Sheshi, Rama dhe Berisha

Nga Artan Xh. DUKA

Ndonse dallojnë politikisht e standarti qeverisës, sërisht Rama e Berisha janë shëmbëlltyra e tranzicionit më rraskapitës e abuzues drejt demokracisë në krejt ish-bllokun socialist. Dyshja “BeRama” sot ka tejkaluar çdo afat endjeje në politikë me votën të kopsitur për këtë qëllim ndaj dhe nuk është rastësi që motivi “RaBexit” (ikja tok e Ramës e Berishës) ka nxjerrë sot plot qytetarë në shesh.

Politikanët, sado të padëshiruar, në demokraci largohen me votë ose kur dorëhiqen qoftë nga shprehja e pakënaqësisë popullore apo kapja gafil e trokitja tek dera nga ana e SPAK. Ndaj edhe presionet e ultimatumet e sheshit për dorëheqje nuk janë shëmbull i dëshirueshëm për të ardhmen në demokraci.

Dorëheqja nuk kërkohet por jepet dhe qartazi Rama sot e Berisha dje, nuk janë burra shteti të denjë për të. Pandehin se kanë rënë nga qielli me “mision” dhe flasin për sovran e mandat kur dihet se vota ka kohë që është shndërruar në fasadë.

Protesta nuk ka “tagër” për rrotacion politik, ndryshe vota do të humbte kuptim në demokraci e qeveritë do të ndërroheshin sa herë mblidhet turma në shesh ndërkohë që monopolin e së drejtës e së vërtetës nuk e ka kush.

“Tagri” i saj është së pari shqiptimi publik i pakënaqësisë e revoltës popullore e ndërgjegjësimi i shoqërisë dhe botës demokratike për zullumet e karshillëkun e klasës politike që nuk ka farsë e fasadë që e fsheh dhe së dyti, ngjizja e një fryme e trupe të re politike që merr përsipër këtë mision.

Protesta qytetare nuk duhet të vërë “bast” “o unë o ai” që nuk është standart demokratik teksa përjashton dialogun që është i pritshëm në demokraci dhe shërben si një mundësi edhe për të krijuar identitet politik. Jo vetëm se protesta mund të mos ia dalë, duke zhgënjyer e zvenitur vetë imazhin e vet por edhe nëse ia del, nuk do të bënte veçse do të shënonte një tjetër shëmbull e qasje politike që nuk duhet të ketë vënd në demokraci.

Pushteti në demokraci ndërrohet me votë dhe jo me revolucion e thirrje alla “bastije” për burg! Revolucioni, për ata që nuk e dinë, nuk kursen kënd me të humbur të gjithë nga qytetari, demokracia, vetë integrimi në BE etj duke befasuar edhe botën demokratike që nuk e mirëkupton atë.

“Pema” e politikës duhet shkundur fort që të bien të gjitha “aguridhet” e tranzicionit por e vetmja gjë që qytetari ka në dorë është vota dhe protesta që ndërgjegjëson është një shtysë më tej, gjithnjë e mirëpritur.

Por, nëse protesta tejzgjatet në kohë duke vënë në provë lodhjen e durimin qytetar, tejkalon “tagrin” e lë shkas për spekullime për llogarira politike të së vjetrës në politikë apo interesa gjeopolitike antikombëtare, mbart retorikë ekstreme që nuk ka vënd në demokraci, nuk shpalos në kohë ofertë dhe një ekip me integritet që merr përsipër atë mision por vijon si një mish-mash me mesazh çoroditës politik etj, ajo me shumë gjasa do të zbehet duke forcuar më tej pozitat e palës përballë se fundja ajo që nuk të vret të bën më të fortë!

Sot në lojë është edhe imazhi e besimi tek institucioni i protestës që është nëpërkëmbur gjatë në tranzicion me politikën djallëzore që e ka përdorur gjithnjë qytetarin si mish për top. Protesta e sotme duhet të shpalosë dinjitetin e ngrejë lart “stekën” e reagimit qytetar duke mos rënë pre e “peshkaqenëve” politikë që vijnë rrotull e kërkojnë t’a provokojnë e banalizojnë atë, dëmtuar imazhin e saj apo nxjerrë “gështënjat” nga zjarri me të. Protesta nuk duhet bjerë në kurthin e ultimatumeve e retorikave ekstreme duke lidhur triumfin e suksesin e saj me arritjen e objektivave për të cilat ajo nuk ka “tagër” politik.

Edhe nëse mbyllet sot, ajo do të mbahet mënd në histori sepse shënon të parin shëmbull të kundërvënies së mbarë shoqërisë ndaj mbarë politikës së zullumit padallim dhe kjo jo vetëm nuk është pak por është sukses dhe ogur i mbarë për më tej.

Ajo ndërgjegjësoi shoqërinë e botën mbarë për të keqen e zullumin politik dhe kjo është vërtet triumf. I vetmi merak për të sot nuk ka pse të jetë rrotacioni politik që do të vijë një ditë me votë por krijimi i një force politike të aftë dhe me integritet që në zgjedhjet e ardhshme qytetari të ketë një shpresë.

Gishti tek plaga

Ajo që presim të dëgjojmë por ende nuk po shqiptohet në protestë është premtimi për një ligj zgjedhor meritokratik. Vota si “atom” i demokracisë është nëpërkëmbur e shndërruar në “tumor” demokratik dhe pas 2008 ajo është thjesht farsë e fasadë për ruajtjen e vijimësinë e zullumit politik.

I vetmi sistem zgjedhor që rikthen fuqinë e votës është ai mazhoritar “votë-për-kokë”. Sistemet e tjera, përfshi edhe atë proporcional kombëtar me lista të hapura që propozohet edhe nga partitë e reja, vazhdojnë lojën e listave partiake me interesa okulte pas për zullum e privilegje pafund.

Protesta “ulu ti, të hipi unë” do të ishte absurditet e tallje për qytetarin e interesin demokratik të cënuar gjatë nga karshillëku politik që nuk ia ndjen më për votën qytetare sepse e ka “kopsitur” me lista atë. E sa kohë protesta nuk vë gishtin tek plaga, dmth rikthimi i sistemit mazhoritar, ajo e fryma e saj nuk ngjallin besim tek e ardhmja.

Demokracia jonë e ka jetike sistemin mazhoritar. E patëm edhe para 2008 por atëhere kishte shumë besim e fanatizëm ndaj “markës” së partive ndërsa sot, qytetari nuk e ha më sapunin për djathë dhe nuk tundohet më si më parë.
Një sistem mazhoritar me dy cikle që ruan kohezionin social, ndalon ndarjen e buxhetit për partitë që duhet të bazohen tek kuotat e anëtarëve, dikton kufizime mandatesh për qeveritarë (deri edhe partiake nëse buxheti vijon e mbështet partitë politike), depolitizon trupat zgjedhore, kushtëzon kandidimin atje ku banon, ndal sponzorizimet private etj, është mesazhi më shpresëndjellës që protesta mund të shpalosë sot, së bashku edhe me referendumin si praktikë rutinë për të ardhmen.

Protesta sot duhet të evoluojë në formacion politik ndaj edhe retorikat, thirrjet, sjellja e saj etj në shesh duhet të jetë në funksion të tij duke i bërë vënd vetes për më tej. Sheshi e bëri të vetën dhe e reja duhet të përgatitet për zgjedhjet e rradhës ndaj dhe protesta nuk duhet mbyllur pa paraqitur para popullit ofertën e ekipin e ri. Kur duruam kaq gjatë do durojmë edhe ca për sa kohë shpresa e besimi për të ardhmen kanë emër dhe fytyrë.

Atëhere po, edhe “RaBexit” do të ketë kuptim!

DITA