Artan XH. DUKA
Së fundi Rama pohoi se po mbajnë shënim problemet që ngrihen me të drejtë në protestë, bile edhe kanë ngritur një grup enkas për këtë qëllim për të komunikuar më vonë me qytetarët e ndershëm që i ngrejnë ato.
Mirë, shumë mirë, më mirë vonë se kurrë por prapë, ku kanë qënë deri tani? Apo si ai episodi i dikurshëm që kur pyeti i madhi ata të byrosë rrotull “Mor po, si janë dyqanet?”, “Mirë, shumë mirë, bollëk i madh…” ia ktheu një nga servilat rrotull aq sa i madhi e ndërpreu “More për dyqanin e bllokut e ka llafin ti?”.
Po meqë Rama tani po mban shënime për problemet që shtrohen në bulevard, ia vlen t’a rikujtojmë edhe njëherë për ca gjëra që prekin të gjithë e vetë themelet e demokracisë e shtetit ligjor.
Çshënjtërimi i tapisë!
Politika e katandisi tapinë historike në letër pa vlerë. Pas 40 vjetësh as kompensim real financiar – një dorë apo me këste sikurse ish-të persekutuarit, as pronë gjetiu – shteti paska dynjanë e pronave për investitorët strategjik(!), as aksioner në projekte biznesi etj.
Vetëm tam-tame alla7501 për tapitë e reja në tokat e zëna ku shteti jo vetëm lejoi të ndodhnin por gjen fonde për infrastrukturë ndërkohë që nuk ka për pronarin historik. E kjo kur ca nga këta që kapën prona nuk e lëshuan atë nga erdhën, ca e lanë djerrë e ikën në emigracion etj. E mbajte shënim?
Me 7501, shteti bëri “Robin Hudin” e paligjshëm në demokraci. Shpërfilli tapinë historike duke cënuar Kushtetutën – prona si shtyllë e ekonomisë dhe parimin e Sigurisë Juridike. I pari shteti shkeli ligjin e sot padrejtësia e pabarazia është sanksionuar me ligj ndaj edhe tapitë e reja nuk kanë siguri; ai që t’a jep… t’a merr! Boll një ligj!
Po të donte, shteti i gjente paratë për kompensim financiar të pronarit deri edhe pa rënduar buxhetin. Boll të ndërmjetësonte për kredi pa interes për pronarët e rinj për të shlyer menjëherë pronarët historikë (pronari i ri të paguante huanë të shtrirë në dekada sikundër ndodh me blerjet e pasurive të patundshme sot), të kërkonte dorëzimin e pronës së origjinës nga pronarët e rinj, të përdorte fondin shtetëror të tokave, praninë si aksioner etj. E mbajte shënim?
Streha mbi kokë
Edhe tek strehimi, padrejtësia e pabarazia rregullohet me ligj. Afro 300 mijë familje privatizuan banesë e morën tapi në 90 sepse shteti njohu kontributin e qerave në vite.
Ndërkohë, afro 3 mijë familje të tjera u lanë pa shtëpi e tapi sepse rastisën në banesa ish-pronë private (të futur nga shteti atje). U braktisën nga shteti e drejtësia – Gjykata Kushtetuese me dy kute kur njëherë sanksionoi të drejtën e trajtimit me strehim si gjithë të tjerët bazuar tek Siguria Juridike dhe më pas doli kundër vetes. Sot këto familje ose janë të pastreha se u përzunë nga shteti e pronari, ose paguajnë kredi si të ishin çift i ri, ose morën ca para për qera e udha e mbarë etj.
Ndërkohë, jepen shtëpi për së dyti falas pas tërmetit, jepen kredi me leverdi për shtëpi të dytë për “pecot”, ca zgjerohen sepse ngrihen kulla etj. Politika mburret me rritjen e vlerës së pronës duke reklamuar rritjen e çmimit si lajm të mirë(!) me të rinjtë që e kanë të pamundur të blejnë shtëpi.
Politika përllogarit taksat e shtëpive mbi bazën e çmimeve që ushqehen edhe prej parasë së zezë, pa zgjeruar bazën e taksimit (sikurse me elektrikun, ujin etj, ku barra bie tek qytetari korrekt ndërsa ndërtimet ish-informale ia hedhin paq) etj. E mbajte shënim?
Getozimi urban
Sot fëmijë e të moshuar zor se të zë syri në hapësirat mes pallateve dhe vetë bashkëjetesa në to është problematike sepse shteti e bashkitë i kanë larë duart me kohë. Ansambleja e pronarëve është farsë e ligji mbi administrimin e pallateve nuk afron e miqëson banorët (sidomos kur me qera) por krijon indiferencë, mosbesim e tension. Nuk bihet dakort kollaj për mirëmbajtjen pale më për investime të mëdha si ashensori i ri etj.
Duhet rikthyer “Komunalja” si dikur, tashmë në kushtet e ekonomisë së tregut, kur Bashkia merr përsipër shërbimet e riparimet përmes tenderimit të tyre tek privatët më pas. E mbajte shënim?
Mëshirë të moshuarve!
Të moshuarit meritojnë respekt e dinjitet e jo mëshirë të gjëndur në pikë të hallit prej politikave të mbprashta qeverisëse ku dhe ajo Rama ka pjesën e saj. Po dënohen me vetmi sepse rinia emigron, nuk ka mjaftueshëm kujdes e vëzhgim prej sistemit social e shëndetësor, u shkojnë lekët ilaçe që dhe ato ndonjëherë mungojnë e kur gjënden kushtojnë sa frëngu pulën, të sëmurët kronikë e ata në krevat nuk përfitojnë ndonjë lehtësim nga shteti për rutinën e përditshme etj.
Shto pastaj këtu qokat sipas qejfit për bonuse pensionesh sikur qeveritari ua jep nga xhepi, diferencimet mes bonuseve, diferencimet me pensionet speciale ndërkohë që të gjithë kanë kontribuar njëlloj, pensionet marramëndëse të deputetëve për “punën” si servilë, diferencimet me bonusin e elektrikut etj. Deri në ekstrem kur plot pensionistëve që u është mohuar tapia e të parëve, nuk kanë as shtëpi sepse i kapi 90 në banesë private dhe sot u mohohet edhe bonusi elektrikut sepse nuk kanë tapi nga po ai shtet që i la ata të pastrehë! E mbajte edhe këtë shënim!
Gogoli mazhoritar
Mbi të gjitha politika e ka lënë qytetarin pa gojë sepse pas 2008 vota është farsë e fasadë. Politika është jashtë kontrollit ndaj kemi nevojë për “kapistall” e këtë e garanton sistemi mazhoritar i plotësuar me proporcional kombëtar si dikur. Me dy raunde për të garantuar bashkëpunim mes votuesve për të mirën e përbashkët, me parti që nuk fusin duart në xhepin e qytetarit për fushatë e privilegje, numërim vote nga paparti etj.
Meraku i të “fortëve” lokalë në mazhoritar nuk qëndron. I bie të paragjykosh mënçurinë e votuesit, të ngresh hamëndje për të zgjedhurit e sotëm lokalë që bazohen në mazhoritar etj. Sot ka ligj dekriminalizimi, ka SPAK, drejtësi e rregulla dhe i “forti” nuk çan dot. E nëse ia del, ata janë hiç gjë e kanë “çelsa kashte” para të “fortëve” partiakë që listat na poftisin në Kuvënd (e pranojnë edhe vetë se janë organizatë) që kanë në dorë shumica parlamentare, bëjnë ligje e ndryshojnë Kushtetutë të vënë në rrjesht për interesa klienteliste e abuzimi politik etj.
Mazhoritari garanton demokraci direkte, krijon varësi direkte e nominale mes votuesit e deputetit (ndryshe nga listat qoftë dhe të hapura kombëtare ku deputeti merr vota nga Tropoja e deri në Sarandë e nuk i jep llogari askujt e askërkund më pas), sikurse mundëson realisht praninë e të pavarurve në Kuvënd si kundërshti ndaj monopoleve partiake atje.
Mbaje shënim edhe këtë ndonse si zor do ja bëni vetes duke rikthyer mazhoritarin; kishit arsye pa e hoqët. Ndaj sot mazhoritari duhet të jetë flamuri i opozitës së re që me këtë tregon se nuk i trëmbet votës por e ndjell atë me zotimin për sistemin mazhoritar që plotësohet me proporcional kombëtar (për të nxitur të renë).
“Albanian Lies”
Problemet janë të panumërta dhe kanë autorë të gjitha qeveritë e tranzicionit me atë Rama që ka “turnin” sot. Shto këtu çekuilibrat ekonomikë me industrinë e bujqësinë pas liste, ndotjen, pasigurinë, përjashtimin e shqiptarit nga investimet (përse nuk e bëjnë qytetarin aksioner në to?), shërbimet publike problematike etj pafund. Sot padrejtësia e pabarazia me ligj janë ulur këmbëkryq dhe shpresa e besimi qytetar janë në agoni ndaj, sado farsa e fasada të servirë politika, boll fakti që emigrimi nuk po ndalet që përrallat e BeRamës të mos i hajë më kush.
Me shumë gjasa “Mbajta e shënimeve” do të jetë tallja e rradhës me qytetarin shqiptar. Nuk bëjnë prokopi, jo se nuk dinë por se nuk duan apo nuk i lënë të tretë pas. Nuk ka nevojë për shënime se problemet janë sheshit vetëm nëse jetojnë brënda “bllokut” si dikur.
Por edhe nëse reflektojnë, është punë titanike sepse libri i shënimeve “Albanian Lies” (gënjeshtrat shqiptare) do të jetë aq i trashë sa “Albanian Files” do të ngjasojë si libër xhepi para tij. E megjithatë, le të shpresojmë!
DITA
