Nga Edona Llukaçaj
Botuar në DITA
Përvjetori i ekzekutimit të shëmtuar të poetit Havzi Nela, më shumë se për të përkujtuar figurën dhe veprën e tij, sërish, u përdor pamëshirshëm për qëllime banale politike. Me idenë “një sy për një sy”, kreu i një prej PD-ve ripërsëriti se ndër personat që kishin firmosur varjen e poetit ishte babai i Kryeministrit.
Qartazi, një hakërrim, pas reagimit të z.Rama në lidhje me akuzën anonime se ish presidenti Meta ka qenë bashkëpunëtor i sigurimit. Padyshim, edhe një përpjekje për të justifikuar fotot e veta ku pozon me diktatorin dhe fëmijët e tij apo veprimet si ish-sekretar i devotshëm partie.
Me fjalë të tjera, z. Berisha shpejtoi të mbrojë veten dhe aleatin e lirisë me metodën se, nëse 30 vite shkuar, “ne ishim pis edhe ju nuk ishit më pak zhul”.
E gjithë kjo luftë të palarash të shkuara tregoi, edhe një herë, se mendësia që mbizotëron, fatkeqësisht vazhdon të jetë ajo e vjetra, që mat njerëzit me kutin e njollave në biografi. Emaili misterioz që denoncoi veprimtarinë e I.M dhe u dërgua në fund të një mandati vështirë se do shenjojë fillimin e ndonjë ndryshimi rrënjësor në këtë aspekt.
Edhe nëse, si u premtua, nga shtatori dosjet e vjetra, të paktën të politikës, hapen, pak ose aspak do zbulohet. Të paktën jo më shumë se shqiptarët e dinë ose e marrin me mend. Ajo pjesë e bashkëpunëtorëve të sigurimit që kanë pasur pushtetin tash sa kohë do i kenë marrë masat, qëkur dosjet hidheshin andej këndej, si deftere pemë-shitesish. Ndërsa për ata që s’janë më ose nuk kanë pushtet, hapja e tyre nuk është ndonjë gjëmë. Ashtu si pak interes duhet të përbëjë për skulptorin e vdekur firma që i përmendet tani, kur është kaq vonë për fajësimin e shfajësimin e kujtdo.
Problemi ulëritës është që sot tre individët, që kanë qenë në pushtet për dekada dhe çfarë (nuk) kanë arritur është e dukshme, gjuajnë njëri-tjetrin me shashkat e një epoke tjetër. Çështja është se ata përdorin kocka të tretura e hi dokumentash të djegura për të treguar se rivalit i mungon integriteti për të qenë ndopak në politikë, kur ata vetë kanë qenë kryefjala e politikë-bërjes me integritet fort të diskutueshëm tash 30 vjet.
Ironia qëndron në faktin se përdoren të vdekurit dhe e tejshkuara për të akuzuar sot, por heshtet thellë për të sotmen. A thua se gjjithsecili veç e veç, por edhe në aleancë me shoku shokun, nuk ka hedhur mjaftueshëm firma në postet që kanë mbajtur pas rënies së komunizmit, sa të mbetet vend për të diskutuar firma para-ardhësish të vdekur.
A thua se nuk kemi parë mjaft, me zë e figurë nga burra që u thinjën në poste sa të na bëjë përshtypje spiunimi i aluduar i shokut të kursit kur ishin ende pa iu dirsur qimja.
A thua se fotot bardh e zi të servilit komunist mund të thonë më shumë se pozicionimi i tashëm i Shteteve të Bashkuara dhe Britanisë ndaj një individi të caktuar.
E vërteta e hidhur është se në nevojën për pushtet ata do vazhdojnë të mbllaçisin kocka dhe të hapin e mbyllin defteret e vjetra, por aktivitetin e gjerë politik të shoku shokut pak do ta prekin. E kanë shumë të ngjashëm dhe lidhjen mes vetes fort të ngushtë.
E ndërsa shqiptarët do velen teksa shohin palaçolliqet ndërtuar mbi ngrehinat e vdekjes do i vijnë në mend vargjet, dhimshëm, pakohë të Havzi Nelës për vendin e vet që sot duken më aktuale se dje:
“…Shikoni si dergjet, si lëngon e mjera,
Mundohet qyqarja, rron me shpirt ndër dhambë,
Banditët e vendit e kan vu nën kambë,
E mposhten, e shtruen, me hekur e zjarr,
Neronët e kohës ia banë jetën varr…”
