Në librin e Kadaresë “Identiteti europian i shqiptarëve” shpërfaqet një debat interesant mes autorit dhe Rexhep Qoses. Botimi i këtij libërthi rreth 20 vjet më parë, do të provokonte replika afro 4 vjeçar në përgjigje të pyetjes: çfarë jemi ne shqiptarët?
Ismail Kadare lartësonte tezën se shqiptarët, duhet të kapërxenimin 5 shekujt nën thundrën otomane, dhe të riktheheshin si princër të Evropës, tek ADN-ja e Skënderbeut.
Nën diellin pranveror të Prishtinës, Rexhep Qosja replikoi duke marrë në mbrojtje myslimanët shqiptarë, të cilët, ishin sipas tij, po aq shqiptarë, e po aq evropianë sa të krishterët e përqafuar nga Kadare.
Pyetjet e ngritura ishin therëse: A është feja identitet? A ka kombi vetëm një të tillë?
Kadare nuk e fshihte në sprovën e tij bezdinë dhe kundërshtinë ndaj politikës shqiptare e cila qysh në vitet e para të demokracisë hodhi sytë, krahas Perëndimit, edhe në Lindje.
“Krejt si një shpend i verbër, një dërgatë shqiptare fluturoi me avion për në Xhedal, fluturim pas së cilit Shqipëria u gdhi në Ligën Islamike. Hotelet e shtrenjta të Dubait, të shoqëruar, ndoshta, nga dhurata të shtrenjta, ishin mjaft joshëse gjithashtu edhe për të majtën”, deklaronte Ismail Kadare.
Në repikë me Kadarenë, akademiku nga Kosova lëvronte një tezë tjetër, teksa shkruante esenë e tij ‘Identiteti kombëtar dhe vetëdija fetare”.
“Shqiptarët i takojnë qytetërimit islamik, hiç më pak se qytetërimit të krishterë”, deklaronte Rexhep Qosja.
Ky ishte vetëm fillimi i një sage të gjatë përplasjesh ku dy mendjet e ndritura nuk do të kishin mëshirë t’i preknin njëri-tjetrit edhe plagët e së shkuarës.
Qosja nuk do të kursehej e t’i quante tezat e Kadaresë, raciste.
“Sprova e Ismail Kadaresë, është e mbështetur në premisa të gabuara: në përpjekje për të dëshmuar, në njërën anë kundërshtitë kulturore midis Evropës e Lindjes myslimane, kurse, në anën tjetër sipërinë e identitetit evropian ndaj identiteteve të tjera, para së gjithash, ndaj identitetit mysliman! Dhe, kjo sipëri është, sipëri raciste”, deklaronte Qosje.
Thirrjet e Kadaresë për tu rikthyer tek origjina kristiane evropiane duke zhbërë ndikimet e pushtimit shumëshekullor turk, për Qosen ishin thirrje për të ndërruar fe, si një mobilizimin politik të krishterimit.
“Ismail Kadare pandeh se i ka ardhur çasti i dëshiruar që të dëgjohet për disa oktava më lartë zëri i tij, më parë i pëshpëritur, kundër identitetit mysliman, në të vërtetë kundër përbërësve myslimanë në identitetin e përbashkët, të shqiptarëve! Për këtë arsye është shumë e nevojshme që këto ide të Ismail Kadaresë të hidhen poshtë me kohë dhe pa hamendjesime”, theksonte Rexhep Qosja.
Rexhep Qosja me klas, por pa mëshirë, e sfidonte Kadarenë, tashmë të vendosur në Paris, si luftëtar i krishtërimit, se çfarë kish qenë dikur, kur bashkëjetoi me sukses me sistemin diktatorial.
“Unë, natyrisht, nuk po e akuzoj Ismail Kadarenë tani se, para 34 vitesh, duke predikuar veçimin e Shqipërisë dhe identitetin stalinist, në të vërtetë predikonte kundërevropianizimin! Unë vetëm po vë në dukje se perëndia i shndërrimeve Protej, e ka dhuruar Ismail Kadarenë edhe me dhuntinë e nxitimshndërrimeve për të qenë politikisht sa më i koniunkturshëm”, deklaroi Qosja.
Kadare e fajësonte Qosen, po e ndante “identitetin evropian” të shqiptarëve në “identitet mysliman” dhe në “identitet të krishterë”. Dhe, kjo ndarje Kadaresë ngjante me një muzikë e njohur, të dëgjuar shumë herë, e të rrezikshme.
“Përçartje të tilla, në prag të afrimit të portave të Evropës, përpara se të ishin komike, janë thellësisht tragjike. Si të tilla, ato kërkojnë një përgjigje të qartë, serioze dhe pse jo, të prerë. Në raste të tilla parimi kryesor është se një popull është ai që është dhe s’ka nevojë as për pudër zbukurimi e as për blozë përçmuese”, deklaronte Kadare.
Dhe siç e kërkoi, përgjigjia i erdhi flakë për flakë, duke provokuar guximshëm një gërrmim mu në brendësinë e njeriut, aty ku besimi fetar dhe gjaku ngrohin njëri-tjetrin deri në vlim.
“Kur e zbukurojmë një popull me pudër zbukurimi? Kur e quajmë evropian dhe të krishterë, pa dyshim. E kur e shëmtojmë me blozë përçmuese? Kur e quajmë joevropian dhe mysliman, pa dyshim! Domethënë: pudra zbukuruese mund të qitet vetëm në fytyrën evropiane dhe të krishterë, kurse bloza përçmuese vetëm në fytyrën joevropiane dhe myslimane”, nënvizonte Qosja.
Kadare trumbentonte identitetin evropian të shqiptarëve si një dokument historik e të pandarë nga projekti politik i Shqipërisë, integrimi në Bashkimin Evropian.
Për Qosen kjo ishte një tezë e gabuar, e pasaktë pasi sipas tij, Ismail Kadare e njëjtëson edhe me krishterimin. E kontinenti evropian në sytë e akadmikut nuk ka prejardhje vetëm të krishterë.
Kadare kundërshtonte gjithashtu qasjen e adakemikut për përcaktimin e Shqipërisë si një e mesme e artë mes Lindjes dhe Perëndimit.
“Klisheja krejtësisht e gabuar e përftimit të Shqipërisë si vend ndërmjetës, një sanduiç midis Lindjes dhe Perëndimit, një qytetërim as shtu, as kështu, thënë ndryshe një “vend i as-as-it”, s’na bën kurrfarë nderi. Së pari, sepse nuk është e vërtetë, së dyti, sepse të lakmosh një cilësim të tillë, është njëlloj si të vetëshpallesh “gjysmak”, që në shqip midis të tjerash do të thotë “tarrallak””, theksonte Kadare.
Përkundër etiketimeve si “delirant”, Qosja u kundërpërgjigj me fshikullime ndaj Kadaresë dhe krijimtarisë së tij gjatë regjimit komunist.
“Çfarë margaritari politik! Çfarë margaritari diplomatik! Çfarë margaritari historik! Çfarë margaritari gjuhësor-stilistik! Sa kap numri i vjershave, tregimeve, romaneve, sprovave, artikujve, referateve, intervistave me të cilat ti i ke shërbyer posaçërisht shumë asaj kapardisjeje të Shqipërisë në kohën e komunizmit për kinse misionin e saj planetar për mbrojtjen e marksisëm-leninizmit?”, deklaronte Rexhep Qosja.
E kështu përplasjet vazhduan e u thelluan në kundërshti ku dy kolosët, gati-gati e etiketonin njëri-tjetrin, si kalorës të Perëndimit apo të Lindjes.
“Idetë e tilla po shkaktojnë çoroditjen kryesore në politikën shqiptare. Një pjesë e madhe e politikanëve flasin gjithë ditën për Evropën dhe Perëndimin, por mendjen, me sa duket, e kanë nga Lindja. Nga Lindja në të gjithë gamën që ajo ngërthen: Lindja e Mesme, ish-lindja sovjetike, e po të mos mjaftojë kjo, edhe ajo kineze maoiste”, kundërshtonte Kadare.
Në një prej artikujve të tij, botuar në shtypin e Tiranës, “Realiteti i Shpërfillur” ju vendos këtyre mendime të Kadaresë, etiketën e një islamofobi.
“E pabesueshme! Vërtet delirante! Lindjefobi! Myslimanofobi! Myslimanofobia e Ismail Kadaresë, vërtet, është delirante! Dhe, është e leverdishme!”, akuzonte Qosja.
Qindra intelektualë, për 4 vite rresht u përfshinë në këtë debat duke u rreshtuar më së shumti o me njërin e o me tjetrin, e rrallë në mes.
I athët me të dy, ishte Kasëm Trebeshina kur komentonte debatet mes të dyve.
“Unë jam i mendimit se shqiptarët duhet të mbesin brenda tyre edhe kur të shkojnë në Evropë. Nuk kanë pse të nxitohen, duhet të jetë edhe Evropa e denjë edhe ata të jenë të denjë. Kërkojnë të djegin prapë njerëz këta, që janë fetarë apo s’janë fetarë? Ne që nuk besojmë duhet të zhdukemi? A duhet të ndezim një luftë fetare? Duan të mbesin ata të dy se duan të shkëlqejnë se janë të ditur”, deklaronte Trebeshina.
Përballja e ngjizur nga viti 2006 e që vijoi me intensistet deri nga viti 2010, nuk u shua, e njerëzit e shquar të letrave dhe mendimit, pyeteshin herë pas herë për të, se kush nga të dy kish të drejtë. Qose apo Kadare. Ja çfarë deklaronte për ta në një nga intervistat e tij të fundit para vdekjes, Dritëro Agolli.
“Në këtë debat nuk jam dakord as me Qosjen e as me Kadarenë. Ose jam dakord me të dy, sepse dhe Qosja ka të drejtë kur ngulmon se shqiptarët kanë marrë dhe përfituar shumë nga 500 vite të sundimit otoman, siç kanë pasur dhe shumë pasoja nga prapambetja që na ka lënë pushtimi i tyre. Po ashtu dhe ngulmimi i Kadaresë se ne duhet të shohim drejt Perëndimit është i drejtë, aspiratë e hershme e shqiptarëve, që u nis nga princat shekuj më parë”, deklaronte Agolli.
Poeti lëshonte mesazhe paqtimi, se shqiptarët nuk kishin pse zgjidhnin, ose Lindjen ose Perëndimin, por duhet të ishin të vetëdijshëm e krenarë për atë çfarë janë.
“Por nga ana tjetër nuk mund të kemi kompleks veset dhe zakonet që kemi marrë nga bashkëjetesa e detyrueshme me sunduesit otomanë dhe nga të gjithë popujt e tjerë. Lindja nuk është krejt zi. Ka vlera pa fund dhe ne disa prej tyre i kemi marrë. Pastaj ne kemi vlerat tona. Kemi identitetin tonë dhe duhet ta ruajmë me fanatizëm”, theksonte Agolli.
Ishin kohë të arta për shtypin e shkruar të asaj kohe. Ethet me të cilat priteshin replikat mes dy intelektualëve, për gjuhën e sotme mund të krahasoheshin me padurimin e shikuesve të sotëm për seritë e reja në Netflix.
j.l./ dita

Zoti Qosja e di,se Kostandini nga Nishi e ligjeroi Kristjanizmin ne shekullin e kater te eres sone..Myslimanizmi del si fe ne shekullin e shtate.Ky konflikt i korifejve shqiptare eshte intrige e politikaneve katundare shqiptare!
Dy gazeta me lajme te njejta ta shohim do e censuroni edhe ju si Tema komentin.
Shqiptaret zgjodhen Perendimin dhe Kadare kishte te drejte qe ngrinte zerin se i dinte qelbsilleqet politike. Qosja ka kercyer kot.
Ramiz qeni, medemek komunist dhe president i nie shteti ateist sipas kushtetutes zgjodhi Lindjen islamike duke firmosur ne gusht 1990 Deklaraten e Kajros mbi te Drejtat e Njeriut sipas Islamit, ne pabesi skandaloze ndaj te gjithe doktrines kombformuese te shqiptareve e cila linte fenë jashtë ceshtjeve shteterore. Aktin e rradhes e mbaroi Sali Bisha me anetaresimin ne Konference Islamike ne kundershtim te plote me USA.
Kjo eshte nje pengese ligjore per anetaresim ne BE por askush s’flet. Ndoshta ia u sqaron ambasadori i madh. Po nje dite do te dale.
Qosja e sheh harten e Europes se ku ndodhemi apo eshte qorr?
Meqe eshte gjalle, e meqe mbron tezen e tij, pse nuk kerkon anetaresim te Kosoves ne Konference Islamike?!
Osmanllinj Elhamdullillah
Allahu Ekber
Nga raca jemi europianë. Nga feja dhe kultura jemi orientalë. Volteri ka thënë se feja është kulturë. Por në fund të fundit jemi shqiptarë me 2 fe dhe 4 bashkësi fetare. Fatmirësisht kemi edhe një pjesë të konsiderueshme të popullsisë laike, pra që beson në një farë mënyre në Zot, por nuk i takon asnjë feje të veçantë. Vaso Pasha e ka përshkruar shumë bukur këtë ndarje mes shqiptarëve: “Feja e shqiptarit është Shqiptaria”. Fantastike. Gjuha është tipari ynë kryesor si komb dhe jo feja. Si përfundim do të thoja se nuk jemi 100 përqind europianë, për shkak të kulturës dhe fesë orientale. Por nuk jemi 100 përqind as orientalë për shkak të vendndodhjes gjeografike, racës dhe prejardhjes së krishterë para pushtimit turk. Por jemi 100 përqind shqiptarë nëse vëjmë kombin, flamurin, gjuhën, Skënderbeun para kujtdo feje. Enver Hoxha bëri një punë shumë të mirë kur e ndaloi fenë. Katër bashkësi fetare janë shumë për një komb të vogël si i yni. Me një fjalë edhe Kadare, edhe Qosja, kanë disi tê drejtë dhe pak gabim në arsyetimet e tyre.
Midis dy kombeve sic duan te quajne sot ka ekzistuar nje difference e madhe kulturale! Feja Mysymane ka luajtur nje rol te madh ne ruajtjen e identitetin shqiptar! Pra jo kombesia por feja! Dhe kjo fe e la prapa kombin shqiptar! Dhe kjo eshte kryesorja per urrejtjen midis sllaveve dhe shqiptareve! Por kjo urrejtje nuk ka te beje me Shqiptaret e Shqiperise! Pra sidoqe te jete edhe Rexhepi eshte patjeter i influencuar nga injoranca e plote e Kosovareve dhe shqiptareve ne viset e tjera te ish Yugosllavise! SHume njere kosovare u vune ne sherbim te Serbeve! Por kadare nuk e ka njohur kete ane te Rexhep Qoses dhe keshtu mendon se myslimanizmi eshte pengese e ecjes perpara ne Europe! Shikoni Fatos Lubonjen cfare mjerimi, cfare genjeshtari, cfare egoisti,nihilisti dhe asnje s;ka te drejte vetem ai, Tosi, eshte kriteri i te vertetes kur genjen per veten dhe Todi dhe patjeter per kadarene!
Si mund te pyeten Shqiptaret qe jane 1000 vjete te pushtuar, pa fituar asnje lufte, se çfare feje janë !?!?
Pushtimi me i fundit ishte ai ” komunist ” , ku dhe thuej si betim : Për ideal te Partise !
” Demokracia ” eshte tjeter pushtim tashme ne forme hybride, po si opium, qe populli vrapon lakuriq, qe jo pa breke jo e jo,por as pa gjethe, ku prindi 1 dhe prindi 2 dhe prindi 3 ja fusin lehtesisht njeritjetrit dite e nate me nderime te veçanta nga kumbaret e atlantikut.
Debat koti me duket. Ne rruajme koken dhe behemi dhe budista vetem te kete, ofiqe, pare, pasuri e toka. Se kemi per gje ta dredhim. Si tha i prifit i rrezes kur e thirri dhespoti per prapesirat qe kishte bere ne fshat: ” o po shume e zgjate me pusho se me kane kerkuar hoxhe ne fshatin fqinje”
Sa figura te dyzuara (ne sencin fetar) kemi per gjate historise. Fillo me me te madhin Skenderbe, dhe me gjithe ata pashallare qe ishin ose orthodoks ose katolik dhe morren tituj pasha.
Per mua feja nuk ka qene asnjehere faktor as ndarje dhe as bashkimi. E keqja me e madhe jona eshte se ne kurre nuk u beme njehere bashke. Shikojme deri tek gardhi i shtepise ose tek kufiri i fshatit. Nuk na ha palla cfare ndodh me tej, duke mos menduar se ne do te ishim viktima e rradhes sa te mbaronte me fshatin fqinj.
Dhe Gjergji qe mund ti bente bashke princat shqiptar ja dhjen andej nga fundi. Ose disa lidhje qe u bene me pase por qe nuk ishin jete gjata.
Te me kuptoni jap nje mendim thjesht personal, se jame thjesht nje amator ne fushen e historise.
Mendimi im është që ky debat është bërë i panevojshëm dhe në vënd që të ndihmonte për të kuptuar identitetin e shqiptarëve, e turbullon më shumë. Ngatëresa krijohet nga analizat se si janë krijuar kombet e tjera. Grekët thonë se të gjithë ortodoksët janë grekë, ndërsa turqit thonë se të gjithë myslimanët e Ballkanit janë turq. Arsyeja është se të dyja këto kombe kanë shumë përzierje etnish dhe mund të bashkohen vetëm nëpërmjet fesë. Kjo nuk ndodh me shqiptarët që kanë katër fe, dy kristiane dhe dy myslimane, suni dhe bektashi. Shqiptarët i bashkon etnija që e ka burimin që në kohën ilire. Të fusësh fenë në identitetin shqiptar është si të përçash shqiptarët në katër pjesë, gjë që nuk e bën asnjë vënd tjetër. Kjo është edhe arsyeja kryesore që Shqipëria ka shumë ateistë, sepse e kuptojnë që të mbijetojë kombi duhet të minimizohen fetë. Pra shkurt, të dyja palët e kanë gabim dhe me këtë debat të panevojshëm kanë shtuar paqartësitë.
Mos te fshihen pas te paarsimuarve e fese se ka probleme shume me te medha mbrapa e para. Sa per te zgjedhur mes Kadarese e Qosjes kete pyetje e bejne vetem ata qe gjenden ne krize te thelle personale qe duan ta paraqesin te rreme si krize identiteti kolektive. Krizen e identitetit ta mbajne ata qe e kane, mos u merrni me problemet e botes edhe kur ju duken superiore apo me te pasur, kujdes komplekset
Lufta e Humbur dhe prifti Marin Barleti
Marin Barleti ishte prift ne Shkoder, 36 vjete pas vdekjes se kryetrimit ISCANDERBEG. U gjete ne nje realitet deshperues. E gjithe Shkodra kishte perfunduar myslimane ende pa arritur forcat administruese turke. Nje pjese ishin arratisur ne Itali duke kerkuar jetesen nen hijen e krishterimit. Te mbeturit ishin transformuar vetvetishem musliman dhe gati pake me te eger se vete myslimanet turk qe e pranonin bashke egzistencen me katolike por me nje kondit: qe katoliket te ishin ne minorance ose ne numer me te paket se myslimanet sepse thjeshtonin menyren (taktiken) te mos benin gjake per hiçgje por te arrinin strategjin(qellimin) te kapnin boten. Nje ide e atille egziston dhe sot dhe bota unipolare asht shume here me e mire per njerzit se bota e polarizuar, pasi polarizimi asht veti e materies kurse solidariteti duhet te jete veti (berthama) e humanizmit. Prifti i vetmuar i kalonte ditet gati i vetmuar, ndiqte literaturen qe vinte nga Roma e nganjehere ndiqte dhe shkrimet serbe. Nje shkrim serb e alarmoi Barletin dhe e beri te mendohet gjate, si mund te bente popullin e tij te mos humbte lidhjet me kryetrimin, paçka (megjithse) se luften e kishin humbur dhe sakrifica kunder nje force te madhe kishte qene deshperuese, e kote dhe shkatrruese per kombin. Serbet i kishin vene nje emer Durad, kryetrimit Shqipetar dhe e kishin lidhur me nje familje serbe. Kjo heret a vone do te jua rrembente te verteten shqiptarve dhe ai do te kendohej si sllave dhe dalengadale ajo veper dhe ajo rrenje evropiane e shqiptarve do monipolizohej nga serbet dhe hajde pastaj te debatosh me ta kur dhe me para kishin ngritur mitin e princit Lazar. Aziatiku, Princi Lazar kishte kapur dirigjimin e forcave evropiane kundra nje azitiku tjeter qe ishte Sulltan Murati. qe te mos hyje ne kete rast ne debatin , se nuk asht koha pasi nje poet shqiptar e ka pershkruar shume bukur ate betej ku forcat evropiane u gjeten nen tradhetin aziatike. poeti i thote kesaj beteje: nje çeles i tmerrshem arkaik/ qe vinte nga trualli aziatik/ nje çorientim qe te ngerthen/ dhe sot njerzimi dote se zberthen/ . Shqiptaret komandoheshin nga Gjergj B,alsha i dyte.
Dikush i rrekomandoi Gjon Kastriotit, te mos marre pjese, pasi kjo beteje do te jete e tradhtuar, por GJONI dergoi ajken e ushtrise nen komanden e Gjergj Balshes se dyte. Para betejes Lazari provokon shqiptaret.- E kujt asht Kosova?/ Shqiptaret njezeri -e jona/ E kujt asht Kosova?/ Shqiptaret e jona , e jona./ -Atehere trima shqipetare/ levizni ne rresht te pare/ dhe me shpirt ju kam urue(!)/ perpara me e rifitue. Thika qe i dha brenda ne çader Millosh Kopiliqi beri qe turku te bindet se hyri ne gjynah me shqiptaret me aktin e tradhtise qe po luente ne kurriz te ballkanasve permes Lazarit. Ateher para se te vdiste, theren ne fyte Lazarin(dy djemte e sulltanit) dhe ju la amanet femijve shqipetaret. nuk asht nevoja te vertetojme se Milloshi ishte shqiptar apo serb. Kjo ska aspak rendesi pse e kreu ate akt ne mirbesim , pasi ishte, shume para se te filloi lufta, njeriu sekret qe lidhte Lazarin me Sulltanin, se si do te vepronin ne fushen e luftes. Gjesti i Milloshit dha devijancen(!)
Atehere prifti i vetmuar, Marin Barleti, kur shqiptaret kishin ndryshuar besimin, hodhi ne treg genjeshtren. Ai devijoj te verteten e ISCANDERBEG. E beri sikur ishte marre peng, ishte pregatitur ne shkollat turke, ishte kthyer ne mysliman dhe kur filloi lufta, vetedija e thirri te vije drejtim vendit te tije dhe te luftoi per te. Pra ju la popullit te çorientua,r mundesin qe nje dite munde te kompllotonin si kryetrimi i tyre dhe ti dalin zot atdheut. Nuk ishte nje hata e madhe kthimi mysliman, pasi dhe ISCANDERBEG kishte qene mysliman. Pra e thene shqip: strategjia justifikon taktiken. Mirpo as Kadareja, as Qosja ende nuk e dine deshifrimin e logos ISCANDERBEG. Edhe Roma disa deceni pas vdekjes se tije e ka dekorue atlet te krishtit kur ai realisht nuk ka luftuar per krishterimin. Ai ka luftuar per diçka me te madhe e gjitheperfshirse qe e tejkalon krishterimin, ashtu si Amerika sot perpiqet e lufton per diçka fondamentale per njerzimin. Divergjenca katolik e musliman asht çfaqur disa here si reminishenc nder paraardhesit tane. Mirpo ajo binte shpejte pasi Myslimanet shqiptare jane luftetaret e ISCANDERBEG, kurse katoliket e ikur, fillimisht u italianizuan pastaj reflektuan (pas disa breznive) dhe disa syresh u rikthyen por ishin shume te pavlere nga shkeputja me atdheun. Ne anen tjeter te myslimanizuarit respektuan nje kode me turqit(ashtu si dhe turqit(!) e kane me arabet): kush ndrrone fene/e mallkon zoti/ kush prek ghuhen/ e pret konopi(laku)/ Ja pra kjo filozofi beri diversitetin midis turqve dhe vendesve. Gjuha fetare do te ishte arabisht, kurse gjuha e komunikimit te popullit do te mbetej Shqip. Edhe turqit qe vinin ne Shqiperi duhet te flisnin Shqip dhe te tere shqiptaret te luten ne arabisht. Tani asht shume vone te luftosh me flamuret e religjioneve. Kadareja u varros posht Kryqit qe kishte ne dore figura e Nene Terezes. U ba, apo e bane qesharak dhe ne vdekje, kjo asht çeshtja? Evropa perendimore as se ka mendjen tek krishterimi. Ai asht zbehur si vete shkelqimi i Romes. Une shpresoj qe Rexhep Qosja te varroset si laik, ne rast se i pelqen thenjia e Vaso Pashes: feja e shqiptarit asht shqiptaria, e cila perkthehet i pa fe. keshtu jemi me afer dhe me ISCANDERBEG qe ka luftuar per diçka mbi fene e me gjithe perfshirse, per shqiptaret e shume religjioneve. Dhe ne funde nje lutje: Zote na beje ti kuptojme idet iluministe perendimore ne kohen e duhur e te mos kendojme tralala si me komunizmin ose thene thjesht te zbatojme reformat.
Me te mencurit kane qene rilindasit e pare.Shqiptari nuk ka Fe. Fe-ja eshte Bestytni,nuk eshte vlere.
Greket identifikohen me Fe,sepse nuk kane Identitet kombetar.Shqiptare,Vllahe,Sllave,grekoturq,,i bashkon Kisha orthodokse. Kombin musliman ne ish Jugosllavi e krijoi shovinizmi serb per te zhdukur shqiptaret,Per ti ndare dhe percare.
Kujtuam se Enver Hoxha i dha goditjen e fundit besimit fetar.por jo.Armikun e kerkoi edhe tek shoku i Armeve memet shehu,,por nuk e dinte se Muavija me i poshter islamik fshihej ne dhomen e pritjes me grushtin lart,,mu ne oxhak te tij ulej nje qen bir qeni othodhoks,me i zi se patrikana Stambollit. Ky qe theret:-Zoti bekofte shqipytaret!
Rikthimi ne media i debatit mes te madhit Reqep Qoses dhe sic e pretendonte se fundmi per tu identifukuar ne shkrimet e pakta qe bente pas 90′ me inicialet IK, (mbase nuk duronde dote emri Ismail, por kurre nuk na tha qe eshte pagezuar ne te krishter, ndose e pagezoje pas vdekjes guvernatori shqiperise) naryrishte pas debatit publik ne kafenet e ambjente te tjera apo ne hapsiren qe na ka krijuar gazeta Dita na lind e drejta te pyesim cilin do se; Ne, kur diskutojme per origjinen tone si popull, kur mbrojme me pathus se jemi perpara ketyre e atyre ne keto troje, jemi autoktone e duke agumentuar se jemi pellasg, ilire e ku dihet se cfare tjeter emri duam ta pervetesojme me krenari. Shume mire bejme, se keshtu na kane edukuar ne shkolla mbi historine e vendit tone, biles theksojne historinanet e arkeolog te nedruar se Ilirine e shkatrruan Romaket pa jo, harrojme se fene na i imponuan pushtues te ndryshem ne periudha te caktuara ne te gjitha rastet. Ne jemi i vetmi popull ne ballkan e europe qe festojme zyrtarisht me krenari diten e pare te veres, nje dradite pellazge, pa dallim besimi. Tani do vazhdoje te pyes, di njeri t’na tregoje c’fare zhvillimi kulturore, edukimi, zhvillimi industrial, shoqerore kishin trojet ne krahasim me boten qe i perkisnimi sipas tam-tameve i perkisnim perendimit perpara se t’na pushtonin perendoria osmane?! C’fare ndime na dha bota qe i perkisnim perendimi qe t’mos pushtoheshim nga osmanet, e te shpetoni atletin e krishtit nga osmanet?! c’fare ndime na dhane ne rrethimin e krujes bota qe sipas tam-tameve te sotme i perkisnim “perendimit” qe vellezrit e tyre te krishtere pertej adriatikut t’mos to beheshim misliman?! apo nuk donin t’ja dinin fare per ne?! Ku eshte roli i princave tane “prendimore” qe nuk u ndjene fare per disa shekuj pushtimi osman per te ruajtur e forcuar besim perendimore? apo krisen e iken per vehte?! Ok, beteja per te mbrojtur Krujen kishte karakter fetare?! C’fare karakteri kishte beslidhja e Lezhes fetare apo kombetare?! Pra, cdo pushtues ka qellim c’kombtarizimi e tjetersimi, Italia na pushtoje biles nderhyri dhe ne simbolin tone kombetare te Atletit te Krishtit nuk yeti per besimin e flamurit tone?! po gjermanet, donin na bashkonin me gjithe vende e europes sebashku me ato lindore?! Kemi 34 vejet qe rropatemi t’ju mbushim mendjen se jemi si juve perendimore biles shikoni bejme martesa te se njejtes gjini si juve, ligji nuk e lejone por qe tju bindim se jemi si juve ne nuk pyesim per ligjet qe ne votojme, perpapra deshire per t’ju ngjare juve te behemi si juve?! Pra, deshira e atyre qe hiqen se jane ata, qe nuk jane thjeshte per mode te karriges apo te korrupsionit ideologjik, vec ushqejne percarjen e kombit. Ne mburremi me unitetin e larmin fetare qe trashigojme, ne mburremi me ideologjine e ideologut te madhe shqiptare Vaso Pashes se”feja shqiptarit eshte shqiptaria” se kemi tradita e zakonet tona te ndryshme nga cdo vend cofshin keta europian apo cfare tjeter. Deri tani europa qe duam, te behemi nuk na kathen se eshte kundra besimeve te tjera pasi ne europe jetojne mai 40 miljon te feve te ndryshme sebashku the muslimen gjithashtu the USA kompioni demokracise boterore jetojne miljona musliman, pra nga lind deshira e ketyre per te ndruan besim ne menyre kolektive?! Eshte koha te jemi te unifikuar e te njohur si shqiptare dinjitoz e jo kameleon besimesh. I pa harrua qofte kujtimi IK.
Nuk eshte problemi se si ndjehemi ne si Shqiptare, kristian apo mysliman. Problemi eshte se si na konsiderojne ne Shqiptaret ketu ne Europe apo perendimi ne pergjithesi. Ne fakt ne hapsirekohe ne kemi egzistuar ne Europe, dhe si te tille Europa na ka dasht dhe na do ne fene e tyre. Prandaj si popull mysliman na copetuan dhe krijuan nje Shqiperi te vogel ne fillim te shekullit te kalur dhe kjo me insistim te perandorise Austro-Hungareze per interesa te tyre, pasi nuk donin te krijonin nje shtet te madh mysliman. Ne fak ne si popull kemi qene per dhjete shekuj katolik e ortodokes si gjithe Europa. Ne fillim te viteve 90… ne kerkonim demokracine me parrullen … ‘si gjithe Europa’. Si gjithe Europa por me fe myslymane dhe me e keqia qe ne u antarsuam ne lidhjet islamike per t’u treguar Europianve se ne jemi thellesisht mysliman dhe ketu fillone debati midis Kadarese dhe Qoses dhe kete debat ne kete kendveshtrim e fiton padiskutim Kadareja. Ne qofte se ne pretendojme te futemi ne Europe ne duhet te bejme sic thote Kadareja dhe ketu qendron madheshtija e tije per kombin shqipetare. Ne te kundert kjo aspirate do ngelet ne kalendat greke, si dhe Turqia qe ka aplikuar per t’u futur ne Europe qe nga viti 1961 dhe akoma por pret Godon….E dini ju se Europianet kane organizuar Kryqzata te tera per zhdukjen e fese myslimane, prandaj dhe ata nuk pranoje mysliman ne Europe…
Historikisht shqiptarët besojn në Zot. Shpia e shqiptarit ësht e Zotit dhe e Mikut. Fjalt e tjera mbeten skllavëri e s’kaluarës. Binduni.Fet mbeten parti t’para t’pluralizmit botror, jo pak her si shum sozit e tyre mbën opium për popujt. MJAFT më. S’fundi;Gjithkush ka të drejtën njerzore e hynore t’zgjedh fen që don.
Ato ë vuri ne fjalët
Jemi Shqiptare, kombi me poshter ne Ballkan! Feja eshte Shqiptare,pa kuptim dhe per sa kohe kemi Dr. Saliun! Nje Komb midis Epokes se Gurit dhe shek 19te!
Na çate trapin duke i quajtur disa here “mendjet me te ndritura te kombit”
Shqiptare eshte besimtar. Beson tek familja , tek e ardhmja e vendit dhe femijeve te tij. Grupimet fetare kristiane, musulmane , etj. etj. bashkojne njerezit ne grupe dhe lindin ndjenjen e fuqise apo forces, qe pastaj vihet ne sherbim te pushtetit. Lenini studioi per tu bere POP. Formuloi tezen e tij “Materia ekziston ne kohe dhe hapesire”. Ky ishte edhe Zoti i komunisteve. Kristianet e kane Jesu Krishtin si “ekzistencen ne kohe e ne hapesire”, po keshtu edhe muslimanet. Cili eshte ndryshimi! Lenini zevendesoi dialogun , paqen dhe bashkepunimin kristian me luften e klasave dhe diktaturen e proletariatit. Perendimi sot nuk merret me krijimin e shteteve kristiane apo musulmane. Idete e sotme politike perendimore synojne ne ndertimin e shteteve demokratike multietnike, multiraciale e multifetare. Nje shoqeri e tille eshte kombi shqiptar ne teresi. Me duket ne dialog prej injorantesh “ se çfare feje jane shqiptaret”. Feja eshte zgjedhje personale dhe ndryshon ne kohe. Ndersa ideologia fetare qe mbizoteron politiken e nje shteti, nuk mund te perfaqesoje nje popull. Shtetet njefetare ekzistonin vetem ne mesjete.
Ish Presidenti Bush ne viziten e tij, duke u mbeshtetur ne informacionet qe kishte, na quajti “muslimane te qete”. Por mund te na quante muslimane, katolike, orthodokse, shiit, rufai etj. shume shume te qete.
O Fatos Tarifa!Po ler ca komente,,se nuk je vetem,.Je me -PENDA E ARTE. 007 Matta Harri.
po cne ju komunistet me arin mor aman!Ju arin e kishit shpallur rreaksionar!
Aman ere se nuk jua duroj dot fylosofine borgjeze-imperia;iste.
Po ka lezet kur shkruan Xhelal Gjecovi si 50 vjet me pare.Na nxjerr mallin e shokut Enver,shokut Husni,shokut Shefqet,.
Ore nuk duam MUTANTE,,Mish peshku sintetik.kafe Soje.
Dy here mesime nga ju nuk do marrim!!!!!!!!!!!!Edhe per Enverizmin,,edhe per kapitalizmin.
Qendro ne Ate llogore ku te la yt Ate,si ushtari Japonez.
Pare kete polemike me gjakftohtesi, ka kaluar kohe e mjaftueshme, por, te drejte ka pase Ismail Kadare, sepse, Qosja (Qosiqi) i ka fryre jopak zjarrit antishqiptar te Beogradit, qe i akuzonte shqiptaret para krejt botes si ‘fundamentaliste islamike” dhe antiperendimore dhe t’i biesh telit antishqiptar te Beogradit nuk eshte pune aspak e hijshme… Po, kur e krahason njeriun shqiptar qe i ka sherbyer Shqiperise dhe popullit shqiptar me njeriun “shqiptar” e “patriot” qe i ka sherbyer pushtruesit serbo-jugosllav, dallimi eshte i madh, do te thoshim si nata me diten… Identiteti kombetar i shqiptarit eshte shqiptaria dhe identiteti fetar i shqiptarit eshte ai i Pashko Vases…
Te jesh koke shqiptare e Shqiperise dhe te jesh koke “shqiptare” e Jugosllavise, eshte tjeter gje dhe dallimi eshte i madh nga çdo kendveshtrim!…
DRENICA E KUQE
Pa marrë parasysh se të cilit religjion i takojme neve jeml një shtet islamist.
Shqiptaret jane te vetmit ne bote qe pervec se kane nderruar fene disa here per afro cerek shekulli ishin i vetmi shtet ateist ne bote.
Për mendimin tim feja, njëlloj si raca dhe gjuha, është pjesë e identitetit të një kombi apo të një individi. Ti kur shkon në Europë dallohesh që je shqiptar nga vendlindja, por edhe nga gjuha që flet. Por nuk dallohesh nga raca. Sepse shqiptarët janë racë europiane. Europianët janë në shumicë absolute të krishterë : dmth katolikë, protestantë dhe ortodoksë. Volteri ka thënë se feja është kulturë dhe qytetërim. Pra kur quhesh Muhamet, Sejfulla, Ramiz apo Abdyl ti dëshmon se i takon fesë myslimane, të paktën si origjinë. Pasi në praktikë ti mund të jesh edhe laik, ateist apo agnostik.
Duke qënë kulturë dhe qytetërim, unë mendoj se shqiptarët janë europianë, por jo 100 për qind. Ndryshe jemi pak si kau balash ose si europianë të bastarduar.
Por nuk duhet të kemi turp nga çfarë jemi. Jemi shqiptarë dhe pikë. I takojmë në shumicë identitetit europian, por kemi edhe disa dukuri të veçanta që na afrojnë me vendet myslimane. Nuk shoh ndonjë të keqe të jesh mysliman. Ndryshe e shoh si shumë të keqe të jesh hajdut, vrasës, i korruptuar, i degjeneruar, i pamoralshëm etj etj. Çdo njeri dallohet nga tjetri përsa i takon karakterit që ka, jo fesë. Pra edhe Kadare, edhe Qosja, diku e kishin mirë dhe diku gabim.
Mbetjet turke ne Arberi jane muslimane. Kaq e thjeshte eshte.
Shko or pirdhu, mavri katran grek ardhacak afro-aziatik, ne pidh te manas sou nga deti Mavri, ose te jajas sou ne Afriqí!
Kaq e thjeshte eshte ti je shqipfoles, antishqiptar, grek maskara, qe ke shkruar madje edhe kunder Arvanitasve kristiane.
Ne jemi nje Komb! Myslymanizmi e ruajti Kombin Shqiptar ne Kosove dhe gjuha shqipe, qe nuk dinin ta shkruanin dhe lexonin as ne Kosove e as ne fiset e tjera te ish Jugosllavise! Ndryshimi eshte kulturor!Serbia e la kombin Shqiptar ne erresire pa shkolla pa edukim, mesjetar! Ne kohen qe jetojme nacionalizmi eshte tru shpelarje, qe perdoret nga politikanet maskarnj per vota! Shikoni Saliun e fillon nga Mirdita nje nga krahinat me te prapambetura tek ne! Berisha do Veriun e prapambetur ne kulture dh imjafton per nje grup te vogel Parlamentar mjfton te jete ne politke! Lufta politike sot eshte problem shqiptar dhe jo feja!
Ky shkrim tendencioz,sherrndjelles,hileqar i ngjan nje portali televiziv ne SHBA shume vite me pare,qe kishte mbledhur gjithe sharjet,betejat ne ring,mallkimet,denigrimet,intrigat ne shtyp dhe ja hidhte familjeve te Muhamet Aliut dhe Joe Frazier,qe te rindiste zjarrin..dmth SHERRIN.
Shgarrashkruesi kerkon Sherr.
Per mua jane te shtrenjte te dy koloset e mendimit shqiptar. I kemi te paket keto permasa,Le te vrasin Sali Berishen qe dergoi Shqiperine ne Konferencen Islamike ne Xhedah,dhe,,dhe,solli nga Afrika Kolonelin grek Janullatos ne krye te Kishes se Nolit. Ate sherr shejtan malokun te vrasin,se allojsoj kemi me qindra mijra madje 500 mije shejtaner qe e votojne.
Ismail Kadare dhe Rexhep Qose,dy kemi,laj thaj.
Ate pishtarin e Debatit e ka bere qull,;shtupe hauzi,qe nuk ndez me,Pashko Vasa me Profecine:
Mos shikoni kisha xhamia,Feja shqyptarit asht Shqyptaria.
Keshtu do hyjme ne Evrope.Pa Dogma fetare,politike,ideollogjike.
Dashka sherre per komente, gazeta
“Ishin kohe te arta per shtypin e shkruar te asaj kohe” – kjo eshte gjeja me me vend qe kam lexuar ndonjehre ne gazeten DITA.
Me te vertete ishin kohe te arta ato per shtypin e shkruar dhe mediat ne pergjithesi. Studiot televizive vloni nga debatet pro dhe kunder, jo vetem per kete ceshtje, por per shume e shume ceshtje te tjera. Qindra gazetare, analiste, opinioniste, historiane, shkrimtare, intelektuale te cdo fushe benin debate per gjithcka dhe per cdo gje; te djathte dhe te majte, demokrate dhe socialiste, balliste dhe komuniste, oportuniste dhe arriviste; shumekush qe kishte dicka per te thene, e thoshte.
Me te vertete qe ishin kohe te arta ato. Mediat e medha ishin te ndara pergjysme sa i perket linjes editoriale; Klan dhe RTSH ishin me Berishen; TopChennel dhe Vizion+ me Ramen; po keshtu dhe shtypi i shkruar.
Eshte pikerisht kjo gjendje politiko-mediatike, qe shtyu Hillari Clinton te deklaronte ne Parlamentin shqiptar se ” Shqiperia eshte nje demokraci vibrante”.
Ishin kohe te arta per mediat, sepse ishte koha e Sali Berishes….
Po sot?!
Sot ka nje heshtje totale. Nuk ka debate. Ka vetem propagande te partise ne pushtet me pushtat e saj mediatike. Ka ndodhur nje mbrapeshti shume e lige: perfaqesuesit e partise ne pushtet ka vite qe nuk dalin ne debate televizive; megjithese te gjitha mediat e medha dhe te vogla i kontrollon regjimi i tyre socialist; kjo per shkak te urdherit te prere Ramaduros. As ata qe quhen intelektuale te majte nuk dalin, sikur kane humbur, sikur kane vdekur; i ka degjuar ndokush, bie fjala, Milon apo Xhufin qe ne kohen e arte mediatike, te qanin derrasat cdo dite neper televizione, te flase per ndonje gje? E kane qepur gojen; rrine si mutera keta mashtrues.
E gjitha kjo per shkak te Varrmihsit te Demokracise, te Monstres Edi Rama.
Sa i perket debatit Kadare-Qosja, nuk ishte Kadare qe e nisi, ishte Qosja; perkundrazi, Kadare ne fillim fare, e shmangte, injoronte Qosen; por kembengulja e ketij te fundit, sidomos Ad Hominem-et e tij te ulta, te padenja per nje intelektual, e detyruan Kadaren t’i pergjigjej. Po te vereni me kujdes debatin, duket qarte nje mllef i mbledhur nder vite nga Qosja, jo per shkak te ketyre qendrimeve te Kadares, qe i ka patur qe ne vitet 60-70, qe ne ato vite pra, kur as nuk ishte shpikur termi islamofobi; mlelfi i Qoses ka te beje thjeshte me xhelozine per shkak te fames se Kadarese; eshte shume i lexueshem, pothuaj si nje femije, akademiku qe nuk mesoi kurre te shkruaje si duhet ne standard.
Ka nje detaj shume domethenes sa i perket ketij debati: Sali Berisha atebote doli hapur ne anen e Kadarese, cka shkaktoi edhe reagimet fyese nga ana e Qoses. Kurse, socialistet, si historiani zhdanovist Xhufi, mbajten anen e Qoses.
Sa i perket qendrimit te Kadarese, ai eshte shume i drejte ne thelb; pa e mohur ndikimin qe ka patur otomanizmi ne boten shqiptare, e kutpueshme kjo edhe per nje nxenes shkolle, Kadare i meshon faktit se kjo kulture nuk hyri ne ADN-ne e shqiptareve, per te thene qe eshte bere pjese e identitetit; mbeti siperfaqesore; ketu eshte ne te njejtejn linje me gjuhetarin e madh Cabej, qe thoshte: shqiptari e ka perdorur fene, si bariu gunen… e kthen andej nga fryn era!
Eshte kjo arsyeja se pse te gjithe rilindasit me origjine myslimane, pa perjashtin te gjithe, kishin te njejtin mendim te prere: dielli lind nga Perendimi!
Nuk ka vend hic per kurrfare debati – Shqiptaret jane popull autokton ne Ballkan e historikisht i Krishtere.
Myslimanizmi ne keto troje erdhi nga pushtimi turk e eshte fe e diktuar nga ai pushtim.
Fete Abrahamike ( Judaizmi, Krishterimi dhe Myslimanizmi ) jane si Politika. Jane perdorur nga Elitat gjate gjithe Historise, per te percare, sunduar dhe kontrolluar masat. Keshtu qe nuk ja vlen fare qe te diskutohet ky subjekt. Zoti nje eshte per te gjithe, dhe nuk ka liber fetar ne Bote qe mund ta ndryshoje kete fakt.
Ata qe sadopak e njohin Rexhep Qosjen, e dinë qe ai eshte nje islamist i thekur.
Skarypioni ka humor.
Sorry,kjo nuk eshte e paditur!
Shqiptaret ishin krishtere dhe nga 500 vjet sundim te Turqise u kthyhen ne myslimane.
Zoti Qose nuk mund ta mbuloje diellin me shoshe!
Even So kjo nuk nenkupton percarje:
Feja e shqiptarit eshte SHQIPTARIA!
Or popull xhdo njeri lind pa Fe Feja i jepet nga prinderit pa deshiren e tij pra xhdo prind duhet te respektoj te drejten e femijes deri ne moshe 18 vjecare dhe te mundet te vendos vet se cile ruge don te shkoj kjo eshte ma e verteta se si duhet te veprohet ,a e dini se sa kriminela jane Krishter dhe sa Musliman por as ne bibel dhe as ne Kuran nuk keshillohen njerezit te behen Kriminela por kjo ndodhe nga njerezimi analfabete ,kurse Ateizmi doli ma i paster ku gjykimin ja len shtetit ne dore dhe jo popit,ose Hoxhes qe nuk njeh kombin por shet genjeshtra ,pra Rofte ATEIZMI.
Ky R.Qosja i cili ka mbrojtur”marksizëm-leninizmin” e Titos gjatë secilës periudhë i kundërvihet me skuza prej titisti I.Kadares pse ai e paskësh mbrojtur marksizëm-leninizmin shqiptar!
Qosja e di mirë se përafërsisht 95% e gjithë imamve të Kosovës ishin në shërbim të titizmit dhe njëkohësisht agjent ( spiuj) të UDB) ndaj i mbron edhe këta,sepse vet ishte mes tyre.
Nuk është për t’u quditur.
Muslimane ose Krishtere nuk ka asnje rendesi per shqiptaret, mjafton te jemi SHQIPTARE, te ruajme traditat familjare dhe te bejme sa me shume martesa e femije qe nxiten dhe mbrohen nga te dy fete. Ka vende qe kane vendosur brenda familjes pushtetin e shtetit permes GJYKATES te MITUREVE, me preteksin per te mbrojtur te miturit. Kjo ka sjelle ne te vertete qe miturit te behen Kryetare te familjes dhe te shkaterrojne familjen. Te miturit tashme vendosin fatin e prindeve, ata kane vetem te drejta dhe asnje detyrim. Ne perendim tashme ka lindur bashkejetesa dhe martesat jane ne krize, ndersa rritja demokrafike eshte afersisht zero. Nuk dua qe ky fat te kete edhe populli im qe ka rrezistuar shekujve per te ruajtur familjen, gjuhen dhe traditat.
Nuk ka nevojë për debate pa fund për shqiptarët , nëse janë kristianë , apo myslimanë . Shqiptarët i përkasin kontinentit evropian kristian . Por tjetër është përkatësia e tjetër faktet . Shqiptarët në rreth 35% janë kristianë mbi 2000 vjeçarë , ( nuk ka rëndësi ortodoksë apo katolikë) , që rruajtën me gjak e vuajtje fenë e tyre dhe 65% janë ish kristianë të konvertuar në muslimanë gjatë rrobërisë otomane . Kaq , fjalët e shumta për këtë temë janë….fukarallëk .
Kultura qe morem duke u perkthyer ne Shqip me te gjitha menyrat qe aplikon pushtuesi nuk duhet te pranohet si krenari.