Tre zjarrfikës grekë kanë humbur jetën gjatë përpjekjeve për të shuar zjarret në ishullin e Kretës dhe në jug të Greqisë kontinentale, njoftoi shërbimi zjarrfikës grek, ndërsa temperaturat ekstreme po pengojnë operacionet për kontrollin e flakëve që kanë përfshirë pjesë të mëdha të Europës Jugore.
Brezi i zjarreve shtrihet nga brigjet e Atlantikut deri në Mesdheun Lindor dhe nga malësitë e Skocisë deri në jug të Spanjës. Situata ka alarmuar ekspertët, pasi shumë prej vatrave kanë dalë jashtë kontrollit dhe po digjen pranë qyteteve dhe zonave të banuara.
Temperaturat, të përkeqësuara nga kriza klimatike, arritën të mërkurën në 38 gradë Celsius në Bordo të Francës. Zjarrfikësit arritën të pengonin një zjarr të madh në pyjet me pisha pranë qytetit që të përparonte drejt periferive.
Në Madrid, temperaturat arritën në 37 gradë Celsius. Në perëndim të kryeqytetit spanjoll, autoritetet njoftuan se zjarri më i madh i regjistruar ndonjëherë në vend ishte “stabilizuar teknikisht”, sipas ministrit të Brendshëm, Fernando Grande-Marlaska.
Dhjetëra ekipe tokësore arritën ta kufizonin zjarrin pranë Madridit gjatë natës, njoftuan shërbimet e emergjencës të rajonit të mërkurën në mëngjes. Megjithatë, një tjetër zjarr pranë Valencias, ku temperaturat pritej të arrinin në 32 gradë Celsius, vazhdonte të ishte jashtë kontrollit.
Kryeministri spanjoll, Pedro Sánchez, deklaroi nga qendra e komandës në Navalcarnero se situata pranë kryeqytetit po përmirësohej, por theksoi se për herë të parë në historinë e Spanjës një zjarr ishte ngritur në “nivelin operacional 3”. Ky klasifikim i kalon qeverisë qendrore drejtimin e plotë të operacionit të emergjencës.
“Besoj se 12 orët e ardhshme do të jenë shumë të rëndësishme”, tha Sánchez. “Ato do të jenë vendimtare për të konsoliduar punën e bërë nga sistemi kombëtar i mbrojtjes civile.”
Vala e katërt e të nxehtit në Europën Perëndimore gjatë këtij sezoni përvëlues, e shoqëruar nga erëra të forta, ka shtuar shqetësimin e zjarrfikësve. Ata paralajmërojnë se këto kushte e bëjnë më të vështirë shuarjen e flakëve dhe rrisin mundësinë që zjarret të rindizen edhe në zonat që janë stabilizuar.
Vatra të reja kanë detyruar autoritetet të urdhërojnë evakuime edhe në Greqi dhe Turqi.
Në Kretë, autoritetet njoftuan se dy prej zjarrfikësve “ranë heroikisht në krye të detyrës”. Pamjet nga jugu i Rethymnos treguan mbetjet e djegura të një automjeti zjarrfikës.
Autoritetet franceze përfituan nga një natë e qetë të martën, e cila u mundësoi ekipeve të shuanin me shpejtësi vatrat që u rindezën. Megjithatë, ato paralajmëruan se kushtet atmosferike po përkeqësoheshin dhe mund ta pengonin përparimin e operacioneve.
Prefektura e Gironde njoftoi se 126 zjarrfikës ishin plagosur që nga fillimi i zjarrit. Sipërfaqja e djegur mbeti e pandryshuar të mërkurën në mëngjes, në rreth 42 mijë hektarë.
Të dhënat e Sistemit Europian të Informacionit për Zjarret në Pyje tregojnë se zjarret kanë djegur një sipërfaqe rekord në Francë. Franca dhe Spanja kanë regjistruar gjithashtu numrin më të lartë të zjarreve për këtë periudhë të vitit.
Më shumë se 330 mijë njerëz në Europën Jugore janë detyruar të largohen nga banesat dhe hotelet e tyre.Autoritetet nisën të martën heqjen graduale të urdhrave të evakuimit, pasi disa zjarre u vunë nën kontroll. Dhjetëra mijë banorë të qyteteve pranë Bordosë, Madridit dhe Valencias u lejuan të ktheheshin në shtëpi. Disa prej tyre gjetën ndërtesa të djegura dhe prona të shkatërruara.
José Fernández, një pensionist 74-vjeçar, tha për AFP se ishte kthyer në atë që kishte mbetur nga shtëpia e tij në Pelayos de la Presa, në rajonin e Madridit.
“Nuk kam para, dokumente apo shtëpi”, tha ai. “Gjithçka është kthyer në rrënojë.”
Europa përballet me një sezon zjarresh më të gjatë dhe më të rrezikshëm
Sezoni i zjarreve në Europë po bëhet gjithnjë e më i nxehtë dhe më i gjatë, ndërsa ndotja nga karboni po e ngroh kontinentin dy herë më shpejt se mesatarja globale.
Valët e përsëritura të të nxehtit gjatë këtij viti kanë tharë bimësinë dhe i kanë kthyer pyjet dhe shkurret në lëndë lehtësisht të ndezshme. Zyrtarët e Bashkimit Europian kanë paralajmëruar se zjarret mund të vazhdojnë deri në nëntor.
Presidentja e Komisionit Europian, Ursula von der Leyen, falënderoi të mërkurën zjarrfikësit për “guximin dhe përkushtimin” e tyre.
“Ndërsa zjarret në Francë dhe Spanjë vazhdojnë të shkaktojnë dëme, solidariteti europian nuk njeh kufij”, shkroi ajo në rrjetet sociale.
“Rumania dhe Greqia kanë vendosur të zgjasin misionet e tyre dhe të vazhdojnë mbështetjen për rajonet e prekura. Nga e shtuna, përpjekjeve do t’u bashkohet edhe Polonia.”
Në fillim të kësaj jave, Komisioni Europian njoftoi se kishte dërguar në Francë shtatë avionë dhe katër helikopterë nga vende të ndryshme, përfshirë Suedinë dhe Turqinë.
Në Spanjë, BE-ja mobilizoi gjashtë avionë nga Greqia, Italia dhe Turqia, si dhe 134 pjesëtarë të ekipeve të emergjencës dhe 41 automjete nga Portugalia.
Ministria e Brendshme e Spanjës njoftoi se një helikopter Super Puma nga Serbia pritej të mbërrinte në Madrid të mërkurën. Pas tij do të mbërrinin edhe 40 pjesëtarë dhe 18 automjete. Ekipi i menaxhimit të krizave i Bashkimit Europian paralajmëroi të mërkurën se javët e ardhshme priten të jenë të vështira. Autoritetet druhen se më vonë gjatë verës mund të shpërthejnë vatra të reja të mëdha në Itali dhe Greqi.
Maria Zuber, zyrtare e lartë në Qendrën Europiane të Koordinimit të Reagimit ndaj Emergjencave në Bruksel, tha se ditët e ardhshme do të ishin “shumë të vështira” për Francën dhe se vala e zjarreve po zhvendosej drejt Greqisë.
Moisés Galán Santano, ekspert për zjarret në pyje në këtë qendër, tha se Europa duhet të bëjë shumë më tepër për parandalimin dhe se kjo do të kërkojë punë për shumë vite.
j.l./ dita
