformave të policisë, punonjësve të medias apo qytetarëve të tjerë. Por, reagimi i forcave të rendit ka qenë i papranueshëm. Kemi parë pamje shumë të rënda. Efektivët e Policisë së Shtetit kanë detyrimin ligjor të respektojnë rreptësisht parimet e ligjshmërisë, domosdoshmërisë dhe proporcionalitetit, duke shmangur hapat që përshkallëzojnë më tej dhunën.
Situata do të bëhet e pakontrollueshme nëse nuk ka që sot një hetim të shpejtë, të plotë dhe të pavarur për të gjitha incidentet e shënuara, me fokus të veçantë te përdorimi i tepruar i forcës nga ana e policisë. Mbetet kërkesë emergjente garantimi i transparencës së plotë për të gjithë personat e shoqëruar apo të ndaluar në komisariate, si dhe respektimi i plotë i të drejtave proceduriale dhe njerëzore.
Ky përshkallëzim nuk erdhi në teren të zbrazët. Ai është rrjedhojë e një klime tensioni të akumuluar prej katër muajsh, gjatë të cilëve pakënaqësia qytetare është përballur me arrogancën, talljen dhe shurdhërinë e pushtetit.
Në vend të reflektimit, hapjes së dialogut apo dëgjimit të shqetësimeve të protestuesve, në veçanti kreu i qeverisë Edi Rama ka vijuar me një sjellje sfiduese, zhvlerësuese dhe plot diversione totalisht të papërgjegjshne.
Që prej ditës së parë, si nga qytetarët ashtu edhe nga komuniteti ndërkombëtar e organizatat mjedisore, është kërkuar me ngulm pezullimi i lejeve të ndërtimit dhe kthimi mbrapsht i ndryshimeve ligjore për zonat e mbrojtura. Përgjigja e kryeministrit nuk ishte hapja e udhës për transparencë, por një seri mashtrimesh publike dhe deklaratash ironizuese, duke i trajtuar reagimet qytetare me epitete fyese kllounësh pa asnjë lidhje me pjekurinë e një burri shteti.
Kjo strategji e blindimit të pushtetit përmes faktit të kryer u shfaq hapur në qasjen ndaj Zvërnecit dhe Sazanit. Me formulën “kjo do të bëhet se s’bën”, Rama nuk ka hezituar të sfidojë jo vetëm protestuesit e banorët lokalë, por edhe vetë frymën e ligjit, duke u garantuar një grushti privatësh se vullneti i tij personal peshon më shumë se protesta e mijëra qytetarëve apo alarmet e ekspertëve.
Kjo lehtësi për të shmangur zërin e publikut është tashmë një model i konsoliduar qeverisjeje. Të njëjtën lehtësi mashtrimi dhe të njëjtën frymë përçmuese e pamë edhe gjatë protestave masive kundër reformës territoriale.
Ankesat e komuniteteve lokale, humbja e përfaqësimit dhe paralajmërimet për centralizim ekstrem të pushtetit u fshinë nga tavolina me një të rënë të lapsit dhe me dhunën e kartonave parlamentarë.
Qytetarët janë në shesh për të mbrojtur territorin, pronën apo të drejtën e tyre për vendimmarrje. T’i relativizosh, t’i politizosh apo t’i anatemosh ata me tallje të vazhdueshme është mungesë e patolerueshme e përgjegjshmërisë politike dhe ndjeshmërisë njerëzore.
Përçmimi “nga lart” dhe refuzimi i përsëritur për të reflektuar mbi kërkesat e drejta të qytetarëve e kanë çuar situatën në pikën e vet më të nxehtë. Dyert e dialogut janë mbyllur me arrogancë. Sovraniteti i territorit është tjetërsuar pa pyetur asnjë banor. Rrugët e Tiranës janë shndërruar në shesh përplasjeje.
Çfarë do ndodhë nesër? Kryeministri mendon se do tia dalë kësaj që krjoi, me dhunë?
