Daniel Ellsberg, analisti ushtarak amerikan, ndryshimi i mendjes së të cilit për Luftën e Vietnamit e bëri atë të zbulonte “Dokumentet e Pentagonit” të klasifikuara, duke zbuluar mashtrimin e qeverisë së SHBA në lidhje me luftën dhe duke krijuar një liri të madhe të shtypit, vdiq dje në moshën 92-vjeçare.
Ellsberg, i cili ishte diagnostikuar me kancer pankreatik të paoperueshëm në shkurt, vdiq në shtëpinë e tij në Kensington, Kaliforni, tha familja.
Shumë kohë përpara se Edward Snowden dhe Wikileaks të zbulonin sekretet e qeverisë në emër të transparencës, Ellsberg u bëri të ditur amerikanëve se qeveria e tyre ishte në gjendje t’i mashtronte dhe madje t’i gënjente. Në vitet e tij të mëvonshme Ellsberg do të bëhej një avokat për sinjalizuesit dhe zbuluesit dhe rrjedhja e tij e “Pentagon Papers” u portretizua në filmin “The Post” të vitit 2017.
Ellsberg shkoi fshehurazi në media në 1971 me shpresën për të përshpejtuar përfundimin e Luftës së Vietnamit. Kjo e bëri atë objektiv të një fushate shpifjeje nga Shtëpia e Bardhë e Nixon. Henry Kissinger, i cili në atë kohë ishte këshilltari i presidentit për sigurinë kombëtare, e quajti atë si “njeriu më i rrezikshëm në Amerikë, që duhet ndaluar me çdo kusht”.
Kur shkoi në Saigon për Departamentin e Shtetit, në mesin e viteve 1960, Ellsberg pati një rezyme mbresëlënëse. Ai kishte fituar tre diploma nga Harvard, kishte shërbyer në Trupat e Marinës dhe kishte punuar në Pentagon dhe Korporatën RAND, influenca e hulumtimit të politikave.
Ai ishte një luftëtar i përkushtuar i Luftës së Ftohtë dhe një skifter në Vietnam në atë kohë. Por Ellsberg, në librin e tij të vitit 2003, “Sekretet: Një kujtim i Vietnamit dhe dokumentet e Pentagonit”, tha se ishte vetëm një javë në një turne dyvjeçar në Saigon, kur kuptoi se Shtetet e Bashkuara ishin në një luftë që nuk do ta bënte. fitojnë.
Ndërkohë, me urdhër të Sekretarit të Mbrojtjes Robert McNamara, zyrtarët e Pentagonit kishin përgatitur në fshehtësi një raport prej 7000 faqesh që mbulonte përfshirjen e SHBA-së në Vietnam, nga viti 1945 deri në vitin 1967. Kur përfundoi në vitin 1969, dy nga 15 kopjet e botuara i shkuan Korporatës RAND, ku Ellsberg po punonte sërish dhe aty mori jetë skandali i publikuar në media e që u pagëzua “Pentagon Papers”.
