Demenca zakonisht konsiderohet si një sëmundje e të moshuarve por studimet e fundit kanë zbuluar se shenjat paralajmëruese mund të shfaqen që në fëmijëri.
Disa hulumtime të publikuara kësaj jave kanë zbuluar se fëmijët që kanë rregullisht makthe kanë dy herë më shumë gjasa se bashkëmoshatarët e tyre që të zhvillojnë demencia deri në moshën 50-vjecare.
Mendohet se ankthet prishin elementet rigjeneruese të trurit, duke përshpejtuar shkatërrimin e neuroneve.
Hulumtimet kanë treguar gjithashtu se fëmijët që pësojnë lëndime në kokë duke luajtur sport ose që dëshirojnë rregullisht sheqer mund të jenë gjithashtu më të rrezikuar nga demenca.
Shkencëtarët thonë se për shkak se demenca shkaktohet pjesërisht nga faktorë gjenetikë, shenjat paralajmëruese të sëmundjes mund të shfaqen edhe tek fëmijët.
Makthet e vazhdueshme
Të shohësh rregullisht ëndrra të këqija në fëmijëri mund të jetë një shenjë paralajmëruese e demencias në jetën e mëvonshme.
Gjetjet u zbuluan në një studim që gjurmoi 7000 njerëz nga lindja deri në moshën 50-vjeçare.
Shkencëtarët zbuluan se ata që kishin makthe vazhdimisht në fëmijëri, kishin gati dy herë më shumë gjasa të zhvillonin demencë në jetën e mëvonshme.
Ata gjithashtu kishin shtatë herë më shumë gjasa për t’u diagnostikuar me Parkinsonm një çrregullim i trurit që shkakton lëvizje të paqëllimshme ose të pakontrollueshme, të tilla si dridhje, ngurtësi dhe vështirësi me ekuilibrin dhe koordinimin.
Shkencëtarët nga Universiteti Birmingham thanë se ankthet e prishin gjumin e thellë, i cili është vendimtar për të mbajtur trurin të shëndetshëm.
Hulumtimet e mëparshme të botuara vitin e kaluar kanë lidhur të paturit e maktheve me një probabilitet më të lartë të demencës.
Shkencëtarët theksojnë, megjithatë, se jo çdo fëmijë që përjeton rregullisht ëndrra të këqija do të zhvillojë demencë.
Në punimin e tyre, nga 268 fëmijët me makthe, 17 ose 6 për qind zhvilluan demencë deri në moshën 50 vjeç.
Për krahasim, në mesin e 5470 personave që nuk patën makthe, 199 (3.6 për qind) zhvilluan demencë.
Edhe pse ëndrrat mund të jenë një shenjë paralajmëruese, rezultatet sugjerojnë se faktorë të tjerë mund të jenë në lojë.
Të qenit mbipeshë
Të qenit mbipeshë është një faktor rreziku kryesor për demencën dhe, gjithnjë e më shumë, studimet kanë treguar se mbipesha në moshën e mesme rrit rrezikun.
Por shkencëtarët tani besojnë se fëmijët mbipeshë gjithashtu mund të jenë gjithashtu në rrezik më të lartë të sëmundjes neurodegjenerative në pleqëri.
Të qenit mbipeshë rrit nivelet e inflamacionit, gjë që mund të ndikojë negativisht në tru.
Një studim i publikuar vitin e kaluar, i cili gjurmoi 1200 fëmijë për 30 vjet, zbuloi se të rinjtë më në formë dhe më të dobët kishin aftësi më të mira të të menduarit në jetën e mëvonshme.
Keith Vossel, neurolog në Universitetin e Kalifornisë, Los Anxhelos, ra dakord se të qenit mbipeshë në fëmijëri rrit rrezikun e demencës.
“Arsyeja për këtë është se rrit rrezikun e diabetit dhe presionit të lartë të gjakut, dhe të dyja sjellin një rrezik më të lartë të demencës”.
Aktualisht, 14.7 milionë fëmijë, ose një në pesë janë obezë. Kjo normë është trefishuar vetëm në tre dekadat e fundit.
Dhe shkencëtarët sugjerojnë se do të vazhdojë të rritet, duke vlerësuar se normat e diabetit të tipit 2 tek fëmijët, që është i lidhur me stilin e jetesës jo të shëndetshme mund të rritet deri në 600 për qind deri në vitin 2060.
Lëndimet e kokës në lojë
Fëmijët dhe adoleshentët mund të godasin kokën ndërsa luajnë futboll, hokej mbi akull dhe lojëra të tilla.
Por ka shqetësime midis shkencëtarëve se kjo mund të rrisë rrezikun e tyre për sëmundje neurodegjenerative më vonë në jetë.
Studimet kanë treguar se ka një lidhje midis lëndimeve në kokë dhe zhvillimit të demencës më vonë në jetë.
Dëshira e madhe për sheqer
Dëshira e madhe për sheqer në fëmijëri mund të rrisë rrezikun e dikujt për demencë më vonë në jetë, thonë shkencëtarët.
Richard Johnson, studiues tha se zakonet e këqija të të ngrënit në fillim të jetës mund të rrisin rrezikun e demencës më vonë.
“Nëse dëshira për sheqer nuk kontrollohet mirë, çon në një rrezik më të lartë të diabetit, dhe ky është një faktor i fortë rreziku për demencia”.
Burimi: Daily Mail
