Themeluesi i kartelit të Guadalajarës ndërroi jetë pas 37 vitesh në burg. I njohur si “Shefi i shefave”, ai ndërtoi rrjetet moderne të trafikut të drogës në Meksikë dhe u lidh me kartelet kolumbiane të Pablo Escobarit. Miguel Ángel Félix Gallardo, një nga figurat më famëkeqe të trafikut të drogës në historinë e Meksikës, ka ndërruar jetë në moshën 80-vjeçare, pas më shumë se tri dekadash në burg.
I njohur me nofkat “Kumbari” dhe “Shefi i shefave”, Félix Gallardo ishte themeluesi i kartelit të Guadalajarës, një prej organizatave kriminale që hodhën themelet e strukturës moderne të karteleve meksikane. Ai vdiq të dielën, më 15 nëntor, në një spital në Guadalajara, si pasojë e dështimit të shumëfishtë të organeve. Sipas autoriteteve, ai ishte transferuar nga një burg i sigurisë së lartë në spital më 13 nëntor, pasi gjendja e tij shëndetësore ishte përkeqësuar.
Prej vitesh, ish-kreu i kartelit vuante nga probleme të rënda shëndetësore, përfshirë diabetin dhe tensionin e lartë të gjakut. Ai kishte humbur shikimin në njërin sy, dëgjimin dhe aftësinë për të ecur pa ndihmë.
Hace unos minutos fue trasladado el cuerpo de Miguel Ángel Félix Gallardo “Jefe de Jefes” a la funeraria Gayosso para iniciar con los trámites legales. Vía @antonionerij https://t.co/lqPK3AwqIQ
— W Radio Gdl (@wradiogdl) November 15, 2026
Nga polici në një prej bosëve më të fuqishëm të drogës
I lindur në vitin 1946 në Culiacán, në shtetin meksikan të Sinaloas, Félix Gallardo e nisi karrierën si oficer policie dhe truprojë e një guvernatori lokal. Por gjatë viteve 1970, ai u përfshi në trafikun e drogës, duke ndërtuar gradualisht një rrjet kriminal që do të shtrihej në të gjithë Meksikën.
Së bashku me trafikantë të tjerë, ai themeloi kartelin e Guadalajarës, duke krijuar një strukturë të centralizuar që koordinonte grupe të ndryshme kriminale dhe rrugë ndërkombëtare të trafikimit. Ndikimi i tij u zgjerua veçanërisht gjatë viteve 1970 dhe 1980, kur karteli nisi të transportonte sasi të mëdha kokaine drejt Shteteve të Bashkuara.
Aleancat me Pablo Escobarin dhe kartelet kolumbiane
Një nga elementët kryesorë të fuqisë së Félix Gallardos ishte bashkëpunimi me trafikantët kolumbianë të drogës, përfshirë Pablo Escobarin dhe Kartelin e Medellínit. Këto aleanca e kthyen Meksikën në një korridor të rëndësishëm për transportimin e kokainës nga Amerika e Jugut drejt tregut amerikan.
Për të siguruar vazhdimësinë e aktivitetit, rrjeti kriminal mbështetej edhe te korrupsioni i zyrtarëve dhe përdorimi i metodave të ndryshme të transportit. Pas arrestimit dhe shpërbërjes së kartelit të Guadalajarës, strukturat e tij u fragmentuan dhe prej tyre dolën organizata të tjera të fuqishme kriminale, përfshirë kartelin e Sinaloas.
BREAKING: Miguel Ángel Félix Gallardo, founder of the Guadalajara Cartel known as the “Boss of Bosses” and “The Godfather,” has died at age 80, Mexico’s Security Ministry says. https://t.co/kWG5KnXWj2
— Breaking911 (@Breaking911) November 15, 2026
Vrasja e agjentit amerikan që çoi në arrestimin e tij
Një nga ngjarjet që shënoi historinë e kartelit ishte rrëmbimi dhe vrasja, në vitin 1985, e agjentit amerikan të DEA-s, Enrique “Kiki” Camarena. Së bashku me të u rrëmbye dhe u vra edhe piloti meksikan Alfredo Zavala Avelar. Ngjarja shkaktoi një krizë të rëndë diplomatike mes Shteteve të Bashkuara dhe Meksikës, ndërsa Uashingtoni ushtroi presion për arrestimin e personave përgjegjës.
Félix Gallardo u arrestua në vitin 1989 dhe u dënua me 40 vite burg për trafik droge dhe armëmbajtje të paligjshme. Në vitin 2017, ai u shpall fajtor edhe për përfshirjen në rrëmbimin dhe vrasjen e Camarena-s dhe Zavala Avelar-it, duke marrë një dënim shtesë prej 37 vitesh burg. Ai i mohoi akuzat për përfshirjen në këto vrasje.
Historia e tij u bë e njohur në mbarë botën nga “Narcos: Mexico”
Jeta dhe ngritja e Félix Gallardos morën vëmendje ndërkombëtare edhe përmes serialit të Netflix-it, “Narcos: Mexico”, i cili u transmetua për herë të parë në vitin 2018. Personazhi i tij u interpretua nga aktori meksikan Diego Luna. Seriali trajtonte krijimin e kartelit të Guadalajarës, zgjerimin e rrjeteve ndërkombëtare të trafikut të drogës dhe përplasjen me autoritetet amerikane.
Në vitin 2021, Félix Gallardo dha një intervistë për rrjetin televiziv Telemundo nga burgu, ku vijonte të këmbëngulte në pafajësinë e tij. Vdekja e tij, pas 37 vitesh pas hekurave, shënon fundin e jetës së një prej figurave që ndikuan në formësimin e krimit të organizuar në Meksikë. Strukturat kriminale që u zhvilluan pas shpërbërjes së kartelit të tij vazhdojnë të kenë ndikim në vend edhe sot.
j.l./ dita
