Një nga projektet e mëdha shkencore të shekullit të 21-të filloi sot fazën e ndërtimit të tij. Array Kilometer katror (SKA) do të jetë radioteleskopi më i madh në botë dhe pritet të përfundojë në 2028.
I ndarë në të gjithë Afrikën e Jugut dhe Australinë, me një seli në MB, objekti do të adresojë pyetjet më të mëdha në astrofizikë. Ai do të kryejë testet më të sakta të teorive të Ajnshtajnit dhe madje do të kërkojë për jashtëtokësorë.
Delegacionet nga tetë vendet që udhëheqin projektin po marrin pjesë në ceremoni në zonën e largët Murchison në Australinë Perëndimore dhe në Karoo të Kepit Verior të Afrikës së Jugut. Kur të mbarojnë festimet, buldozerët do të hyjnë.
“Ky është momenti që bëhet real. Ka qenë një udhëtim 30-vjeçar. 10 vitet e para kishin të bënin me zhvillimin e koncepteve dhe ideve. 10 të dytat u shpenzuan duke bërë zhvillimin e teknologjisë. Dhe më pas dekada e fundit kishte të bënte me dizajnin e detajuar, sigurimin e vendeve, marrjen e qeverive që të bien dakord për të themeloni një organizatë traktate (SKAO) dhe siguroni fondet për të filluar“, tha Prof Phil Diamond, drejtor i përgjithshëm i Organizatës Square Kilometer Array.
Arkitektura fillestare e teleskopit do të përfshijë pak më pak se 200 antena parabolike, ose “pjata”, si dhe 131,000 antena dipole, të cilat duken paksa si pemët e Krishtlindjeve. Qëllimi është të ndërtohet një zonë efektive grumbullimi me përmasa qindra mijëra metra katrorë. Kjo do t’i japë ‘SKA’ ndjeshmëri dhe rezolucion të pashembullt ndërsa heton objektivat në qiell, shkruan BBC.
Sistemi do të funksionojë në një gamë frekuence nga afërsisht 50 megaherz në, në fund të fundit, 25 gigahertz. Në terma të gjatësisë valore, kjo është në intervalin centimetra në metra dhe duhet t’i mundësojë teleskopit të zbulojë sinjale radio shumë të zbehta që vijnë nga burime kozmike miliarda vite dritë nga Toka, duke përfshirë ato sinjale të emetuara në qindra milionë vitet e para pas Big Bengut.
j.l./ dita
